چه اشاره بجا و مناسبی، یک عضو شورای اسلامی شهر اصفهان در خصوص روز درختکاری کرده و گفتهاست: ایده تغییر عنوان نکوداشت سالانه درختکاری به درختبانی مطرح شده و این رویداد در حال برنامهریزی است. براساس تغییرات اقلیمی پیش آمده و پیامدهای ناشی از خشکسالی، استراتژیها باید سالها پیش به سمت نگهداشت درختان (به خصوص درختان کهن و ارزشمند) پیش میرفت.
روز و هفته درختکاری مصادف با ۱۵ اسفندماه در تقویم زمستان به رنگ سبز در میآید. در این روز افراد و خانوادهها و گروههای مختلف از اقشار جامعه در حیاط منزل و خانه اقدام به غرس نهال و کاشت درخت میکنند؛ در اطراف حریم شهر تهران و اراضی شهری هم باغچه درختان جدید کاشته میشود.
در اسفندماه به طور میانگین چندین میلیون درخت از سوی شهروندان و بخشهای مردمی غرس میشود که کارپسندیده و سفارش شدهای است. در هفته درختکاری توزیع نهال در جایگاههای مختلف سطح شهر انجام میشود، ولی چند سالی است که شهرداری تهران با استفاده از پایگاه تماسی ۱۳۷ به مردم این امکان را داده نسبت به کاشت نهال اعلام نیاز کنند تا مأموران فضای سبز شهرداری با حضور در منازل افراد اقدام به کاشت درخت کنند. این رویهها هر چه گسترش یابد برای شهر و شهروندان و محیطزیست مفید است.
کاشت درخت اقدام مناسبی است که به عنوان سنت دینی ما از سوی اولیای الهی و مسئولان سفارش شدهاست، اما آنچه در کنار این موضوع بسیار مهم است، بحث نگهداشت یا به تعبیری درختبانی است. درست است که سالانه چند صد هزار درخت کاشته میشود، اما این آمار هم عجیب است که هر ۲۰ ثانیه به اندازه یک زمین فوتبال از جنگلها و مراتع ایران از بین میرود.
میلیونها درخت بر اثر آتشسوزیهای عمدی یا بیدقتیهای ناشی از عوامل انسانی سوخته یا خشک میشوند. هزینههای اقتصادی و اکوسیستمی این نابودیها بسیار بالااست و نمیتوان برای همه این موارد چرتکه انداخت؛ چراکه ارزش اقتصادی یک درخت چندین ساله که هوا را پاک و اکسیژن تولید میکند، غیرقابل ارزشگذاری است.
متأسفانه در کشور ما فقط به روز درختکاری توجه میشود و در طول سال به تعداد چند ده برابر درختان کاشته شده فضای سبز و درخت کهنسال از بین میرود. باغات و فضای بکر در جای جای کشور با یک بعضاً مصوبه سلیقهای با تغییر کاربری تبدیل به برجهای آهنی و سنگی بیروحی میشود و سایه سنگین آن بر روح و جسم شهروندان سنگینی میکند.
در جاده حفظ محیطزیست و زیستشهری یکطرفه حرکت کرده و میکنیم؛ نتیجه این است که محیطزیستی که متعلق به همه است در معرض نابودی قرار میگیرد. شاید همه ما دوستدار محیطزیست و درختانی سرسبز و مراتعی خرم باشیم، اما رویه عملی ما و اقداماتی که انجام میدهیم در تضاد با این خواست قلبیمان است. بگذریم از اینکه برخی قوانین و سوءتدبیرهای مسئولان هم بر خشکی بیش از پیش ایران افزوده است.
رسم نکویی در بین برخی از خانوادههای ایرانی داریم که شایسته تقدیر و درخور نشر است؛ پسران و دختران به یاد پدران و مادران درگذشته درخت میکارند. حتی فرزندان توانا به جای والدین زمینگیر شده غرس نهال میکنند. چه بهتر که در این روز علاوه بر کاشت درختان بحث نگهداشت را هم انجام دهیم. کاشت درختان ابتدای مسیری سبز است، استمرار این مسیر سبز به حفظ درختان و نباتات محتاج است.
