اعتیاد به مواد مخدر یکی از عوامل اصلی شیوع بیماریهای ایدز و هپاتیت است، مواد مخدر آنچنان آرام و بی صدا بر جسم و روان مصرفکننده مستولی میشود که هیچ معتادی آغاز اعتیاد خود را به یاد نمیآورد. اعتیاد سبب تباهی میلیونها مغز فعال میشود که سرمایههای آینده جامعه بشری به شمار میروند. اعتیاد، بیش از یک میلیارد نفر از اعضای خانواده معتادان را در جهان به طور مستقیم با مشکلات ناشی از این آسیب مواجه نموده است.
مواد مخدر منشأ وقوع بسیاری از جرایم اجتماعی نظیر قتل، تجاوز و سرقت است. سالانه مقادیر قابلتوجهی از ثروت ملی کشور به جیب سوداگران مواد مخدر میرود. قاچاقچیان بینالمللی مواد مخدر برای رسیدن به مقاصد شوم خود به مدرنترین تجهیزات تسلیحاتی و ارتباطی مجهز هستند.
۷۵ درصد زندانیان کشور به طور مستقیم و غیرمستقیم مجرمین مواد مخدر را تشکیل میدهند. کشور ما در همسایگی بزرگترین تولیدکنندگان انواع مواد مخدر در جهان (افغانستان و پاکستان) موسوم به هلال طلایی در مسیر ترانزیت مواد مخدر قرار گرفته و در این راه خود نیز قربانی میشود.
مراحل اعتیاد:
مرحله آشنایی: این مرحله با تشویق دیگران (دوستان ناباب) یا از روی غرور و کنجکاوی خود فرد شروع میشود.
مرحله شک و تردید: در این مرحله فرد به مبارزه با امیال خود میپردازد.
مرحله اعتیاد واقعی: در صورت ادامه مصرف در مرحله شک و تردید فرد به مرحله اعتیاد واقعی میرسد. در این مرحله پدیده (تحمل) باعث میشود که فرد به مرور زمان بر میزان مصرف خود بیفزاید تا به نشئگی قبلی برسد.
اعتیاد یک بیماری مغزی
ما به همان دلیل به مادهای معتاد میشویم که از آن برای اولین بار استفاده میکنیم. دلیل آن مطمئناً لذتی است که از استفاده از آن بردهایم. بسیاری از افراد مواد مخدر را تنها یک بار تجربه کردهاند و دیگر به طرف آنها نرفتهاند، اما تمامی آنها احتمال معتاد شدن را با خود داشتهاند.
تعریف علمی اعتیاد و آشنایی با علایم مصرف مواد مخدر
اعتیاد یعنی وابستگی به مواد به گونهای که کاملاً مضر به حال شخص و اجتماع باشد و مواد به هر نوع ترکیب شیمیایی که باعث تغییر در کارکرد مغز ما شود، گفته میشود.
این تغییر میتواند به صورت هیجان، افسردگی، رفتار ناهنجار، عصبانیتها یا اختلال در قضاوت باشد.
گروههای مختلف مواد مخدر بر اساس اثرات ناشی از مصرف آن
۱- مواد مخدر (افیونی) ۲- حشیش و ماری جوانا ۳- مواد محرک سیستم عصبی ۴ – مواد کندساز سیستم عصبی ۵- مواد توهمزا ۶- مواد استنشاقی ۷- سیگار و نیکوتین.
علائم مصرف مواد مخدر
سرخوشی، گیجی، اختلال عملکرد روانی، کاهش تنفس، تنگ شدن مردمک چشم، تهوع و استفراغ
علائم مسمومیت با مواد مخدر
مردمک خیلی کوچک، پوست سرد، تشنج، اغما و مرگ
علائم عدم مصرف مواد مخدر
درد عضلانی، اسکلتی، لرز، بیقراری، آبریزش بینی و چشم، تعریق، استفراغ و اسهال و اختلال در خواب
چگونه «نه» بگوییم؟
۱- شرایط را درک کنید و متوجه باشید چه شرایطی در حال رخ دادن است.
۲- در ذهنتان دلایل خود را برای نه گفتن مرور کنید. مصرف مواد غیرقانونی است، به مغز و بدن شما آسیب میرساند و در نهایت شما را گرفتار میسازد.
۳- نه گفتن شما در موقعیت صحیح نشاندهنده قدرت شماست.
۴- پیشنهاد دیگری را بدهید، اگر دوست شماست و میخواهید دوستیتان را ادامه دهید پیشنهاد دیگری برای گذراندن وقتتان ارائه دهید. (رفتن به سینما، پارک، ورزش و...) اگر طرف مقابل به نه گفتن شما احترام نمیگذارد دوست شما نیست.
* رئیس پلیس مبارزه با مواد مخدر تهران
