امریکا درحال موجسواری بر اعتراضات کوبا است، اعتراضاتی که ظاهر آن دشواری معیشتی ناشی از شرایط پاندمی کرونا است، ولی تحریمهای غیرانسانی دولت امریکا سبب آن است. بایدن فقط به حمایت لفظی بسنده نمیکند. رئیسجمهور کوبا گفته که امریکا برای سازماندهی اعتراضات پول تزریق میکند.
تحریمهای امریکا که در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ علیه کوبا اعمال شد، وخامت وضعیت معیشتی مردم این کشور را دوچندان کرد. طی ماههای گذشته نیز شیوع بیماری کرونا مزید بر علت شد تا اقتصاد کوبا در شرایط بسیار بحرانی گرفتار شود. بعدازظهر روز یک شنبه هزاران کوبایی در هشت شهر این کشور در اعتراض به کمبود غذا و دارو به خیابانها آمدند. در این تظاهرات که بزرگترین اعتراضات از سال ۱۹۹۴ تاکنون به شمار میرود، شماری از معترضان با نیروهای امنیتی درگیر شدند و شعار «آزادی»، «وحدت» و «دیازکانل، استعفا»، سر دادند. حامیان دولت نیز با شعار «فیدل، فیدل» در تظاهرات حضور داشتند. گزارش گروه حقوق بشری Cubalex از دستگیری دستکم ۱۰۰ معترض، فعال و روزنامهنگار مستقل از روز یک شنبه در سراسر کوبا حکایت دارد. میگل دیاز کانل، رئیسجمهور کوبا روز دوشنبه گفت که امریکا برای دامن زدن به اعتراضات کوبا به برخی معترضان پول داده است. برونو رودریگز، وزیر خارجه کوبا نیز در توئیتی در این زمینه نوشت: «مشاور امنیت ملی کاخ سفید از منظر سیاسی یا اخلاقی حق صحبت کردن علیه کوبا را ندارد. دولت وی، صدها میلیونها دلار برای براندازی در کشور ما اختصاص داده و محاصره اقتصادی برای نسلکشی که عامل اصلی کمبودهای اقتصادی در کوباست را به اجرا میگذارد.»اشاره رودریگز به سخنان جیک سالیوان در حمایت از برگزاری تظاهرات بود.
طعنه ترامپ به دموکراتها
در دوران ریاست جمهوری باراک اوباما، رئیسجمهور اسبق امریکا، هاوانا و واشنگتن برای بهبود روابط با هم توافق کردند. این توافق که البته لغو محاصره کوبا را به دنبال نداشت، با روی کار آمدن ترامپ، رنگ باخت؛ موضوعی که قرار بود در دولت بایدن احیا شود، اما تاکنون اقدامی در این زمینه صورت نگرفته است. رئیسجمهور پیشین امریکا در پی اعتراضات روز یکشنبه، فرصت را غنیمت شمرد و به دموکراتها حمله کرد: «فراموش نکنید که بایدن و دموکراتها بر سر لغو موضع بسیار سرسختانه من در قبال کوبا تبلیغ کردند. به یاد بیاورید زمانی که اوباما با خانواده کاسترو در حالی که آنها مردم کوبا را زندانی میکردند، کتک میزدند و میکشتند در بازیهای بیسبال حضور پیدا کرد.»ترامپ گفت که در کنار مردم کوبا ایستاده است و تأکید کرد: «جو بایدن در برابر این حکومت کمونیست بایستد، در غیر این صورت تاریخ به خاطر خواهد سپرد. مردم کوبا شایسته آزادی و حقوق بشر هستند. آنها نگران نیستند.» جولی چانگ، دستیار موقت دفتر امور نیمکره غربی وزارت خارجه امریکا روز یکشنبه، اعتراضات مردم کوبا را ناشی از نگرانی درباره پیامدهای شیوع بیماری کرونا و کمبود دارو دانسته بود. سناتور مارکو روبیو نیز همچون ترامپ، این دیدگاه را زیر سؤال برد و در توئیتر مدعی شد: «مردم در کوبا به ۶۲ سال سوسیالیسم، دروغ، استبداد و بدبختی اعتراض میکنند نه اینکه درباره موارد فزاینده ابتلا و مرگ در اثر کووید ابراز نگرانی کنند.»
جو بایدن، روز دو شنبه در بیانیهای در ظاهر از مردم کوبا حمایت کرد. در بخشی از این بیانیه آمده است: «ایالات متحده از رژیم کوبا میخواهد تا صدای مردم خود را بشنود و در این لحظه حیاتی به نیازهای مردم توجه نشان دهد.»همچنین، نانسی پلوسی رئیس مجلس نمایندگان امریکا با رویکردی مشابه در حساب کاربری خود در توئیتر نوشت: «از مردم کوبا در پیگیری آزادی حمایت میکنم و هرگونه خشونت یا هدف قرار دادن کسانی را که از حقوق خود استفاده میکنند، محکوم میکنم.»
تحریم اقتصادی کوبا را لغو کنید
بهرغم موضعگیری مقامات امریکایی، شماری از مقامات جهان علیه آشوب در کوبا موضعگیری کردند. نیکولاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا در جریان نشستی تلویزیونی با قانونگذاران، ضمن اعلام حمایت همهجانبه از همتای کوبایی خود، گفت: «از همین جا، ونزوئلا اعلام میکنم که ما برادران در زمان سختی و آسانی در کنار هم هستیم و کوبا به جلو پیش میرود.»آندرس مانوئل لوپز اوبرادور، رئیسجمهور مکزیک دو شنبه با اعلام همبستگی با مردم کوبا، گفت تنها راه برونرفت از این بحران از طریق گفتگو، بدون استفاده از قوه قهریه، رویارویی و خشونت است. وی همچنین خواستار پایان تحریمهای اقتصادی امریکا علیه کوبا شد و تأکید کرد: «اگر میخواهید به کوبا کمک کنید، اول محاصره اقتصادی کوبا که بسیاری از کشورهای جهان هم آن را خواستهاند، بردارید. چرا که فقط در این صورت، این اقدام یک ژست بشردوستانه واقعی خواهد بود. هیچ کشوری در جهان نباید محاصره و بایکوت شود. این بدتر از نقض حقوق بشر است.»لوئیس آرسه، رئیسجمهور بولیوی هم تصریح کرد که مسائل داخلی کوبا باید به صورت داخلی مدیریت شود. ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه نیز با غیرقابل قبول خواندن هرگونه مداخله خارجی در امور داخلی کوبا گفت: «ما مداخله خارجی در امور داخلی یک کشور مستقل و هرگونه اقدام مخرب دیگری را که موجب بیثباتی اوضاع در کوبا شود، غیرقابل قبول میدانیم.»
