سال ۱۴۰۱ را باید سال پرکار ورزش ایران نامید. سالی که ورزش کشور محک جدی در میادین بزرگ بینالمللی خواهد خورد. مطابق تمام سالهای گذشته رشتههای گوناگون ورزشی با مسابقات جهانی و قارهای روبهرو هستند و باید برای کسب موفقیت تلاش کنند گروه ورزشی: سال ۱۴۰۱ را باید سال پرکار ورزش ایران نامید. سالی که ورزش کشور محک جدی در میادین بزرگ بینالمللی خواهد خورد. مطابق تمام سالهای گذشته رشتههای گوناگون ورزشی با مسابقات جهانی و قارهای روبهرو هستند و باید برای کسب موفقیت تلاش کنند و بسیاری از آنها هم مسابقات مهم کسب امتیاز و سهمیه المپیک ۲۰۲۴ پاریس را پیش رو دارند. با این حال ورزش کشور با چهار رویداد بزرگ و مهم در سال جدید روبهرو است که سعی کردیم به صورت مختصر نگاهی به آنها داشته باشیم. جامجهانی ۲۰۲۲ قطر، بازیهای آسیایی ۲۰۲۲ هانگژو، رقابتهای کشورهای اسلامی ۲۰۲۲ قونیه و مسابقات جهانی والیبال مهمترین رویدادهای پیش روی ورزش کشور در سالی هستند که روزهای ابتدایی آن را پشت سر میگذاریم. صرفنظر از مسابقات مهم پیش رو سال ۱۴۰۱ سال برگزاری یک انتخابات مهم در ورزش کشور نیز است. انتخابات ریاست کمیته ملی المپیک که انتخاب درست برای تصدی این مقام مهم ورزش کشور میتواند باعث رشد و ترقی ورزش باشد. انتخابی که علاوه بر این میتواند در روابط و مناسبات با ورزش ایران با نهادهای بینالمللی ورزش نیز تأثیر زیادی داشته باشد. ناگفته پیداست که بیشترین ضربات و لطماتی که تاکنون به ورزش کشور وارد آمده در نتیجه عدمبرقراری ارتباط درست با ورزش جهان بود که حتی زحمات مسئولان در ادوار گذشته را هم به باد داده است. حالا این فرصت در اختیار اهالی ورزش است تا با یک انتخاب هوشمندانه سکان هدایت یکی از اصلیترین مدیریتهای ورزش کشور را به دست کسی بسپارند که ورزش را با مدیریت درست سرافراز کند.
جامجهانی قطر سفری معجزهآسا
بچهها! از سفر به قطر معجزه میخواهیم
دنیا حیدری
سومین حضور پیاپی. این خود دلیلی است برای بالا رفتن انتظارات، خصوصاً بعد از آن صعودی که به رغم بیکفایتی فدراسیون تاج در انتخاب ویلموتس بلژیکی برای نشستن روی نیمکت تیم ملی فوتبال ایران، چیزی شبیه به معجزه میماند؛ معجزهای که شاهزادگان پارسی آن را به زیباترین شکل ممکن به تصویر کشیدند تا فوتبال ایران شاهد یکی از زودهنگامترین صعودهای خود باشد، هرچند که کره همچنان دغدغه گرفتن جای شاگردان اسکوچیچ در صدر جدول را دارد، اما آنچه حائز اهمیت است صعود تیم ملی فوتبال ایران به جام جهانی قطر است؛ صعودی که غیرت و توانمندی فوتبالیستهای ایرانی را به زیباترین شکل ممکن به نمایش گذاشت.
این تازه شروع کار است. حالا دیگر برای فوتبالدوستان ایرانی تنها صعود به جامجهانی راضیکننده نیست، همه در اندیشه صعود از مرحله گروهی هستند. انتظاری که در دوره قبل نیز وجود داشت، اما رخ نداد. با این وجود با گذشت چهار سال، تجربه ملیپوشان آنقدر زیاد شده که دیگر بهانهای برای عدم صعود از مرحله گروهی باقی نمیماند. خصوصاً نگاهی گذرا به ترکیب تیمملی فوتبال ایران نشان میدهد اکثر غریب به اتفاق نفرات تیمملی را لژیونرهایی تشکیل دادهاند که در قلب اروپا توپ میزنند. درست در نقطهای که تجربهاندوزی در آن میتواند به معنای گامی به سوی موفقیت باشد؛ موفقیتی که اینبار میتواند به صعود از مرحله گروهی جامجهانی قطر تعبیر شود. گلهای زیبایی که طی این فصل در اروپا و از سوی ملیپوشان ایرانی در تیمهای مختلف به ثمر رسید و تمجید رسانههای دنیا را به دنبال داشت، تعریفهای به حقی که خود روزنه امیدی است برای به تصویرکشیدن بازیهای زیبا و البته همراه با نتیجه در جامجهانی. هر چند که هنوز قرعهای مشخص نیست، اما آنچه مسلم است روند درخشان لژیونرهای ایرانی حاضر در لیگهای اروپایی میتواند نقطهای روشن در پرونده ایران در جامجهانی پیشرو باشد. اتفاقی همچون نخستین صعود از مرحله گروهی که بیشک انتظاری بیجا نیست. وقتی ترکیب تیمملی را نفراتی تشکیل میدهند که تکتک آنها جزو مهرههای تأثیرگذار و قابل اتکای تیمهای خود در آن سوی مرزها هستند. اگرچه هنوز بسیاری سپردن سکان هدایت تیمملی فوتبال ایران در جامجهانی قطر به دست اسکوچیچ را اشتباه میخوانند، برگزاری بازیهای دوستانه با تیمهای قوی را برای حضوری پرقدرت در بزرگترین رویداد فوتبالی دنیا حائز اهمیت میدانند، اما بیتردید نقطه اتکای تیمی که معجزه را معنا کرد، بازیکنانی است که در ترکیب تیم ملی فوتبال ایران حضور دارند. نفراتی، چون آزمون، طارمی و جهانبخش که خط حمله تیم ملی فوتبال ایران را زهرآگین میکنند یا حضور گلرهایی، چون بیرانوند و عابدزاده که دروازه تیمملی را بیمه کردهاند و همچنین هافبکها و مدافعینی که تکتک آنها میتوانند برای هر تیمی وزنه باشد. نفراتی که بیهیچ شک و تردیدی تواناییهای بسیاری دارند و تحت هدایت یک رهبر قدرتمند میتوانند در قطر تاریخساز شوند و داستان هیجانانگیزی را که آغاز کنند و به زیبایی هرچه تمامتر به نقطه پایان برسانند.
داستانی که با حضور ویلموتس بلژیکی میرفت تا به یک تراژدی تلخ تبدیل شود، اما با رشادت و غیرت فوتبالیستهای ایرانی معجزهای دیدنی را به تصویر کشید و حالا میتواند در ادامه نتیجهای به مراتب دیدنیتر را به نمایش گذاشته و ضمن به رخ کشیدن توانمندیهای فوتبال ایران، دل ملتی را در سال پیشرو شاد کند. هرچند که رسیدن به این مهم و زدن به هدف نیازمند حمایت و مهیاکردن شرایطی است که از جمله آن میتواند برگزاری اردوهای پربار و بازیهای تدارکاتی با تیمهای قدر باشد.
بهترینها در بازیهای آسیایی ۲۰۲۲
در انتظار درخشش در هانگژو
شیوا نوروزی
بازیهای آسیایی مهمترین رویداد ورزش ایران در سال جدید است. بزرگترین گردهمایی ورزشکاران قارهکهن اتفاق بزرگی برای همه کشورهای شرکتکننده محسوب میشود.
نوزدهمین دوره این بازیها ۱۹ شهریور امسال در هانگژو آغاز خواهد شد و بهترینهای آسیا برای تصاحب عناوین برتر در چین گردهم خواهند آمد. طبق اعلام مسئولان برگزاری در این دوره ورزشکاران در ۴۰ رشته با هم به رقابت خواهند پرداخت و نزدیک به ۵۰۰ مدال نیز توزیع خواهد شد. در این بین انتظارات از نمایندگان کشورمان بالاست و همچون ادوار گذشته همه منتظر درخشش ورزشکاران ایرانی هستند. بنابر اعلام کمیته ملیالمپیک تاکنون اعزام ورزشکاران ایرانی در ۳۱ رشته قطعی شده است. دوومیدانی، بسکتبال، بوکس، شمشیربازی، والیبال، تیراندازی، قایقرانی، وزنهبرداری، کشتی، تکواندو، کاراته، کوراش، ووشو، ورزشهای صعودی، کبدی، اسکیت، تیراندازی باکمان، فوتبال، هندبال، شنا، شیرجه و واترپلو، ژیمناستیک، دوچرخهسواری، شطرنج، بازیهای الکترونیک، سپک تاکرا و تنیس روی میز ۲۶ رشتهای بودند که در وهله اول در صف اعزام قرار گرفتند. پس از آن هم بدمینتون (بانوان و آقایان)، اسکواش (فقط بانوان)، تنیس (فقط بانوان)، سوارکاری (فقط آقایان) و سهگانه (فقط آقایان) به جمع حاضران در هانگژو اضافه شدند. در بین تیمهای اعزامی انتظارات از برخی رشتهها بیش از سایرین است. کشتی ورزش اول کشورمان در بازیهای ۲۰۲۲ باز هم بار اصلی مدالآوری را به دوش خواهد کشید. فرنگیکاران و آزادکاران ایرانی مثل همیشه با تمام قوا به روی تشک میروند تا ثابت کنند کشتی ایران همیشه حرف اول را میزند. البته کشمکشها بین فدراسیون کشتی و کمیته ملی المپیک همچنان بر سر اعزام تیمهای اصلی به هانگژو ادامه دارد. دبیر نفر اول کشتی ایران حضور قدرتمند در رقابتهای جهانی را ارجح میداند، در حالی که کمیته ملی کسب مدالهای خوشرنگ در بازیهای آسیایی و بهبود جایگاه ورزش کشورمان در قاره کهن را اولویت اصلی تلقی میکند. امیدواریم این جنگ و جدلها در نهایت به تداوم درخشش کشتی کشورمان در عرصه آسیایی و جهانی ختم شود و دود اختلافها به چشم کشتی نرود.
تکواندو از دیگر رشتههای مدالآور ماست که در سالهای گذشته هم در بازیهایآسیایی و هم در المپیک تأثیرگذار بوده است. مهمترین بحث تکواندو در سال گذشته اتمام مدیریت پولادگر و روی کارآمدن هادی ساعی بود؛ رئیس جدید از جنس تکواندو است و قهرمان المپیک. با این تفاسیر مردم برای درخشش هوگوپوشان مرد و زن ایرانی در آسیا لحظه شماری میکنند. کاراته رشتهای که تنها یکبار در المپیک حضور داشت و یک طلای تاریخی را به ارمغان آورد و با توپ پر به مصاف حریفان قدرتمند خواهد رفت. بهترینهای کاراته جهان در همین قاره آسیا هستند و بازیهای آسیایی برای کاراتهکاهای ایران حکم جهانی دارد. همانند سایر تورنمنتهای ورزشی دوومیدانی بیشترین سهم در توزیع مدالها را در هانگژو خواهد داشت (۴۸ مدال). باید دید دوومیدانیکاران ایرانی در مواد مختلف چه نتایجی را کسب خواهند کرد. وزنهبرداری ایران اگرچه با روزهای اوج خود فاصله دارد، اما هنوز روی مدال ملیپوشان این رشته حساب میکنیم. در بین رشتههای تیمی از هم اکنون باید روی مدال والیبال حساب کرد؛ قدرت اول والیبال آسیا اگر دوباره روی سکوی قهرمانی نایستد، قطعاً باید منتظر انتقادهای زیادی باشیم، اما در بسکتبال شرایط متفاوت است و حضور تیمهایی، چون چین، ژاپن و... عملاً رسیدن به سکو را برای تیمملی بسکتبال ایران سخت خواهد کرد. تیم ملی هندبال هم با اینکه سال خوبی را پشتسر گذاشت، اما حریفان زیادی را برای رسیدن به مدال آسیا باید از پیشرو بردارد. فوتبال هم چیز زیادی برای گفتن ندارد و مثل چند دوره گذشته نمیتوان امیدی به مدالآوری تیم امید داشت.
کاروان ورزش کشورمان در بازیهای ۲۰۱۸ با کسب ۲۰ طلا، ۲۰ نقره و ۲۲ برنز در مجموع ۶۲ مدال به دست آورد و رتبه ششم آسیا را از آن خود کرد. ارتقا جایگاه ورزش و صعود در بین تیمهای آسیایی انتظار به حقی است که امیدواریم در هانگژو محقق شود.
بازیهای کشورهای اسلامی
سکوی قونیه را فتح کنید
فریدون حسن
پنجمین دوره بازیهای کشورهای اسلامی قرار بود سال گذشته به میزبانی ترکیه در شهر قونیه برگزار شود، اما کرونا این بازیها را هم مانند بسیاری دیگر از رویدادهای ورزشی به تعویق انداخت تا قونیه در سال ۲۰۲۲ و از ۱۸ تا ۲۷ مرداد ماه امسال میزبان بازیهای همبستگی کشورهای اسلامی باشد. مسابقاتی که ایران در آن جزو برترینهاست و طبق برنامهریزیهای انجام شده قرار است در مسابقات قونیه هم با هدف کسب بهترین عنوان شرکت نماید.
ایران در مجموع چهار دوره گذشته این مسابقات با کسب ۸۹ مدال (۴۰ طلا ۲۶ نقره و ۲۳ برنز) بعد از مصر در جایگاه دوم قرار دارد. ایران در اولین دوره این بازیها به میزبانی عربستان در رده چهارم قرار گرفت. دومین دوره قرار شد در ایران برگزار شود که در نهایت لغو شد. سومین دوره در اندونزی برگزار شد. ۸۸ ورزشکار از ایران شرکت کردند و ایران در جایگاه دوم قرار گرفت. چهارمین دوره در ۲۰۱۷ در باکو برگزار شد و با ۱۵۲ ورزشکار در جایگاه سوم قرار گرفتیم.
طبق مصوبه ستاد عالی بازیهای المپیک و آسیایی، کاروان ورزش را ورزشکارانی از ۱۶ رشته در پنجمین دوره بازیهای کشورهای اسلامی تشکیل خواهند داد. تنیس روی میز، تیروکمان، دوومیدانی، کیک بوکسینگ، جودو، بسکتبال، تکواندو، کاراته، والیبال، هندبال، وزنهبرداری، دوچرخهسواری و شمشیربازی در هر دو بخش آقایان و بانوان و رشتههای کشتی، شنا و ژیمناستیک رشتههایی هستند که در بازیهای قونیه حضور خواهند داشت. پیشبینی مسئولان کاروان ایران این است که در مسابقات قونیه ۹۰ مدال کسب کنیم تا بتوانیم در بین سه تیم برتر جا داشته باشیم. البته در این میان نباید از یاد برد که سیاست مسئولان ورزش کشور بر اعزام کیفی ورزشکاران به این رقابتهاست که باید دید با توجه به این نوع برنامهریزی میتوان به کسب این تعداد مدال امیدوار بود یا نه. طبیعی است که در اجرای چنین برنامهای کاهش نفرات اعزامی احتمال کسب مدال را هم پایین خواهد آورد.
نکته قابلتأمل درخصوص بازیهای این دوره همبستگی کشورهای اسلامی زمان این مسابقات است که درست یک ماه قبل از برپایی رقابتهای مهم بازیهای آسیایی هانگژو است و این یعنی اینکه این مسابقات میتواند یک میدان تدارکاتی مناسب برای ورزش ایران جهت حضور قدرتمندانه در المپیک آسیایی باشد.
هر چند که ناگفته پیداست که بسیاری از فدراسیونها نفرات اصلی خود را برای مسابقات آسیایی آماده میکنند و شاید با تیمهای دوم خود راهی قونیه شوند، اما به هر حال مسابقات قونیه یک فرصت طلایی برای ورزشکارانی است که در آن حاضر میشوند تا بتوانند با نمایشی خوب نگاه کادر فنی تیمهای ملی را به خود معطوف نمایند و حتی این فرصت را داشته باشند تا در آوردگاه بازیهای آسیایی حضور پیدا کنند. اصغر رحیمی، سرپرست کاروان ایران در بازیهای همبستگی کشورهای اسلامی میگوید: «آنچه مسلم است اعزام کیفی مدنظر است، اما در برخی رشتهها به خاطر تقویم مسابقاتی که دارند ناچار به نگاه متفاوت هستیم. در کل برخی رشتهها با تیم اصلی به بازیهای کشورهای اسلامی اعزام میشوند، اما در برخی رشتهها ناچار به اعزام تیمهای دوم هستیم.»
نکته مهم دیگر درخصوص بازیهای قونیه اینکه برگزارکنندگان بازیها، حضور همراه اعم از مربی و سرپرست را به شدت محدود کردهاند. پیش از این نسبت همراهان برای هر رشته تقریباً ۴۵-۴۰ درصد نسبت به کل ورزشکاران بود، اما برای بازیهای کشورهای اسلامی تعداد همراهان برای هر تیم و رشتهای تا سقف ۲۵درصد مجاز شده است. با این اوصاف مثلاً اگر در کشتی ما هشت ورزشکار داشته باشیم، فقط اجازه اعزام دو همراه را با آنها داریم که یکی از آنها میتواند مربی باشد و دیگری سرپرست. البته از این فرصت بهدست آمده میتوان به گونهای استفاده کرد که بهجای آدمهای اضافه ورزشکار راهی مسابقات شود تا شانس مدالآوری برای کاروان ایران هم بالا برود.
والیبال قهرمانی جهان ۲۰۲۲
والیبال با مربی ایرانی جبران مافات کند
سعید احمدیان
والیبال ایران در سال جدید یک سال پرترافیک و پرمسابقه را پیش رو دارد، از لیگ ملتها و بازیهای کشورهای اسلامی گرفته تا بازیهای آسیایی هانگژو، اما مهمترین رقابت پیش روی والیبالیستهای کشورمان، مسابقات قهرمانی جهان ۲۰۲۲ خواهد بود، مسابقاتی که هر چهار سال یک بار برگزار میشود و پس از المپیک، معتبرترین و مهمترین رقابت والیبال دنیاست. رقابتهای این دوره در حالی قرار بود شهریور امسال به میزبانی روسیه در ۱۰ شهر این کشور برگزار شود که حمله روسیه به اوکراین سبب شد تا فدراسیون جهانی والیبال میزبانی روسیه را لغو کند و این مسابقات قرار است در یک کشور دیگر برگزار شود.
فارغ از تمام حواشی این دوره که با مسائل سیاسی پیوند خورده است، تیم ملی والیبال در گروه F مسابقات در کنار آرژانتین، مصر و هلند قرار گرفته است. طبق برنامه اعلام شده ایران شنبه ۵ شهریور به مصاف تیم هلند میرود، روز یکشنبه ۶ شهریور با مصر روبهرو میشود و در آخرین بازی مرحله گروهی روز دوشنبه ۷ شهریور با آرژانتین مسابقه میدهد.
والیبال در حالی پا به مسابقات قهرمانی جهان ۲۰۲۲ میگذارد که ترکیب تیم پس المپیک توکیو دچار تغییرات زیادی شده و با خداحافظی شاخصترین چهرههای سالهای اخیر تیم ملی مانند سعید معروف، والیبال با تغییر نسل روبهرو شده است، هر چند ظهور ستارههای جوانی مانند صابر کاظمی، خیلیها را امیدوار به پر کردن جای خالی ستارههایی کرده است که در تیم ملی دیگر حضور ندارند. بهروز عطایی هم پس نمایش موفق تیم ملی با او در قهرمانی آسیا، بهعنوان سرمربی ایرانی تیم ملی جایگاهش تثبیت شده است تا والیبال پس از سالها با مربی داخلی ادامه مسیر دهد.
قهرمانی جهان ۲۰۲۲ هفتمین حضور والیبال ایران در این مسابقات است. ایران در سال ۱۹۷۰ برای نخستینبار در رقابتهای قهرمانی مردان جهان که به میزبانی بلغارستان برگزار شد، شرکت کرد که در بین ۲۴ تیم شرکتکننده با کسب چهار برد و هفت شکست جایگاه بیست و یکم را به دست آورد. رقابتهای سال ۱۹۹۸ ژاپن دومین حضور ایران در قهرمانی مردان جهان بود که ملیپوشان کشورمان با پذیرش سه شکست متوالی نوزدهم شدند. سرزمین آفتاب تابان در سال ۲۰۰۶ بار دیگر میزبان مسابقات قهرمانی مردان جهان بود که تیم ملی والیبال ایران برای سومینبار در این رقابتها شرکت کرد و پس از پنج شکست متوالی در جایگاه بیست و یکم قرار گرفت. تیم ملی والیبال ایران در سال ۲۰۱۰ برای چهارمینبار سهمیه رقابتهای قهرمانی مردان جهان را به دست آورد و با هدایت زندهیاد حسین معدنی، در این دوره در ایتالیا با کسب یک برد و دو شکست به مقام نوزدهم رسید.
لهستان و رقابتهای سال ۲۰۱۴ بهترین حضور والیبال ایران در مسابقات قهرمانی مردان جهان بود که ملیپوشان با هدایت اسلوبودان کواچ موفق به کسب مقام ششم شدند. تیم ایران در دور مقدماتی این رقابتها با تیمهای فرانسه، ایتالیا، امریکا، پورتوریکو و بلژیک همگروه بود و با کسب چهار پیروزی (ایتالیا، امریکا، بلژیک و پورتوریکو)، یک شکست (فرانسه) و ۱۱ امتیاز بهعنوان تیم دوم گروه به مرحله بعد صعود کرد. شاگردان کواچ در مرحله دوم موفق به شکست تیمهای استرالیا، آرژانتین و صربستان شدند و با پذیرش شکست برابر لهستان به عنوان تیم سوم گروه راهی مرحله یک چهارم نهایی شدند. در مرحله یک چهارم نهایی ایران مغلوب تیمهای فرانسه و آلمان شد و در مرحله نیمه نهایی نیز با پذیرش شکست برابر روسیه به عنوان ششم این رقابتها دست یافت.
در آخرین حضور ایران در قهرمانی جهان در سال ۲۰۱۸، تیم ملی والیبال با تیمهای بلغارستان، لهستان، کوبا، فنلاند و پورتوریکو همگروه بود و پس از قبول یک شکست برابر لهستان، مدافع عنوان قهرمانی و کسب چهار برد توانست با ۱۱ امتیاز به مرحله بعد صعود کند. در دور دوم ایران در گروه G با قبول سه شکست برابر امریکا، کانادا و بلغارستان و کسب تنها یک امتیاز در نهایت سیزدهم شد.