سرویس جامعه جوان آنلاین: روز گذشته تشریح پیشرفتهای ایران در حوزه ارتباطات در گزارش سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی کشور (رگولاتوری) با نام «ایران در مسیر هوشمندی» منتشر شد.
گزارش ایران در مسیر هوشمندی نشان میدهد که ظرفیت پهنای باند اینترنت بینالملل در هفت سال اخیر، افزایش ۵ هزار و ۲۰۰ درصدی داشتهاست. موفقیتی که حاصل تلاش محققان و متخصصانی است که دستاوردهای آنها در توسعه زیرساختهای ارتباطی با بیتدبیری در خدمت شبکههای معاندی همچون تلگرام و اینستاگرام قرار گرفتهاست.
افزایش ۵۲۰۰ درصدی پهنای باند بینالمللی
عرضه و تقاضا در بخش اینترنت در کشورمان به شکل کاملاً انفجاری رشد کرد، به طوری که در مدت کمتر از پنج سال، بسیاری از شهروندان ایرانی مشتری خدماتی شدهاند که صرفاً بر بستر اینترنت جریان دارد. در گزارشی که سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی کشور (رگولاتوری) با نام «ایران در مسیر هوشمندی» منتشر کرده، توسعه زیرساختهای ارتباطی کشور در چند سال گذشته را بسیار قابلتوجه خواندهاست. علاوه بر افزایش بیش از ۵ هزار درصدی پهنای باند بینالملل، طی سالهای اخیر شاهد افزایش ۳ هزار و ۸۰۰ درصدی پهنای باند داخلی نیز بودهایم.
افزایش پهنای باند داخلی و خارجی از سال ۹۲ تا ۹۶ یکی از جالبترین بخشهای این گزارش است؛ آماری که حکایت از افزایش چندهزار درصدی دارد. گزارش «ایران هوشمند» سازمان تنظیم مقررات میگوید ظرفیت پهنای باند داخل کشور از ۶۲۴ گیگابیت بر ثانیه در سال ۱۳۹۲ به ۲۴ هزار ۲۰گیگابیت برثانیه در سال ۹۸ رسیدهاست.
در واقع سازمان تنظیم مقررات ظرفیت پهنای باند داخلی در شش سال گذشته را با افزایش ۳هزار و ۸۰۰ درصدی عنوان کردهاست.
این رشد در بخش پهنای باند بینالملل بیشتر هم بوده است. براساس اطلاعات این گزارش ظرفیت پهنای باند اینترنت بینالملل از ۸۲ گیگابیت بر ثانیه در سال ۱۳۹۲ به ۴ هزار و ۳۰۹ گیگابیت برثانیه در سال ۱۳۹۸ رسیده است، یعنی افزایش در این بخش ۵ هزار و ۲۰۰ درصد بودهاست.
ظرفیت پهنای باند شبکه انتقال کشور از یک هزار و ۱۱۶ ترابیت برثانیه در سال ۱۳۹۲ به ۲۷ هزار و ۶۰۱ ترابیت برثانیه در سال گذشته رسیدهاست. در زمینه ظرفیت پهنای باند انتقال کشور هم افزایش ۲ هزار و ۴۰۰ درصدی ثبت شدهاست.
افزایش کسب و کارهای اینترنتی با توسعه ارتباطات
در ادامه این بخش از گزارش به افزایش دسترسی شهروندان به خدمات ارتباطی هم اشاره شدهاست. بر اساس آمار رگولاتوری در سال گذشته بیش از ۶۸ میلیون نفر به پهنای باند سیار دسترسی داشتهاند و ضریب نفود در این بخش هم به حدود ۸۴ درصد رسیدهاست. البته در بخش اینترنت ثابت روال خوبی را طی نکردهایم. همانطور که بارها وزیر ارتباطات و معاونین او اعلام کردهاند، در بخش اینترنت ثابت دارای مشکلات عمده هستیم و در آن ضعف داریم.
براساس اطلاعات گزارش اخیر رگولاتوری ضریبنفوذ دسترسی به اینترنت همراه براساس تکنولوژی ۳G و ۴G به ۰۵/ ۸۳ درصد میرسد و میزان ضریب نفوذ اینترنت ثابت (XDSL) برابر ۱۱ درصد است. عدهای پهنای باند را همان سرعت اینترنت تلقی میکنند و باور دارند که با افزایش پهنای باند سرعت اینترنت نیز افزایش مییابد. این برداشت درست نیست؛ چراکه سرعت اینترنت با پهنای باند رابطه غیرمستقیم دارد. در واقع پهنای باند شبیه قطر لوله آب است که هر چه بیشتر و بزرگتر باشد، حجم گستردهتری را میتواند جابهجا کند. افزایش جهشی پهنای باند اطلاعات در کشور هم موفقیت چشمگیری است، اما باید بقیه الزامات آن هم فراهم شود.
افزایش پهنای باند در کشور موجب شده تا کسب و کارهای اینترنتی هم رونق بگیرد و دست دلالان هم در برخی از کسب و کارها قطع شود. بسیاری از مشاغل اینترنتی به دلیل وجود زیرساختهای ارتباطی در دوران کرونا به درآمدزایی رسیدهاند. شاید در نظام عرضه و تقاضا در بازار مجبور شویم کالایی را با چند دست واسطه و قیمت بالا خریداری کنیم ولی در فروش اینترنتی کالا بدون هیچ واسطهای از تولید به دست مصرفکننده میرسد و دست دلالان کوتاه میشود.
شکست جهرمی از «دوروف»
مدتهاست تا صحبت از فیلترینگ میشود، محمدجواد آذری جهرمی یک جمله ثابت دارد، «وزارت ارتباطات متولی فیلترینگ نیست». به این شکل هم از خودش سلب مسئولیت میکند و هم ماجرا را گردن سایر نهادها میاندازد، اما او در این اظهارنظرها یک نکته مهم را عمداً نادیده میگیرد، اینکه اگر تهدیدهای ناشی از رهاشدگی فضای مجازی را نمیشود با اقدامات ایجابی مدیریت کرد، علتش عملکرد ضعیف وزارت ارتباطات است.
عملکرد ضعیفی که از کوتاهی در ایجاد زیرساختهای شبکه اطلاعات ملی تا عدم حمایت از شبکههای اجتماعی بومی را شامل میشود.
وزارت ارتباطات طبق سند شبکه ملی اطلاعات در برنامه پنجم توسعه (برنامهای پنج ساله که در سال ۹۴ به پایان رسید)، موظف شدهاست شبکهای شامل زیرساختهای ارتباطی با مدیریت مستقل کاملاً داخلی و با امکان عرضه انواع محتوا و خدمات ارتباطی سراسری برای مردم با تضمین کیفیت را تأمین کند. یعنی شبکهای که در عین اتصال به شبکه جهانی اینترنت، این امکان را فراهم کند که سرویسدهندگان داخلی در بخشهای مختلف، با سرعت و کیفیت بالا به مردم خدمات دهند و مردم نیز برای استفاده از این سرویسدهندگان نیازی به صرف هزینههای کلان استفاده از اینترنت بینالملل نداشتهباشند.
اما یکی از مهمترین مصداقهایی که این سند بالادستی بهصورت گسترده نقض شد و مردم دچار آسیب جدی شدند، به بحث پیامرسانها و مشخصاً تلگرام برمیگردد؛ مسیری که دولت با نمایندگی آذری جهرمی طی کرد. آذری جهرمی هنوز وزیر نشدهبود که در سال ۹۴ بهعنوان نماینده دولت، جلسهای با پاول دوروف مدیر این پیامرسان داشت و در نهایت به تهدیدی تبدیل شد که کشور را به نقطه ناگزیر فیلترینگ رساند.
پهنای باند برای دشمنان سردار سلیمانی
وزیر ارتباطات در مقوله سرعت اینترنت نیز با بیتوجهی به مزایا و ضرورتهای ایجاد زیرساختهای حیاتی و منسجم برای شبکه ملی اطلاعات، صرفاً بر توسعه کابل و دکل و سیمکشی تمرکز کردهاست.
این در حالی است که طبق تجربه موفق سایر کشورها مانند کرهجنوبی، بهترین مسیر برای بالارفتن سرعت شبکه ارتباطی کشور و افزایش کیفیت خدمات اینترنت جهانی، توسعه شبکه ملی اطلاعات است؛ شبکهای که با آن بسیاری از آسیبهای آتی را میگیرد و طبیعتاً دوباره کشور را در مسیر ناگزیر فیلتر قرار نمیدهد.