رودخانه کرج بزرگترین و پرآبترین رودی است که تأمین بخشی از آب پایتخت را برعهده دارد. این رودخانه که بیش از نیم قرن است در حفاظت سازمان محیطزیست قرار گرفته، شبها خواب راحت ندارد. تاریکی شب فرصت خوبی برای تخلیه فاضلاب واحدهای آلاینده در این رود بزرگ است. تجهیز مناطق اطراف رودخانه به تصفیهخانه و شبکه جمعآوری فاضلاب توسط محیطزیست در حال انجام است، اما سازمان آبفا به بهانه نبود اعتبار تعلل میکند.
رودخانه کرج بزرگترین رودخانه دامنه جنوبی البرز است که از سال۱۳۴۶ در زمره رودخانههای تحت حفاظت سازمان محیطزیست محسوب میشود. این رودخانه به قدری تأثیرگذار است که پس از تأمین آب غرب تهران و مناطق کشاورزی غرب و جنوب پایتخت، دریاچه نمک قم را هم سیراب میکند. این رودخانه با داشتن شاخصههای هیدرولوژیکی توانسته اکوسیستمی مهم برای انواع پرندگان و آبزیان هم فراهم کند.
ارسال پرونده متخلفها دادسرا
بخشی از آلودگیهای رودخانه کرج مربوط به فاضلاب ویلاها و سکونتگاههای خارج از بافت روستایی حاشیه رودخانه است. جاده چالوس و مسافران بیش از گنجایش این جاده هم موجب شدهاند سکونتگاههای زیادی بهصورت قانونی و غیرقانونی در نزدیکی رودخانه ساخته شود و تأثیر خود را بر رودخانه بگذارند.
واحدهای صنفی اطراف رودخانه مثل رستورانها، واحدهای پذیرایی، واحدهای لبنیاتی و دامداریها هم از دیگر منابع آلاینده رودخانه کرج هستند. البته اگر این واحدها مرتکب تخلف شوند یا تصفیه خانه آنها از مدار خارج شود، محیط زیست در مرحله نخست با صدور اخطاریه، دادن مهلت جهت رفع منابع آلاینده و در مرحله دوم با معرفی واحد متخلف به دادسرا از ادامه روند آلوده کردن رودخانه توسط واحد جلوگیری میکند.
آلایندههای مربوط به چرای احشام در حاشیه رودخانه، رسوبات ناشی از بارندگی به خصوص انتقال سم و کودهای شیمیایی باغهای اطراف هم از جمله آلایندههای غیر نقطهای رودخانه کرج به شمار میآیند. ضمن اینکه تعداد زیادی از کارگاههای ساختمانی و عمرانی در حوزه آبریز رودخانه کرج مشغول فعالیت هستند که گزارشهایی از نفوذ آلودگیهای آنها به رودخانه منتشر شده و محیطزیست تا پلمب برخی از این کارگاهها هم پیش رفته است.
نفوذ آلایندههای نفتی به رودخانه
معاون فنی اداره کل حفاظت محیطزیست البرز با اشاره به اینکه جمعآوری فاضلاب واحدهای مسکونی مستقر در شهرها و روستاها به عهده وزارت نیرو و شرکت آب و فاضلاب است، به ایسنا گفت: در حال حاضر در محور کرج – چالوس دو روستا و نیز شهر آسارا به شبکه جمعآوری فاضلاب و تصفیه خانه مجهز هستند. پیگیریهای لازم از سوی محیطزیست برای تجهیز روستاهای منطقه چالوس به تصفیه خانه و شبکه جمعآوری فاضلاب انجام شدهاست، ولی شرکت آب و فاضلاب هم میگوید باید اعتبار لازم در این خصوص تخصیص یابد تا بتوان روستاهای باقی مانده را که تعدادشان کم نیست به تصفیهخانه مجهز کنند.
حمیدرضا لشکری افزود: بخشی از این واحدها فاضلاب خود را شب هنگام و در تاریکی هوا در رودخانه رها میکنند. چون در کنار رودخانه بودن این تبعات را دارد و ممکن است اینچنین تخلفاتی هم دور از چشم دستگاههای متولی کیفیت آب رخ دهد. بخشی از این واحدها مثل هتلها و واحدهای لبنیاتی که فاضلاب غیر بهداشتی دارند هم به سیستم تصفیهخانه مجهز هستند و برخی واحدهای دیگر مثل رستورانها هم از کمپرسور تانکهای جمعآوری فاضلاب استفاده میکنند.
وی با بیان اینکه در کنار موارد مذکور، آلودگی نفتی به عنوان یکی از مهمترین منابع آلاینده رودخانه کرج شناخته شده، تأکید کرد: با توجه به اینکه منطقه چالوس هنوز به شبکه گاز متصل نشده، گاه و بیگاه شاهد نفوذ آلایندههای نفتی به رودخانه هستیم. البته نباید فراموش کرد اینکه واحدهای مسکونی و صنفی این منطقه برای گرمایش از سوختهای فسیلی استفاده میکنند، نمیتواند دلیل موجهی برای اهمال آنها در خصوص مراقبت از نشت نکردن سوخت به رودخانه باشد. گاهی هم شاهد آن هستیم که تانکرهای حامل سوخت در زمان عرضه دچار نشتی شده که همین باعث ورود آلودگی به رودخانه میشود!