در روزهای اخیر به موازات ادامه بحثهای انتخاباتی در عراق که با اختلافنظرهای شدید و جدی درباره قانون جدید انتخابات این کشور در پارلمان و ارجاع آن به شورای سیاسی امنیت ملی همراه بوده است، درخواستهای عراق برای خروج از زیر فصل منشور ملل متحد نیز افزایش یافته است و در این جهت نوری مالکی نخست وزیر عراق در جریان سفر هفته گذشته خود به واشنگتن که برای شرکت در اجلاس همایش سرمایهگذاری در عراق صورت گرفت، خروج از فصل 7 منشور ملل متحد را به صورت یک درخواست جدی در دیدار با مقامات آمریکایی مطرح کرد. در این راستا دو طرف به توافقی درباره تشکیل کمیته مشترک دست یافتند و نوری مالکی در دیدار خانم سوزان رایس، نماینده دائم آمریکا در سازمان ملل با وی که روز جمعه به طور غیرمنتظره وارد بغداد شد خواستار فعالسازی کمیته مشترک برای پیگیری خروج عراق از زیر فصل شد. قرار گرفتن عراق زیر فصل 7 منشور ملل متحد میراث شومی است که از دوران رژیم بعثی صدام باقیمانده است و هزینه گزافی است که مردم و دولت و نظام سیاسی جدید عراق بابت ماجراجوییهای نظام سابق میپردازند. از این رو دولت عراق و بهخصوص ائتلاف عراق یکپارچه از چند سال پیش به تلاشهای گسترده برای خارج کردن عراق از ذیل فصل 7 منشور ملل متحد دست زده است. برخی از مسؤولان عراقی ابتدا تصور میکردند که اگر با درخواست آمریکا برای امضای موافقتنامه امنیتی- راهبردی موافقت کنند، این کشور نیز متقابلاً خواسته عراق را برآورده خواهد کرد اما در حالی که حدود یک سال از زمان امضای این موافقتنامه و نزدیک به 10 ماه از رمان راهیابی اوباما به کاخ سفید میگذرد، اما عراقیها همچنان در خانه اول بازی مانده و بر خروج این کشور از ذیل فصل هفتم منشور ملل متحد تأکید میورزند. هرچند در ظاهر مخالفتهای کویت و رایزنیهای این کشور در شورای امنیت عامل تأخیر در پاسخ به مطالبات عراق مطرح میشود که البته از جهاتی نمیتوان این متغیر را نادیده گرفت، چرا که در صورت خروج عراق از ذیل فصل 7 منشور ملل متحد تضمینی برای دریافت بقیه غرامتهای این کشور از عراق که بالغ بر 20 میلیارد دلار میشود، وجود نخواهد داشت یا حتی نمیتوان از مانعتراشیها و مخالفتهای عربستان به عنوان یک مانع بازدارنده چشمپوشی کرد، اما آنچه مسلم است اینکه این تمام ماجرا نیست و اگر آمریکا واقعاً مایل به تأمین خواسته عراق بود و اراده و تحرک جدی از خود نشان میداد، بیتردید عربستان و کویت جرأت مخالفت با آن را پیدا نمیکردند. بنابراین، مشخص است که آمریکا مخالفتهای عربستان و کویت را در جهت خواستههای خود مدیریت میکند. اما اینکه چرا آمریکا در قبال تأمین درخواست عراق برای خروج از ذیل فصل 7 منشور ملل متحد تعلل و وقتکشی میکند، چند علت را میتوان در پاسخ به این سؤال مطرح کرد. نخست اینکه موافقتنامه امنیتی- راهبردی آمریکا با عراق که آن را محملی برای جبران بخشی از هزینههای اشغال عراق از طریق تبدیل سلطه نظامی به اقتصادی میداند، هنوز به همهپرسی گذاشته نشده است و با تأخیر چند ماهه بناست همزمان با برگزاری انتخابات پارلمانی به رأی مردم عراق گذاشته شود و بنابراین هنوز آمریکا اطمینان لازم و کافی را برای تأیید این موافقتنامه در همهپرسی ندارد و به همین علت به نوعی درخواست عراق برای خروج از ذیل فصل 7 را به گروگان گرفته است. دوم اینکه آمریکا با توجه به تغییر ائتلافهای سیاسی و تلاشهای جاری برای تغییر قانون انتخابات عراق، هنوز نمیداند که ترکیب پارلمان آینده عراق چگونه خواهد شد و آیا نوری مالکی دوباره نخستوزیر خواهد شد یا نه که این امتیاز را در اختیار وی قرار دهد یا نه؟ از اینرو با در نظر گرفتن این دو متغیر بعید به نظر میرسد که آمریکا قبل از برگزاری انتخابات پارلمانی آینده یا برگزاری همهپرسی درباره موافقتنامه راهبردی- امنیتی با درخواست دولت عراق برای خروج از ذیل فصل 7 منشور ملل متحد موافقت کند و این در حالی است نوری مالکی نخست وزیر عراق تأمین این خواسته را عاملی مؤثر بر تقویت موقعیت ائتلاف تازه تأسیس «حکومت قانون» میداند.
