سرویس جامعه جوان آنلاین: «مشاوره رایگان مهاجرت تحصیلی»، «مهاجرت تحصیلی تضمینی» و «اعزام دانشجو به خارج از کشور» از جمله تبلیغاتی است که در رسانههای مختلف انجام میشود که قصد فرستادن سرمایههای علمی کشورمان به سایر کشورها را دارند. این تبلیغات که گویا هیچ نظارتی روی آنها نیست با عبارات و جملات پرزرق و برق، دانشجویان کشورمان را ترغیب میکنند تا به سایر کشورها مهاجرت کنند و درست زمانی که قرار است نخبگی آنها در مسیر پیشرفت کشور به کار گرفته شود، این سرمایه علمی را به صورت رایگان و آسان در اختیار سایر کشورها قرار میدهند! در کنار این تبلیغات عجیب برخی از اساتید دانشگاهی نیز به صورت فعالیتهای پنهان، دانشجویان و نخبگان کشور را تشویق به مهاجرت تحصیلی میکنند که این مسئله بالاترین سطح از خیانتی است که یک استاد دانشگاه میتواند در حق ارزشمندترین سرمایههای علمی کشور داشته باشد.
در این رابطه «محمدجواد سلمانپور» معاون بورس و امور دانشجویان خارج وزارت علوم درباره فعالیت موسسات اعزام دانشجو به خارج از کشور به تسنیم گفته: «طی چند سال اخیر ۲۵۰ مؤسسه اعزام دانشجو به خارج فعال بودند که برخی از آنها تخلفات متعددی داشتهاند لذا مجوز فعالیت برخی از آنها لغو شده و یا به حالت تعلیق درآمده است؛ در زمان حاضر حدود ۱۸۵ مؤسسه اعزام دانشجو فعال هستند که طی سالهای اخیر از ۲۵۰ مؤسسه به ۱۸۵ مؤسسه رسیده است.»
این در حالی است که «فرهاد رهبر» دستیار اقتصادی رئیسجمهور در پنجاه و هشتمین اجلاس سراسری معاونان آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشگاهها و مؤسسات آموزشی عالی کشور به هزینه صرف شده برای هر دانشجو در کشور اشاره کرده و گفته: «دانشگاهها به بودجه عمومی دولت متصل هستند و برای هر دانشجو سالانه ۵۶ میلیون تومان هزینه میشود!» این هزینهای که اعلام شده فقط هزینه سالیانه یک دانشجو در مقاطع آموزش عالی است و به این هزینه باید هزینههای فراوان و سنگین تحصیل رایگان یک نفر در دوران تحصیلی خود از ابتدا تا ورود به دانشگاهها را هم اضافه کرد.
هرساله لیست مؤسسات مهاجرتی مجاز در سایت وزارت علوم منتشر میشود و بهنظر میرسد این لیست فقط شامل مؤسساتی میشود که برای اخذ ویزای تحصیلی، مجاز به فعالیت هستند و مؤسسات فعال در زمینه اخذ اقامت و... نیازی برای دریافت مجوز از هیچ مرجعی نیستند. در واقع وزارت علوم فقط مجوز متقاضیان تأسیس مؤسسات و شرکتهای اعزام دانشجو یا همان ویزای تحصیلی را ارائه میدهد و مؤسسات مهاجرتی که در زمینه اقامت و... فعالیت میکنند هیچگونه مجوزی برای فعالیت ندارند، اما در کمال آزادی عمل، مشغول به فعالیت پرحجم و سنگین خود هستند!
گفتنی است که «مهاجرت تحصیلی» اگر بهقصد یادگیری علم و بازگشت به کشور و خدمت به میهن باشد، مشکلی ندارد و خوب هم هست. شاید همین مسئله دست موسسات مهاجرت تحصیلی و همچنین برخی از اساتید دانشگاهی را باز گذاشته است تا به ظاهر در جهت منافع علمی کشور، دانشجویان را راهی خارج از کشور کنند، اما در اصل نخبگان کشور را به سمت مهاجرت همیشگی از کشور سوق دهند!
بهرام صلواتی، مدیر رصدخانه مهاجرت ایران معتقد است علاوه بر رصد دقیق فعالیت موسسات مهاجرتی، مهمترین اقدامی که برای جلوگیری از مهاجرت تحصیلکردهها باید انجام شود این است که ظرفیت به کارگیری و جذب نیروی انسانی به خصوص سرمایههای نخبه در بخشهای مختلف فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی در جامعه بالا رود. او در این رابطه به «جوان» گفته: «متأسفانه برای ظرفیتسازی بازار مربوط به فارغالتحصیلان اقدامی انجام ندادیم و فقط روی پرورش و عرضه سرمایه علمی متمرکز شدیم.»
صلواتی با اشاره به اینکه توجه سیاستگذارانه به مهاجرت و ایجاد برنامههای سیاستی در حوزه چرخش و بازگشت تحصیلکردهها میتواند مهاجرت را به امری سودمند بدل کند، میگوید: «در کشور چین چرخش مهاجران تحصیلکرده بسیار بالا است و با توجه به سیاستهای تشویقی خوبی که چین برای بازگشت این قشر گذاشته است، از مسئله مهاجرت بهره بردهاست. ما نیز باید در این زمینه برنامهریزی کنیم و با بازگشت این افراد پس از تحصیل از «مهاجرت» استفاده مفیدی داشته باشیم.»
