سرویس جامعه جوان آنلاین: «اعتیاد» را کسی نمیشناسد، مگر اینکه خودش در دامش گرفتار شدهباشد. وقتی که مادهمخدر هم در جسم نفوذ کردهباشد و هم در روح، کنار گذاشتنش سخت میشود و حتی اگر معتاد آن را ترک کند، صدایی عین خوره به جانش میافتد که «یکبار دیگر امتحانش کن، اینبار معتاد نمیشوی.» اگر این فرد از خانواده و جامعه ناامید شدهباشد و کاری هم نباشد که انجام دهد، بهخاطر اینکه قدرت بگیرد و به یک توانمندی و شادی مقطعی برسد، به صدایی که مدام او را به سمت موادمخدر دعوت میکند، گوش خواهد داد و دوباره به چرخه اعتیاد برمیگردد.
به همین دلیل است که دبیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر به با اهمیت بودن مانایی درمان اعتیاد اشاره کرده و گفتهاست: «بیش از ۸۰ درصد معتادان بعد از درمان مجدد به مصرف موادمخدر باز میگردند که باید تجدیدنظری در حوزه درمان اعتیاد داشتهباشیم.» او همچنین گفت: «یافتهها نشان داده که درمان بهتنهایی به ترک اعتیاد و سمزدایی کفایت نمیکند و باید مهارتآموزی و اشتغال هم باشد.»
«بیکاری» و «تنهایی»، موانعی برای رهایی از اعتیاد
سعید که به «شیشه» اعتیاد داشته و چند روزی است ترک کرده به خبرنگار «جوان» میگوید: «اول به تریاک معتاد شدم، چون میخواستم بیشتر کار کنم و از آنجایی که شغلم رانندگی بود میخواستم با مصرف مواد مخدر در جاده بیدار بمانم. بعد از حدود ۱۰ سال که تریاک را ترک کردم و پاک بودم، تصورم این بود که مصرف «شیشه» و ترک آن هم مانند تریاک است، اما در دام بدی افتادم.»
او ادامه میدهد: «مصرف شیشه با مصرف موادمخدر سنتی تفاوت زیادی دارد و ترک «شیشه» اصلاً راحت نیست. هر وقت که بیکار هستم یا در خانه تنها میشوم، وسوسه مصرف «شیشه» به سراغم میآید.»
سعید در پاسخ به این سؤال که چه چیزهایی برای موفقیت در ترک موادمخدر به خصوص موادمخدر صنعتی لازم است، میگوید: «حمایت خانواده خیلی مهم است، اینکه تنها نمانی و آنقدر خودت را به کار مشغول کنی که وسوسه مجدد موادمخدر سراغت نیاید از مهمترین کارهایی است که در ترک اعتیاد کمک خواهد کرد. در کنار اینها شرکت در کمپهای ترک اعتیاد و نشست و برخاست با کسانی که مثل خودت هستند نیز خیلی کمک میکند، زیرا که هر کدام از آنها میتوانند امیدبخش تو برای رهایی از دام اعتیاد باشند.»
مصرف «شیشه» صعودی شد
تغییر الگوی مصرف موادمخدر از سنتی به صنعتی و شیمیایی تبدیل به یک تهدید جدی شده که جامعه را با بحران روبهرو کردهاست. متأسفانه بیشتر مشتریان این مواد مخدر نیز نوجوانان و جوانان هستند که از آسیبهای مصرف موادمخدری، چون «شیشه» و «گل» بیاطلاعند و برای لحظهای شاد بودن این موادمخدر را مصرف میکنند، آنها نمیدانند که اگر با مصرف مواد مخدر حال سرخوشی بهشان دست میدهد، در بلندمدت، جسم و روحشان از بین خواهد رفت. در اینباره ناصر اصلانی، معاون مقابله با عرضه و امور بینالملل ستاد مبارزه با موادمخدر نیز هشدار داده و با بیان اینکه بیشترین مصرف معتادان در کشور به ترتیب تریاک، حشیش، هروئین و شیشه است، گفت: مصرف شیشه صعودی است و اگر درباره آن اطلاعرسانی نشود، آسیبهای جدی برای اقشار جوان و نوجوان ایجاد میکند که در آینده ما را با مشکل مواجه خواهد کرد.
معاون مقابله با عرضه و امور بینالملل ستاد همچنین به تأثیرات موادمخدر بر دیگر آسیبهای اجتماعی اشاره کرد و با استناد بر آمارهای موجود گفت: حدود ۵۵ درصد از جمعیت زندانیان کشور مرتبط با موادمخدر است که اعتیاد عامل ۶۵ درصدی همسر آزاری، ۵۵ درصد طلاق، ۳۰ درصد کودک آزاری، ۲۵ درصد از قتلهای عمد، ۲۳ درصد نزاع و درگیریها و ۳۰ درصد از جرائم سرقت خرد است. اجرای طرح یاریگران در کشور با حمایت و مشارکت مردم و اقدامات جهادی حوزههای فرهنگی و پیشگیری و مقابلهای میتواند کشور را از این تهدید خارج و تبدیل به فرصت کند و شاهد کاهش چشمگیر اعتیاد و قاچاق موادمخدر در آینده باشیم.
گفتگو با مدیر کمپ ترک اعتیادی که خودش یک معتاد بود
در اینباره علی سیاوشی که مدیر کمپ «همیاران پاکان رهایی» است، با اشاره به شیوع مصرف شیشه در میان افراد به خصوص جوانان و نوجوانان به خبرنگار «جوان» میگوید: «مدل مصرف تغییر کرده و از سنتی به سمت صنعتی شدن رفتهاست، متأسفانه مصرف «گل» و «شیشه» شایع شده و معتاد برای ترک این موادمخدر صنعتی ارادهاش را از دست دادهاست.»
او درباره علت گرایش نوجوانان و جوانان به اعتیاد مواد مخدر اظهار میدارد: «نبود تفریحات سالم موجبشده که بسیاری از نوجوانان به مصرف الکل و موادمخدر رو بیاورند. از طرفی مدل فکری نوجوانان امروز تغییر کردهاست.» سیاوشی با بیان اینکه در کمپ ترک اعتیاد نوجوانان و جوانان زیادی نیز حضور دارند، میگوید: «متأسفانه بیش از ۵۰ درصد آمار اعتیاد به زیر ۲۰ سال رسیدهاست؛ در حال حاضر یک نوجوان ۱۴ ساله به کمپ آمده که عدم درک خانواده و نداشتن هدف و ناامیدی باعث رفتنش به سمت اعتیاد شدهاست.» مدیر کمپ ترک اعتیاد ادامه میدهد: «پای صحبت نوجوانان و جوانان امروزی که بنشینی مخت سوت میکشد، آنها میگویند که نمیدانند چرا نباید ماده مخدر را مصرف کنند؟ میگویند مصرف «گل» و «شیشه» تفریحی است و اعتیادآور نیست. میگویند «گل» از خاک بیرون میآید و آن را خدا آفریدهاست!»
او با بیان اینکه قشری ناآگاه برای توانمند کردن خود به سمت موادمخدر میروند، میگوید: «به نظر من مادر آسیبهای اجتماعی، فقر است. وقتی یک نفر فقیر میشود و نمیتواند خوب ورزش کند، نمیتواند خوراک خوبی داشته باشد در روابط خانوادگیاش نیز مشکل دارد، به سمت موادمخدر میرود. او سراغ مواد مخدری میرود که مقطعی شاد و توانمند شود، اما نمیداند که چه بلایی بر سر خود میآورد.»
سیاوشی در پاسخ به این سؤال که چرا ۸۰ درصد از ترک اعتیادها موفق نبوده و فرد دوباره به سمت مصرف مواد مخدر میرود، میگوید: «هر کاری یک اصولی دارد، باید ارزشهایی را برای یک معتاد پاک شده بسازیم که بتواند باورهایش را تغییر دهد، باید باورها و ارزشهای نو برایش ساخت. در غیر این صورت نمیتوان معتاد را در چرخه سلامتی نگه داشت. همچنین شاهد آن هستیم که در کمپهای ترک اعتیاد، بیمار را در ۲۰ روز ترک میدهند! در صورتی که این فرد فقط از لحاظ جسمی پاک شدهاست، اما روانش هنوز تحتتأثیر موادمخدر است که نیاز به یک راهنما دارد تا قدم به قدم با او باشد و فرد بتواند احساساتش را به زبان بیاورد.»
این مدیر کمپ ترک اعتیاد با بیان اینکه ترک مواد مخدر سنتی راحتتر از صنعتی است، میگوید: «۱۸ سال پیش من نیز یک معتاد بودم که تصمیم گرفتم مواد مخدر را ترک کنم. بعد از آن مرکز ترک اعتیاد زدم و مشاوره اعتیاد نیز خواندم، تا با بالا بردن آگاهیام بتوانم بیماران زیادی را نجات دهم. من با تمام وجود درک کردهام که تنها «عشق» میتواند بر افکار و روح فرد معتاد تأثیر بگذارد و او را از دام اعتیاد نجات دهد. درک متقابل برای درمان اعتیاد بسیار اثربخش است.»
او تأکید میکند: «پیشنهاد من این است که مدیران کمپ ترک اعتیاد را از بیماران نجات یافته انتخاب کنند، زیرا کسی که درد کشیده باشد میتواند معتادان را درک کند. همچنین به خانوادهها آموزش کافی دادهشود تا مبادا با عدم آگاهی خود، فرد بیمار را مجدد به گودال اعتیاد پرتاب کنند.»