جعفر تکبیری
موضوع طرح صهيونيستي استقلال كردستان عراق و برگزاري همهپرسي در اين اقليم روز گذشته مهمترين دستور كار مجلس بود. اتفاقي كه باعث شد دبير شوراي عالي امنيت ملي كشور به بهارستان برود و در جلسهاي غيرعلني به ارائه توضيحاتي در خصوص اين پروژه، تبعاتش و ديدگاه جمهوري اسلامي ايران در اين خصوص بپردازد. روندي كه جمهوري اسلامي ايران بارها با آن مخالفت كرده بود و آن را زمينهساز بروز ناآرامي تازه در عراق خوانده بود. اين در حالي است كه پس از برگزاري اين جلسه، 210 نماينده مجلس نيز ضمن امضاي بيانيهاي، برگزاري همهپرسي استقلال اقليم كردستان را محكوم كردند. در همين حال پيش از اين نيز نمايندگان كرد مجلس در بيانيه جداگانهاي، طرح موضوع استقلال اقليم كردستان عراق را محكوم كرده بودند.
انتشار جزئيات جلسه
اما پس از پايان اين جلسه، نمايندگان مجلس در گفتوگوهاي مختلفي به تشريح جزئيات مطرح شده در نشست غيرعلني علي شمخاني با بهارستان نشينها كه حدود يك ساعت به طول انجاميد، پرداختند.
بهروز نعمتي، سخنگوي هيئت رئيسه مجلس هم گفتههايي كلي در اين خصوص را در اختيار خبرنگاران قرار داد و عنوان كرد كه آقاي شمخاني در اين نشست درباره داعش، تكفيريها و اقدامات انجام شده در خصوص اقليم خودمختار كردستان گزارشي به نمايندگان ارائه داد.
نعمتي سپس عنوان كرد كه دبير شوراي عالي امنيت ملي درباره مسئله همهپرسي اقليم كردستان عراق و حواشي آن نيز سخناني ابراز داشته و بر حفظ تماميت ارضي عراق تأكيد كرده و اين موضوع را مهمترين موضوع مدنظر جمهوري اسلامي ايران دانسته است.
شمخاني همچنين گفته است اقداماتي كه بايد در منطقه صورت گيرد، مبتني بر مذاكره است زيرا تماميت ارضي عراق با توجه به قانون اساسي اين كشور و پيماننامههاي بينالمللي مورد تأكيد قرار دارد. دبير شوراي عالي امنيت ملي ابراز اميدواري كرده كه موضوع اقليم كردستان عراق از طريق گفتوگوي سياسي حل و فصل شود.
اما مهمترين بخش از گفتههاي علي شمخاني در جلسه غيرعلني مجلس پيرامون موضع جمهوري اسلامي ايران است كه بر اساس گفتههاي وي جمهوري اسلامي موضوع همهپرسي در كردستان عراق را به رسميت نميشناسد چراكه عراق كشوري يكپارچه بوده و همه بايد تابع قانون اين كشور باشد.
شمخاني همچنين در بخش ديگري از اين نشست غيرعلني اظهار داشته است كه نسبت به موضوع مرز هوايي با كردستان عراق با حساسيت برخورد شده و موضوع صدور نفت از اين اقليم و تجارت آنها نيز اكنون با مشكل مواجه شده است.
تلاش ايران براي جلوگيري از برگزاري همهپرسي
اما در همين حال جبار كوچكينژاد، نماينده مردم رشت در مجلس نيز در گفتوگو با خبرنگاران، ابعاد ديگري از نشست غيرعلني شمخاني با نمايندگان مجلس را بازگو كرد. بر اساس گفتههاي جبار كوچكينژاد در اين جلسه، آقاي شمخاني به اقدامات ايران براي جلوگيري از برگزاري اين همهپرسي اشاره كرده است.
براساس گفتههاي دبير شوراي عالي امنيت ملي، ايران پيش از برگزاري همهپرسي اتحاديه منطقهاي متشكل از عراق، تركيه و ايران را تشكيل داده و مذاكرات فشردهاي را با مقامات اقليم كردستان برگزار كرده است. همه اين اقدامات با تدابير و ملاحظات سياسي انجام شد اما موفقيتي صورت نگرفته است. دبير شوراي عالي امنيت ملي، در ادامه سخنانش اقدامات ايران بعد از همهپرسي را نيز تشريح كرد. به گفته كوچكينژاد آقاي شمخاني معتقد بود بعد از برگزاري همهپرسي مرحله ديگري آغاز ميشود و اقدمات ديگر در دستور كار قرار ميگيرد. اين مسير از طريق سازمانهاي بينالمللي و دولت عراق پيگيري ميشود. دولت عراق نيز بايد براي اجراي برخي اقدامات از سازمانهاي بينالمللي و كشورهاي ايران و تركيه درخواستهايي را انجام دهد.
شمخاني معتقد است كه مذاكرات سه جانبه بين ايران، عراق و تركيه ادامه دارد و همزمان مذاكراتي با گروهها و احزاب اقليم كردستان نيز انجام خواهد شد و فشارهاي تحريمي نيز اعمال ميشود.
دبير شوراي عالي امنيت ملي در اين جلسه اعلام كرده كه از اقدامات مختلف بهرهگيري ميشود تا مقامات اقليم كردستان عراق را مجبور به عقب نشيني كنند. دولت عراق هم ميتواند هر اقدامي حتي اقدام نظامي انجام دهد زيرا اين تجزيه طلبي در داخل خاك عراق رخ داده و اين همهپرسي خلاف قانون اساسي عراق بوده است. دبير شوراي عالي امنيت ملي همچنين تأكيد داشته كه ايران از اقدامات دولت عراق حمايت خواهد كرد.
دبير شوراي عالي امنيت همچنين پيرامون برخي شادمانيها پس از برگزاري همهپرسي در كردستان ايران معتقد است كه شاديهاي صورت گرفته در حد عادي بوده و طبيعي است افرادي كه داراي يك زبان هستند برخي اقدامات احساسي را انجام دهند. بنابراين نگراني از داخل ايران وجود ندارد.
كردها اجازه ماجراجويي به صهيونيستها ندهند
اما پس از پايان نشست غيرعلني مجلس با دبير شوراي عالي امنيت ملي، ۲۱۰ نماينده با امضاي بيانيهاي برگزاري همهپرسي اقليم كردستان عراق توسط مسعود بارزاني كه خطر تجزيه اين كشور جنگزده را تقويت خواهد كرد، محكوم كردند.
در اين بيانيه كه توسط محمدحسين فرهنگي عضو هيئت رئيسه مجلس قرائت شد، آمده است: طي سالهاي متمادي كشور عراق آماج توطئههاي مختلف امريكايي - صهيونيستي قرار گرفت اما ايستادگي، همبستگي و مقاومت ملت عراق اعم از عرب، كرد، سني و شيعه همه نقشههاي استكبار را نقش بر آب كرد.
در بخش ديگري از اين بيانيه اضافه شده است كه ملت عراق قانون اساسي را تصويب و حكومت مركزي را با روش دموكراسي تشكيل داد همچنين همبستگي ملي با كمك نيروهاي مردمي موجب پاكسازي عراق از لوث وجود داعش شد اما توطئهها عليه عراق خاتمه نيافت و اينك همهپرسي اقليم كردستان به صورت غيرقانوني ميتواند همبستگي ملي و تماميت ارضي عراق را مخدوش و عراق را در گرداب درگيريهاي جديد قرار دهد.
نمايندگان مجلس در پايان بيانيه محكوميت خود عنوان كردهاند كه با توجه به مواضع دولت و مجلس عراق كه با صراحت همهپرسي اقليم كردستان عراق را غيرقانوني اعلام كردهاند و همچنين با توجه به نظر سازمان ملل متحد، ما نمايندگان مجلس شوراي اسلامي اولاً ايجاد بحران در عراق را به ضرر مسير دموكراتيك عراق دانسته و ثانيا هرگونه اقدام تجزيهطلبانه را مضر به حال ملت عراق و كل منطقه ميدانيم و اين اقدام اقليم كردستان عراق را محكوم و از اقدامات دولت و مجلس عراق حمايت ميكنيم و از دولت ميخواهيم مطابق درخواست دولت مركزي عراق تمهيدات لازم در همكاري با دولت عراق را به عمل آورده و به هيچ وجه اجازه ماجراجويي به صهيونيستها ندهند.
