
نویسنده: نیره ساری
در حالي كه آخرين نمودارهاي آماري حكايت از اين دارد كه با وجود پيرتر شدن جامعه ايراني هنوز هم نيمي از جمعيت كشور را جوانان تشكيل ميدهند و نرخ بيكاري، به خصوص بيكاري جوانان تحصيلكرده به بالاترين رقم خود در سالهاي اخير رسيده است، متولي اصلي ساماندهي به امور جوانان در همين ابتداي سال با بيان چند جمله آب پاكي را روي دست همگان ريخت و با بهانهجويي بدون همكاري سايرين كاهش مشكل اشتغال جوانان را غير ممكن توصيف كرد.
چند سالي است كه از زمان تشكيل وزارتخانه ادغامي ورزش و جوانان كه با هدف ساماندهي بهينهتر و دقيقتر تشكيل شد، ميگذرد، اما مشكلات جوانان در حوزههاي مختلف آسيبهاي اجتماعي بيكاري، خريد مسكن، تشكيل خانواده و ازدواج همچنان به قوت خود باقي است.
ادغامي كه با هدف كوچكسازي دولت واقع شد، اما از همان ابتدا مورد نقد جدي هم قرار گرفت؛ چراكه برخي ادغام اين دو سازمان را در شاكله يك وزارتخانه موجب پيشي گرفتن ورزش از مسائل و مباحث جوانان ميدانستند و عقيده داشتند بعد از مدتي سايه سنگين ورزش بر سرنوشت جوانان كه آيندهسازان كشور هستند، موجب ميشود تا جوانان به حاشيه بروند و رسيدگي به مسائل و مشكلات جوانان مغفول بماند؛ مفسدهاي كه اكنون به وضوح ميتوان آن را درك كرد.
وزارت ورزش و جوانان؛ از تغيير تا تدبير
تمركز اسمي روي وزارتخانه ورزش نيز موجب شد ساير وزارتخانهها هم از وظايفي كه در حوزه جوانان داشتند، غفلت كنند و اشتغال جوانان كه زير نظر اداره كار نيز بود، به عنوان معضلي حل نشده همچنان روز به روز بر عمق آن افزوده شود و در نهايت هم بعد از چند سال و در نتيجه سياستهاي وزارتخانه ورزش و جوانان تعداد فارغالتحصيلان بيكار افزايش يابد و بسياري ديگر از امور جوانان كه در گذشته به طور بخشي بين وزارتخانههاي مسكن، ارشاد، كار و آموزش و پرورش توزيع ميشد، امروز عملاً به فراموشي سپرده شود.
در واقع به معجزه هيچ وزيري، گره گشايي از حل مشكلات و معضلات جوانان حاصل نشد و دولت يازدهم با تغيير سرفصل مديريتي در اين وزارتخانه هم توفيقي نداشته است.
عقبنشيني وزير از اقدامات و فعاليتها در حوزه جوانان
اكنون در آخرين ماههاي فعاليت دولت تدبير و اميد، جوانان كه سهم عمدهاي در سبد رأي دكتر روحاني را داشتهاند، در حالي كه چشم دوختهاند تا شايد حداقل دولت يازدهم بعد از بهانههاي قبل از برجامي، توفيقات پس از برجامي را رونمايي كند و بالاخره مطالبات جدي جوانان تحقق يابد، دومين وزير ورزش و جوانان كابينه يازدهم گفته است: مشكلات مربوط به جوانان شامل مسكن، اشتغال، تحصيل، ازدواج و پر كردن اوقات فراغت ميشود كه پرداختن به آنها نيازمند يك عزم و اراده عمومي است و ابزار و اقتدار آن در اختيار وزارت ورزش و جوانان نيست.
هر چند كه وي خود اعتراف كرده «اشتغال مهمترين مشكل جوانان است» اما در ادامه حل اين معضل اصلي را كه ركورددار آماري در سالهاي اخير شده است، منوط به همكاري ساير دستگاهها كرده و گفته است: «اگر همكاري و همراهي وزارتخانههاي اقتصادي را در زمينه اشتغال نداشته باشيم، نميتوانيم كاري در جهت كاهش مشكل اشتغال جوانان انجام دهيم.»
آمده بودند تا كار ويژه انجام دهند!
سلطانيفر در همان روزهاي ابتدايي وزارتش تأكيد كرده بود: «آمدهايم تا كار ويژهتري را در حوزه جوانان انجام دهيم.» و خلاصه وار به برخي از اين اقدامات اشاره كرد و گفت: اقدامات جدي تري را در زمينه اشتغال با توجه به امكانات موجود از طريق سيستم بانكي و ظرفيت دستگاهها انجام خواهيم داد.
يا اينكه گفته بود: مسائل مربوط به ازدواج جوانان را با جديت پيگيري ميكنيم، همچنين انجام اقداماتي در جهت پركردن اوقات فراغت جوانان جزو برنامههاي ماست.
تحول در حوزه جوانان به تعلل و تنزل ختم شد
اما هنوز مدت زمان زيادي از عمر اين صحبتها نگذشته كه وزير ورزش و جوانان از اقدامات ويژهاي كه جزو اهداف خود تعريف ميكرد، عقبنشيني كرده و آنچه ديروز تحت عنوان «تحول» حوزه ورزش و جوانان نام برده ميشد، به تعلل در اقدامات و تنزل در فعاليتها ختم شده است.
اظهارات وزير ورزش و جوانان در حالي است كه هنوز از بيانات رهبر معظم انقلاب در اجتماع زائران و مجاوران حرم مطهر رضوي در نخستين روز سال ۱۳۹۶ يك ماه هم نگذشته است و اتفاقاً «بيكاري بخصوص بيكاري جوانان تحصيلكرده» از جمله موارد مورد اشاره در فرمايشات معظم له بود كه در اين راستا نكات مهمي را مطرح كردند و اهتمام جدي مسئولان در اين زمينه را جزو اولويتها دانستند. نكته پاياني اينكه بر اساس آنچه ديده ميشود، شايد در ابتداي ادغام سازمان ملي جوانان با تربيت بدني، مزايايي چون افزايش بودجه، كاهش ساختارهاي زايد و پرهيز از دوبارهكاري و صرفهجويي مطرح بود، ولي اكنون معمايي چون به حاشيه رفتن امور جوانان و پر رنگ شدن بيش از حد ورزش، بيتوجهي ساير وزارتخانهها به امور جوانان نمود بيشتري داشته و همين ضرورت تغيير رويكرد در حوزه جوانان را بيش از قبل ايجاد ميكند.