برپايي مراسم عظيم عزاي حضرت اباعبدالله الحسين(ع) را بايد در زمره واقعياتي دانست كه هر ساله همچون رودخانهاي زلال و بيپايان در بستر زندگي ايرانيان جاري شده و حياتي دوباره به آنان ميبخشد. عاشورا هر سال همچون مرهمي شفابخش، زخمهاي فرهنگي جامعه را مداوا ميكند و در هجوم بيامان فرهنگ منحط غربي، يك تنه به مصاف آلودگيها برميخيزد. با اين حال، فرصت عاشورا را همگان به طور يكسان قدر نميدانند! هيئتهايي هستند كه قشنگتر، عميقتر و عاشوراييتر عزاداري ميكنند و بهره بيشتري از زمزم عاشورا دارند. در اين ميان، هيئتهاي دانشجويي سهم ويژهاي را به خود اختصاص دادهاند. هيئتهايي كه توانستهاند با ارائه سبكي جديد از عزاداري امام حسين(ع)، زمينه بهرهمندي بيشتر مخاطبان از اين زمزم نور را فراهم نمايند. تنوع برنامهها، تدارك برنامههاي خاص براي سنين مختلف، استفاده از سخنرانان و مداحان خوب و در يك كلام، متفاوت و زيباتر بودن، از ويژگيهاي خاص اين هيئتهاي دانشجويي است.
هيئت دانشجويي ميثاق با شهداي دانشگاه امام صادق(ع) از آن جمله است. قدمت 26 ساله اين هيئت را شايد بتوان اولين ويژگي جذاب و قابل تأمل آن دانست. در سايت اينترنتي هيئت، پيرامون معرفي آن ميخوانيم: «سال ۶۹ يعني يكسال پس از فرمان تشكيل بسيج دانشجويي و طلاب توسط امام خميني رحمهالله عليه و ايجاد بسيج دانشجويي دانشگاه، ضرورت و كمبود يك هيئت دانشجويي كاملاً احساس گرديد و با رويكرد تجديد پيمان و ميثاق با شهيدان سمت و سويي شهدايي گرفت و لذا نامش شد؛ هيئت ميثاق با شهداء.» واقعيت ديگري كه اين هيئت را متمايز ميكند، خودگردان بودن و اداره تمامي امور آن توسط خود دانشجويان است. غذاي نذري هيئت نيز با پول شخصي اعضا تأمين ميشود، به همين دليل هيئت معمولاً تنها بخشي از شبهاي دهه محرم را ميتواند به عزاداران حسيني شام نذري بدهد. غذاي نذري همان چند شب هم معمولاً با همكاري آشپزهايي از بين خود دانشجويان طبخ ميشود.
آزاد بودن حضور عموم مردم در مراسم اين هيئت دانشجويي، از ديگر وجوه تمايز آن است. قدمت اين سنت حسنه نيز به 10 سال ميرسد. شواهد نشان ميدهد كه براي اولين بار در مراسم دهه فاطميه سال 1385 درهاي دانشگاه و هيئت ميثاق با شهدا به روي مردم باز شده است. از همين رو، تدارك برنامه براي ردههاي مختلف سني از ديگر ويژگيهاي هيئت ميثاق با شهدا است. هيئت مخصوص نوجوانان، معمولاً تنها به تعزيهخواني ميگذرد و سعي دارد با استفاده از اين هنر آئيني، نوجوانان را بهتر با تاريخ واقعه حماسي عاشورا آشنا كند. براي كودكان نيز برنامههايي تدارك ديده شده است. پدر و مادراني كه كودكان خود را به همراه آوردهاند، ميتوانند در طول برگزاري مراسم، آنها را به مهد كودك هيئت بسپارند و خود به عزاداري بپردازند.
وظيفه اداره مهد كودك نيز بر عهده دانشجويان دختري است كه از خادمان هيئت به حساب ميآيند. حضور فعال شعراي آئيني كشور در مراسمها، از ديگر مميزات هيئت ميثاق با شهدا است و مصداق كامل حضور همزمان شور و شعور حسيني در عزاداريها محسوب ميشود. وجود غرفه عرضه محصولات فرهنگي در جنب هيئت نيز يكي ديگر از مصاديق استفاده از تمامي ظرفيتهاي فرهنگي ممكن در فضاي هيئت است. برپايي مراسم هفتگي در تمام طول سال و حضور سخنرانان برجسته در اين مراسم، از ديگر ويژگيهاي هيئت ميثاق با شهداست. در كنار آوازه نيك هيئت ميثاق با شهداي دانشگاه امام صادق(ع)، اما بايد از يك هيئت دانشجويي ممتاز و متمايز ديگر نيز نام برد؛ هيئت محبين اهل بيت(ع) دانشگاه هنر! هيئت دانشگاه هنر، همه ساله پاتوق خيل عظيمي از عزاداران باسليقه و داراي تحصيلات دانشگاهي قابل توجه است. در اينجا نيز حضور عموم مردم مانند هيئت ميثاق با شهداي دانشگاه امام صادق(ع) آزاد است. تمامي امور هيئت توسط دانشجويان اداره ميشود و شما ممكن است هر ساله با يك برنامه جديد روبهرو شويد. برنامههاي تدارك ديده شده البته همه سنگين، سنتي و پرمغز خواهد بود. لذا اگر از اين پس ميخواهيد به اين هيئت سري بزنيد، هرگز در مفيد بودن آن ترديد به خود راه ندهيد. دمام زني و نقالي از جمله مراسم خاص هيئت محبين اهل بيت(ع) محسوب ميشود كه بعضاً در برخي از شبهاي عزاداري اجرا ميشود. دمام،سازي محلي است كه در گذشته براي خبركردن مردم براي عزاداري نواخته ميشده است و هنوز هم در برخي از مناطق كشور نواخته ميشود. دمام بههمراه سنج و بوق نواخته ميشود. تلاوت هر روزه قرآن در مراسمها، از ديگر مختصات هيئت دانشجويي دانشگاه هنر است. بنا بر يك سنت حسنه، عزاداران در شب عاشورا نيز به تأسي از حضرت اباعبدالله(ع) با حضور قاريان برجسته به مدت يك ساعت و نيم به قرائت قرآن ميپردازند. عدم حضور بانوان در دستههاي عزاداري اين هيئت دانشجويي، از ديگر ويژگيهاي آن است. بنا به گفته مسئولان هيئت، اين نبودن خانمها بهعلت نظر رهبر انقلاب درباره شايستهنبودن حضور خانمها در دسته عزاداري است.
استفاده مؤثر از فيلم و تصوير نيز يكي ديگر از مميزات هيئت دانشگاه هنر به حساب ميآيد، به صورتي كه هر شب، پادكست و كليپي از مراسم شب گذشته پخش ميشود. احياي سنت مقتل خواني نيز از ديگر ويژگيهاي هيئت محبين اهل بيت(ع) به حساب ميآيد. با اين حال، شگفتانه داشتن دانشجويان هنر براي مخاطبان را بايد خاصترين ويژگي اين هيئت دانست. همانگونه كه گفته شد، مخاطب هر ساله ممكن است با برنامهاي جديد و جذاب غافلگير شود و سبك جديدي از پرداختن به حماسه حسيني را تجربه نمايد. همه اين ويژگيها باعث شده است كه دانشگاه هنر در زمره انتخابهاي اول عزاداران تحصيلكرده تهراني باشد. بر مبناي روايت صحيحي از امام صادق(ع) كه فرمودهاند:«شيعيان ما قبل از ظهور قائم ما، بايد حيات خود را از كربلا بگيرند.» مراسم عزاداري حضرت اباعبدالله(ع) داراي جايگاه خاصي در روند تكامل تاريخي حيات شيعه و بشريت خواهد بود.
لذا همزمان با اوج گرفتن هجمههاي ناجوانمردانه نسبت به مداحان برجسته كشور و مراسمهای عزاداري حضرت اباعبدالله(ع)، فراهم آوردن زمينهاي براي به اشتراكگذاري تجربيات هيئتداري در بين هيئتهاي دانشجويي سراسر كشور اقدامي بسيار مفيد و ارزشمند خواهد بود. برگزاري چنين برنامهاي خواهد توانست با زدودن نقاط ضعف هيئتهاي دانشجويي، ويژگيهاي متمايز هيئتهاي معروف را به همگان تسري دهد و به تبع آن، زمينه معرفي هر چه بهتر قيام جاودان عاشورا در بين قشر تحصيلكرده كشور را فراهم نمايد! طبيعتاً متولي انجام چنين برنامهاي بايد معاونت فرهنگي وزارت علوم باشد. با اين حال، حجم زياد اشتغالات سياسي و غيرفرهنگي اين معاونت، بعيد است فرصت برنامهريزي و اجراي چنين مراسمي را به آن بدهد. لذا بد نيست اگر فعالان حاضر در هيئات دانشجويي سراسر كشور، خود به فكر برقراري چنين مراسم مفيدي در سال تحصيلي جاري باشند!
