در 10 سال گذشته استفاده از سازههاي بتني نسبت به سازههاي فلزي 70 درصد رشد داشته اما هيچ كدام دليل بر مقاوم بودن سازهاي بر سازه ديگر نيست بلكه در استفاده از سازهها طراحي مناسب و نحوه اجرا مهم است. با این وجود کارشناسان معتقدند سازههای بتنی به دلیل افزایش وزن ساختمان در زلزله نیروی بیشتری متحمل میشوند در مقابل سازه های فلزی با مشکل افت مقاومت با افزایش عمر روبهرو نیستند.
مهندس رضا حيدريون، عضو سازمان نظام مهندسي كشور گفت: در دهه 70 تا 80 ساخت و سازها به سمت استفاده از سازههاي فلزي رفت، قوانين شهرداري نيز در استفاده از اين سازهها سختگيري زيادي نداشت؛ اما در سالهاي اخير نوع استفاده از سازهها در ساخت و ساز تغيير كرده و به سمت استفاده از سازههاي بتني رفته است. رشد سازهها در 10 سال گذشته بيش از 70 درصد به سمت سازههاي بتني بوده در صورتي كه سازههاي فلزي كمتر از 5 درصد استفاده شده است اما هيچ كدام دليل بر مقاوم بودن سازهاي بر سازه ديگر نيست بلكه اگر طراحي مناسب باشد و اجرا باكيفيت باشد، هم سازه فلزي هم بتني ميتواند مقاومت يكساني داشته باشد.
سازههای بتنی نقدینگی کمتری میخواهد
رئيس انجمن صنفي مهندسان عمران شهر تهران گفت: به نظر ميرسد در اين سالها سرمايهگذاري و جذب سرمايه اهميت داشته است و به ساختمان به عنوان كالاي سرمايهاي توجه شده است. در سازههاي بتني نقدينگي كمتري صرف ميشود و بهصرفهتر است. وي درباره تفاوت اسكلت فلزي و بتني گفت: سازههاي بتني در آتشسوزيها مقاومتر از سازههاي فلزي هستند البته سازههاي فلزي را هم ميتوان در برابر آتشسوزي مقاوم كرد اما اين كار هزينههاي خود را دارد، اما به طور كلي سازههايي كه پوشش ضعيفي داشته باشند در برابر آتشسوزي مقاومت كمتري دارند. در مقايسه اين دو سازه عوامل ديگري مثل منطقه جغرافيايي، مصالح و خوردگي نيز تأثير دارد. بايد ديد كه اين نوع سازه در كدام منطقه جغرافيايي نصب ميشود. حيدريون تأكيد كرد: نكته كليدي در كيفيت ساخت و ساز سازنده نوع سازه است پس در ساخت ساختمان نيز مثل يك كالا صلاحيت افراد سازنده مهم است؛ وقتي سرمايهگذاران وارد صنعت ساخت و ساز ميشوند جاي بهرهبردار را ميگيرند.
وي گفت: در روند ساخت و ساز، قوانين به درستي مشخص است و آييننامههاي كنترل ساختمان و قانون نظام مهندسي كه قانون خوبي است وظايف ارگانها و سازمانها را مشخص كرده است اما به درستي اجرا نشده است. از سال 76 با اجراي قانون نظام مهندسي، طراحيها به درستي رو به انجام است اما بعد از طراحي كار اجرا مهم است. وي افزود: سازمانهاي شهرداري و وزارت راه و شهرسازي در كنار سازمان نظام مهندسي نقش كنترلي دارند اما در سالهاي اخير تكليف قانوني كه به عهده شهرداري تهران نهاده شده است براي اجراي ساختمان توسط مهندسان ذيصلاح به درستي عملياتي نشده است. در حال حاضر براي ساختمانهاي بالاي 2000 متر مجري ذيصلاح استفاده ميشود كه عملاً كمتر از 10 درصد ساختمانهاي تهران را شامل ميشود و عملاً ساختمانها به وسيله افراد فاقد صلاحيت ساخته ميشود.
4400 هکتار از شهر تهران بافت فرسوده است
حيدريون گفت: در حال حاضر 4400 هكتار از مساحت شهر تهران در بافت فرسوده قرار گرفته است، در وضعيت فعلي 400 هزار واحد مسكوني با سازه فلزي غيرمقاوم هستند بنابراين مقاومسازي بافتهاي فرسوده در دستور كار دولت دوازدهم است و دغدغه جدي دولت است تا به سمت اصلاح روند بافت فرسوده پيش برويم كه البته اين مقدمهاي براي باكيفيتتر شدن ساخت و سازهاست.
بيمه كيفيت ساختمان بايد الزامي شود
مهندس تورج فرهادي قائممقام معاونت شهرسازي و معماري شهرداري تهران تصريح كرد: آنچه در نوع سازه در ساخت و ساز بسيار مهم است توجه به جزئيات در اجراي سازههاي فولادي و بتني و توجه به اتصالات است بنابراين ما در پي اين هستيم كه ترتيبي اتخاذ شود كه حضور مجري براي تمام ساختمانها الزامي شود. فرهادي درباره مقاومسازي ساختمانها نيز گفت: بيمه كيفيت ساختمان بايد الزامي شود البته اتفاقات خوبي در حال انجام است و از بيمه مركزي پيگير موضوع هستيم. حضور ناظران و مجريان به نحوي كه بر كيفيت ساختمان تأثيرگذار باشد كه به شناسنامه فني خوب برسيم، نبوده است. شهرداري، سازمان نظام مهندسي و وزارت راه و شهرسازي بايد در اين زمينه همكاري داشته باشند.
