کد خبر: 109770
تاریخ انتشار: ۲۵ آبان ۱۳۸۸ - ۱۵:۳۶
به گزارش خبرنگار واحد مرکزی خبر، کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات صبح امروز در مصاحبه با خبرنگاران افزود: وزارت اطلاعات با شناسایی و پیگیری شبانه روزی از شهریور تاکنون، چهار شبکه هرمی به نام های "پی.ای.سی"، گریفین، گالف و تلاش گستر تجارت را متلاشی کرده و به سایت های مجازی آنها ضربه زده است.
وی با اشاره به اینکه مرکز اصلی فعالیت سایت شبکه هرمی "پی.ای.سی" در بوشهر بوده و این شبکه حتی در کشورهای همسایه ایران هم فعالیت های هرمی داشته است اضافه کرد: مرکز اصلی فعالیت شبکه هرمی گریفین در استان همدان قرار داشت اما این شبکه در تهران و کرج هم مشغول عضوگیری بود.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات گفت: مرکز اصلی شبکه هرمی بزرگ گالف هم مازندران بود اما در نه استان کشور مشغول فعالیت بوده است.
وی مرکز چهارمین شبکه هرمی متلاشی شده (شرکت تلاش گستر تجارت) را مشهد اعلام کرد و افزود: فقط دو شبکه هرمی گالف و گریفین حدود صد میلیارد تومان از مردم کلاهبرداری کرده اند.
این کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات با بیان اینکه اعضای اصلی هر کدام از شبکه های هرمی متلاشی شده قصد داشتند پس از شکست سایت هرمی‌شان، شرکت های زیرمجموعه خود را فعال کنند گفت: با تلاش وزارت اطلاعات، زیرمجموعه های چهار شبکه هرمی متلاشی شده به نام های گریفکو، ویکتوری وی، سیلور، فسیلیتی، پی.ای.جی، تی.ام.فاند‌، ریئل فایننسرز، ترموهائس و چند شرکت دیگر هم شناسایی و در آغاز فعالیتشان متلاشی شدند.
وی اضافه کرد: سران اصلی این شرکت ها که در ایران بودند دستگیر و افراد متواری این شبکه های هرمی شناسایی شده اند و با همکاری پلیس بین المللی، به زودی بازداشت و برای محاکمه به داخل کشور منتقل می شوند.
این کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات افزود: پرونده چهار شبکه غیرمجاز هرمی "پی.ای.سی"، گریفین، گالف و تلاش گستر تجارت و همچنین شرکت های زیرمجموعه آنها تکمیل و برای رسیدگی و صدور حکم به قوه قضاییه منتقل شده است.
وی با بیان اینکه حتی نام شعبات رسیدگی کننده به پرونده این چهار شبکه و زیرمجموعه های آنها در سایت های عضوگیری شبکه های هرمی متلاشی شده درج شده است افزود: وزارت اطلاعات با این اقدام، تلاش می کند مالباختگان و فریب خوردگان این شبکه های هرمی ازطریق دسترسی به مستندات قانونی، به مرجع قضایی مشخص شده مراجعه و مراحل شکایت خود را از این طریق پیگیری کنند.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات همچنین در تشریح اقدامات شبکه های هرمی متلاشی شده گفت: برای نمونه، شبکه هرمی گالف توانسته بود با عضو گیری، 25 میلیارد تومان پول مردم را از طریق فضای مجازی اینترنت اخذ کند و مدعی شود که هر ماه فلان مقدار سود به اعضا پرداخت می کند.
وی افزود: مطالعه مدارک موجود در سایت و اسناد دیگر نشان می دهد که شبکه هرمی گالف، در سایت خود مدعی بود که 128 میلیارد تومان به اعضا سود داده است که پس از بررسی های کارشناسانه مشخص شد حتی یک ریال هم به اعضای خود سود نداده است و فقط به صورت مجازی آن هم در سایت اینترنتی مدعی پرداخت سود به اعضا شده بود تا از مردم کلاهبرداری کند.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات با اشاره به اقدامات شبکه هرمی "پی.ای.سی" و تله های مالی این شبکه برای جذب اعضای ساده لوح گفت: این شبکه در سایت خود مدعی شده بود 37 درصد سرمایه های جذب شده را در بازارهای نفت و ارز بین المللی که زودبازده هستند سرمایه گذاری می کند و بقیه را هم در سرمایه گذاری های مربوط به صنایع کشاورزی، های تک و بانک های بین المللی وارد خواهد کرد.
وی افزود: پس از دستگیری سران اصلی این شبکه هرمی مشخص شد که چهار نفر از شکست خورده های سایر سایت های هرمی دور هم جمع شده و با پرداخت 6 میلیون تومان برای طراحی سایت جدید "پی.آی.سی" در خارج و برای اطمینان بخشی به اعضا، فعالیت خود را آغاز کرده بودند.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات تصریح کرد: طبق اساسنامه محرمانه تنظیم شده بین این چهار نفر، قرار بود تا 70 درصد وجوه واریزی اعضای شبکه هرمی "پی.ای.سی" بین سران اصلی (چهارنفرتشکیل دهنده سایت و شبکه هرمی) تقسیم شود و 30 درصد در فضای مجازی به پرداخت سود تخصیص یابد که پرداخت سود تنها در حد وعده بود.
وی با بیان اینکه شبکه هرمی "پی.ای.سی" ادعا کرده بود سالی 140 درصد سود به وجوه واریزی اعضا پرداخت خواهد کرد افزود: سران اصلی این شبکه پس از دستگیری، اعتراف کردند که هیچ سهمی از بازارهای بین المللی مورد ادعای خود، برای اعضا نخریده و تنها برای کلاهبرداری از مردم اقدام به تشکیل این شبکه هرمی کرده بودند.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات همچنین گفت: نفر اصلی شبکه هرمی "پی.ای.سی" با نامی خارجی در سایت معرفی شده بود اما با تلاش سربازان گمنام امام زمان (عج) این فرد با هویت ایرانی در بوشهر دستگیر شد.
وی با تاکید بر اینکه مردم نباید فریب پرداخت سودهای کلان مورد ادعای شبکه های هرمی را بخورند افزود: شبکه های هرمی در تلاشند تا نشان دهند که فعالیت های آنها شرعی است به همین خاطر به هر ابزاری حتی پوشاندن لباس روحانیت بر تن مبلغان خود متوسل می شوند تا به اهداف شوم خود برسند.
این کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات اضافه کرد: سران این شبکه های کلاهبردار حتی با استفاده از مراجع و پاسخ آنها تحت این عنوان که "دریافت سود از شرکت های خارجی منع شرعی ندارد" به فعالیت های خود ادامه می دهند حال آنکه این شبکه ها به جای سودآوری از شرکت های خارجی، به سودآوری از مردم ساده لوح و اعضای فریب خورده روی می آورند که با فتوای مراجع بسیار متفاوت است.
وی گفت: اعضای اصلی این شبکه حتی از احساسات مذهبی مردم هم سوء استفاده می کنند به طوری که مدعی می شوند هر فردی عضو فلان شبکه هرمی شود می تواند به مدت 30 سال و هر سال به مدت یک هفته (بدون هزینه) از هتل های عالی شهرهای مذهبی استفاده کند.
این کارشناس افزود: سوء استفاده از عناوین سپاهی، وزارت اطلاعات و نیروی انتظامی هم یکی دیگر از شگردهای اعضای اصلی شبکه های هرمی برای فریب مردم است.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات با بیان اینکه تاکنون 110 شرکت و شبکه هرمی در داخل کشور مشغول فعالیت و عضوگیری هستند گفت: طبق اطلاعات موجود 51 شبکه از 110 شرکت هرمی، فعالیت اصلی را در سایت های اینترنتی انجام می دهند و مشغول عضوگیری و فریب مردم هستند.
وی ویژگی اصلی شرکت ها و شبکه های هرمی داخل کشور را مجازی بودن و ثبت نشدن آنها در مراجع قانونی و نداشتن حساب بانکی مشخص دانست و افزود: این شرکت ها و شبکه های هرمی همچنین بر خلاف ادعای خود، هیچ گونه نمایندگی شرکت های معتبر معروف خارجی را ندارند چرا که در این صورت باید نام نمایندگی آنها در مراجع قانونی داخلی ثبت شود که نام هیچ کدام از آنها تاکنون به عنوان نمایندگی شرکت های معتبر خارجی ثبت نشده است.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات با تاکید بر اینکه سنین افراد عضو شده در این شبکه های هرمی عمدتاً بین 25 تا 40 سال است گفت: طول عمر این شرکت ها و شبکه های هرمی بین 6 ماه تا 2 سال است و قطعاً کسانی که جذب این شبکه های فریب می شوند فاقد اطلاعات مربوط به کسب و کار و مسائل اقتصادی هستند.
وی همچنین با ذکر نام شرکت ها و شبکه های فعال هرمی در کشور گفت: شبکه های هرمی کوئست اینترنشنال(کیو.آی)، امگا گلوبال، اسکای وی- گالف ، سان شاین امپایر، پالینور، آسوگستر شرق، ایم تریسرز،‌ ویپرول، پارمیس، اف اس جی ، ایمپریال اینوستمنت ، تلاش گستر تجارت - اینوایتینگ،‌ تراست پروفیت ، تراست اینوست، تچوار، ریئل فایننسرز،‌ فایننسرز، فایننسرز، وال استریت اینوست ، نتف کرپ ، ولنسی ، جی ام آی ، پورت فولیو اینوستمنت ، گاما نت، یو ان کامین ، ویفاند، یونایتد فاند، زیئل فایننسرز، اکسیم فاند،‌نتف ، گلدن ویلج ،‌ایولو، گمبیت، مگا هولدینگ ، شبکه گردان موفق ، الوند ، جی ام ای یورو تاپ، شان شاین امپایر- سی نت اینترنشال و فارکس در کشورمان عمدتا منشا خارجی دارند و اولویت کارشان هم پول گردانی و در نهایت کلاهبرداری از مردم است.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات افزود: پیرو مصوبه شورای عالی امنیت ملی از اردیبهشت امسال وظیفه شناسایی ، برخورد و کلاً "مدیریت بحران شرکت ها و شبکه های هرمی" در کشور به وزارت اطلاعات محول شده است و امیدواریم تا آخر امسال با 80 درصد فعالیت شرکت ها و شبکه های هرمی مقابله کنیم.
وی گفت: وظایف تعریف شده واحد تشکیل شده در وزارت اطلاعات برای این منظور هم، اطلاع رسانی شفاف و آگاهی بخشی مردم، ساماندهی فعالیت بازاریابی شبکه ای در کشور و همچنین همکاری با سایر دستگاه های مربوط برای شناسایی و برخورد با سران اصلی شبکه های هرمی است.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات همچنین گفت: یکی از مصوبات اخیر شورای عالی امنیت ملی ساماندهی فعالیت های بازاریابی شبکه ای بود که قرار است وزارت بازرگانی با همکاری وزارت اطلاعات و سایر دستگاه ها چهارشنبه این هفته دستورالعمل چگونگی تأسیس شرکت های فعال در این عرصه را به تصویب برسانند.
وی افزود: پس از ابلاغ این دستورالعمل ، شرکت های بازاریابی شبکه ای می توانند فعالیت خود را آغاز کنند و نظارت قوی بر فرایند کاری آنها را هم "کمیته ویژه نظارت بر فعالیت های بازاریابی شبکه ای" انجام خواهد داد.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات، فروش اجناس تولید شده داخلی و خارجی به صورت شبکه ای و پرداخت سود در هر مرحله به ویزیتورها را وظیفه اصلی شرکت های بازاریاب شبکه ای برشمرد و گفت: این نوع بازاریابی تا آنجا می تواند پیش برود که پرداخت سود آنها را تولیدکننده ها تعریف کرده و پاسخگوی پرداخت این سودها باشند.
وی افزود: شرکت های "فکر روز فردا"، "اویف لیم" و "وست ویژه" که در عرصه بازاریابی شبکه مشغول فعالیت هستند فعلاً جزو شبکه های هرمی نیستند هر چند باید اساسنامه کاری خود را اصلاح کنند و برای فعالیت خود مجوز بگیرند تا فعالیت این سه شرکت هم قانونی شود.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات در ادامه اولویت ها و فعالیت های فریب مراحل اول تا چهارم شبکه های هرمی را در ایران تشریح کرد و گفت: مراحل اول و دوم فعالیت این شرکت ها کاملا فرایند پول‌ گردانی، و در موج سوم کالا گردانی همراه با پول گردانی و در مورد چهارم کاملا پول گردانی و کلاهبرداری محض بود.
وی درباره آسیب‌های ناشی از فعالیت شرکت‌های هرمی و سابقه این شبکه های فریب در ایران گفت: نزدیک به یک دهه از فعالیت این‌گونه شرکت‌ها در کشور می‌گذرد و مطمئنیم در آینده فعالیت آنها با شکل جدیدی آغاز خواهد شد.
کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات با بیان اینکه با بررسی انجام شده فعالیت این شرکت‌ها در یک دهه اخیر را می‌توان در چهار مقطع متمایز کرد افزود: مرحله اول فعالیت این شرکت‌ها در کشور ما در سال 78 و با حضور شرکت پنتاگونو شروع شد و شعار اصلی آنها وعده پولدار شدن در زمان کوتاه بود.
وی ادامه داد: حکم ربوی بودن مراجع درباره فعالیت این شرکت‌ها به خاطر مغایرت با موازین شرعی باعث شد که مسئولان قضایی کشور فعالیت آنها را متوقف کنند.
این کارشناس گفت: مقطع دوم از سال 88 شروع شد و حدود سه سال طول کشید و مدل داخلی این فعالیت شکل گرفت.
این کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات افزود: برای فرار از مسائل شرعی کمک‌های داوطلبانه و قرض‌الحسنه را مورد توجه قرار دادند و به صورت قارچ در کشور راه‌اندازی شدند ولی در عمل به شکل شرکت‌ پنتاگونو به فعالیت خود ادامه دادند.
کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات تصریح کرد: این دوره نیز به همان دلیل مشکلات شرعی با برخورد جدی مقامات روبه‌رو شد ولی به طور کلی شرکت‌های زیادی در این مدت تشکیل شده بود.
وی افزود: مقطع سوم زمانی شکل گرفت که گردانندگان این شرکت‌ها خلأ‌های قانونی و مشکلات شرعی دوره‌های قبل را مشاهده و از اوایل سال 83 با حضور پررنگ شرکت گلدکوئیست و با شعار پولدار شدن با سرمایه اندک اما با پشتکار و جدیت آغاز به کار کردند.
کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات گفت: در این مقطع این گونه شرکت‌ها با وارد کردن محصول و کالا به ایران تلاش کردند مشکل شرعی معاملات را حل کنند ولی شیوه کار به همان صورت دوره‌های قبل بود.
وی اضافه کرد: در این دوره این افراد برای فرار از مشکلات، بحث استفاده از اسامی خارجی را به خاطر اعتماد مردم به شرکت های خارجی پیش کشیدند و توانستند در این زمینه استفاده بیشتری ببرند و با کالاهایی مانند جواهر، کارت اعتباری و کالاهای لوکس به سود رسیدند.
این کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات افزود: همچنین به عنوان نمونه شرکتی در مشهد از شاهنامه و قرآن در راه رسیدن به اهداف خود استفاده می‌کرد.
وی افزود: مجلس شورای اسلامی در بهمن 1384 قانونی با عنوان اخلال در نظام اقتصادی تصویب کرد تا جلو سوء استفاده های شرکت های هرمی را بگیرد.
کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات تصریح کرد: در موج چهارم این فعالیت‌ها افراد جدا شده از دوره‌های قبل مدل جدیدی را که خاص ایران بود و از طریق سوء استفاده از بیکاری و خلأ اقتصادی در کشور و همچنین با شعار پولدار شدن بدون تلاش بود آغاز کردند.
وی گفت: در این مرحله گردانندگان این شرکت‌ها ادعا کردند با سرمایه گذاری پول مردم در سازمان‌های مختلف جهانی به پرداخت سودهای بالا اقدام می‌کنند.
کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات افزود: ادعای آنها این گونه بود که در قبال دریافت پول از مردم در ماه بین 7 تا 25 درصد سود پرداخت می‌کنند که این ادعا بسیار غیرمنطقی و غیرعقلانی است و در دنیا پذیرفته شده نیست.
وی در ادامه گفت: در این دوره 90 درصد تمام شرکت‌هایی که فعالیت می‌کنند ایرانی هستند ولی در پوشش شرکت‌های خارجی خود را معرفی می‌کنند.
این کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات ادامه داد: مراحل اول و دوم فعالیت این شرکت ها کاملا فرایند پول‌ گردانی بود و در موج سوم کالا گردانی همراه با پول گردانی و در مورد چهارم کاملا پول گردانی و کلاهبرداری محض بود.
وی افزود: کسانی که در این شرکت‌ها جذب می‌شوند افرادی هستند که در گذشته فعالیت سالم اقتصادی نداشته‌اند و ما نمی‌بینیم افرادی مانند کارخانه‌دار، تاجر و یک فرد بازاری را که کار خود را رها کند و در این شرکت‌ها به فعالیت بپردازد.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات همچنین تصریح کرد: اسم اصلی این گونه شرکت‌ها را باید کلاهبرداران جمعی دانست چرا که تعدادی از افراد از گروه بزرگی از مردم جامعه کلاهبرداری می‌کنند و هر روزه شاهد این تخلفات در جامعه هستیم و تفاوت آن با دیگر کلاهبرداری‌ها در این است که فرد وارد شده به مجموعه مجبور می شود از افراد جدیدتری کلاهبرداری کند.
کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات گفت: این افراد ناخواسته وادار به کلاهبرداری و مجبور می شوند به خاطر دست یافتن به سود مورد نظر حتی از افراد خانواده خود کلاهبرداری کنند.
این کارشناس افزود: در برخی از مواقع حتی شاهد بودیم بعضی از معلمان با حسن نیت به دانش‌آموزان از آنها در این زمینه سوء استفاده می‌کنند و خطر دیگر این است که این موضوع به هیچ قشر خاصی محدود نمی‌شود و قشر خاصی در این رابطه مصون نیست و هیچ استثنایی وجود ندارد.
وی با اشاره به اینکه بعضا شاهد بودیم که دانشجویان، معلمان، طلاب جوان، نیروهای مسلح و از همه قشرها در این شرکت‌ها جذب شده‌اند گفت: برای مثال در سال‌های گذشته فعالیت و ورشکستگی‌ این گونه شرکت‌ها در آلبانی منجر به سرنگونی دولت و همچنین کشته شدن بیش از 2 هزار نفر از مردم این کشور شد که همگی عامل اصلی این وقایع را فعالیت شرکت‌های هرمی دانستند و از مسئولان خواستند جلو فعالیت این شرکت‌ها را بگیرند.
این کارشناس با بیان اینکه برای فعالیت این گونه شرکت‌ها سه دوره مختلف می‌توان در نظر گرفت افزود: این گونه شرکت‌ها در دوره اول به صورت رسمی شروع به تبلیغات فریبنده می‌کنند و مجبور هستند برای جلب اعتماد افراد جدید پول را بین اعضای قدیم پخش کنند.
وی افزود: بعد از گذشتن از این مرحله ادعا می‌شود که سپرده‌گذاری در شرکت سود بیشتری به آنها خواهد داد و سود مجازی به حساب افراد واریز می‌شود در حالی که این ادعا کذب است و تنها برای جذب افراد بیشتر استفاده می‌شود.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات درباره مرحله سوم فعالیت‌ شرکت‌های هرمی گفت: مرحله سوم مرحله اضمحلال و تعطیلی سایت و کلاه گذاشتن بر سر مردم و متواری شدن سرشاخه‌هاست و فقط سران شرکت‌های اولیه مشخص هستند و در مراحل بعدی سرشاخه‌ها به هیچ وجه قابل شناسایی نیستند و افراد مالباخته نمی‌دانند از چه کسی شکایت کنند.
این کارشناس درباره علت گستردگی فعالیت این گونه شرکت‌ها گفت: پیچیدگی کار آنها در جذب افراد باعث شده است کمتر در چنگال عدالت گرفتار شوند چرا که هیچ مشخصات رسمی از آنها به ثبت نرسیده است و در شرکت‌های هرمی معمولا پول به صورت نقد پرداخت می‌شود و حساب بانکی و محل فعالیت مشخصی وجود ندارد.
وی ادامه داد: این شرکت ها معمولا در کشورهایی حضور دارند که سیستم‌های نظارتی قوی در آنها رعایت نمی‌شود و به طور نمونه سال گذشته در امریکا فردی 65 میلیارد دلار از مردم به شیوه شرکت‌های هرمی کلاهبرداری کرد.
این کارشناس گفت: رسانه‌ها در زمینه آگاه سازی مردم در کشورهای پیشرفته بیشتر فعالند ولی در کشور ما این گونه نیست.
کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات افزود: این گونه شرکت‌ها در فضای اینترنتی ایران فعالیت خود را انجام می‌دهند و وعده پرداخت ماهانه 20 درصد سود را به افراد می‌دهند در حالی که در کشورهای غربی پرداخت این سود نهایتا 2 درصد است و مردم به خاطر ناآگاهی از این مسائل در دام این شرکت‌ها گرفتار می‌شوند.
وی با بیان اینکه رسانه‌ها به این مسئله کمتر می‌پردازند افزود: تنها چند ماهی است که رسانه‌ها در خصوص فعالیت‌ شرکت ‌های هرمی فعالیت خودشان را پررنگ‌تر کرده‌اند.
کارشناس مسائل اقتصادی وزارت اطلاعات با بیان اینکه مهم ترین آسیب، بی اطلاعی مردم از شرایط فعالیت این شرکت‌هاست گفت: سایت‌های مختلفی از جمله سایت "افشاگر هرمی" در این زمینه اقدام به انتشار و افشای فعالیت شرکت‌های هرمی کرده است.
این کارشناس درباره ادعای سوددهی برخی شرکت‌های هرمی گفت: اگر هم سودی به مردم پرداخت شود به افرادی است که در مرحله اول فعالیت شرکت وارد مجموعه شده باشند که آن هم برای جذب افراد بیشتر است و قطعا در مراحل بعد سودی پرداخت نمی‌شود و حتی یک درصد افراد هم نمی‌توانند سود مورد نظر را دریافت کنند.
وی در ادامه افزود: سود زیادی نه تنها در ایران بلکه در جهان نیز به راحتی به دست نمی‌آید و بعید است فردی که تجربه ندارد بتواند به راحتی حتی 2 درصد سود به دست آورد وکسی که وعده سود حدود 20 درصد به مردم می‌دهد قطعا کلاهبردار است و مردم نباید به راحتی به پیشنهاد ارائه سودهای فراوان جواب دهند.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات با اشاره به شرکت هرمی متلاشی شده گالف که 50 هزار عضو در کل کشور دارد و از این تعداد حدود 30 میلیارد تومان پول گرفته است گفت: 56 درصد این افراد را افراد بین 25 تا 30 سال تشکیل می‌دهند.
وی ادامه داد: وزارت اطلاعات برای مقابله با مرحله پنجم فعالیت این شرکت‌ها برنامه‌ریزی خواهد کرد تا با آگاه‌سازی مردم آنها را از سرمایه‌گذاری در این شرکت‌ها منصرف کند.
کارشناس اقتصادی وزارت اطلاعات با اشاره به پایین بودن فرهنگ سرمایه‌گذاری در کشورهای در حال توسعه گفت: در کشورهای پیشرفته زمانی که به فردی سودی بالاتر از عرف موجود پیشنهاد می‌شود فرد به سرعت متوجه می‌شود که این سود غیرمنطقی است، در حالی که در کشورهای در حال توسعه فرد بدون توجه به این موارد اسیر این پیشنهادها می‌شود.
وی افزود: مردم برای کسب اطلاعات بیشتر درباره شبکه های فریب هرمی می‌توانند به سایت www.herami-efsha.com مراجعه کنند.

نظر شما
جوان آنلاين از انتشار هر گونه پيام حاوي تهمت، افترا، اظهارات غير مرتبط ، فحش، ناسزا و... معذور است
captcha
تعداد کارکتر های مجاز ( 200 )
پربازدید ها
پیشنهاد سردبیر
آخرین اخبار