روز گذشته دهمين جلسه ستاد كشوري كنترل و مبارزه با دخانيات در شرايطي برگزار شد كه گويي مسئولان حاضر با دل پري وارد سالن شده بودند و به نوعي هر كدام با گلايه از وضع موجود، خواستار برخوردهاي قاطعتر از طرف همكاران خود با اين مسئله بودند؛ از وزير بهداشت گرفته كه قوه قضائيه و صدا و سيما و وزارت ارشاد را جزو غايبان بزرگ هميشگي ستاد كشوري مبارزه با دخانيات معرفي كرد، تا رئيس مركز برنامهريزي و نظارت بر دخانيات وزارت صنعت، معدن و تجارت كه به همه واحدهاي صنفي عرضهكننده مواد دخاني مهلت داد تا اول تير مجوز عرضه مواد دخاني بگيرند وگرنه پلمب ميشوند.
جلسه ستاد كشوري كنترل و مبارزه با دخانيات در حالي با گلايهها پيش رفت كه آمارها حاكي است بيش از 8ميليون ايراني، مصرفكننده سيگار و قليان هستند و دستان قدرتمند زيادي براي جلوگيري از هر نوع برخورد با اين عرصه وجود دارد.
«اگر قاچاق درست نشود، اقتصاد مقاومتي شعار است. آيا در 20 سال گذشته نميتوانستيم جلوي آن را بگيريم؟ چگونه ميشود كه جلوي قاچاق اسلحه را ميتوانيم بگيريم اما سيگار و مواد دخاني را نه. اينها هم اسلحه هستند كه آدم ميكشند. اين در حالي است كه قوه قضائيه و صدا و سيما، جزو غايبان بزرگ هميشگي ستاد كشوري مبارزه با دخانيات به شمار ميآيند.»
اينها بخشي از صحبتهاي وزير بهداشت است كه در جلسه ستاد كشوري مبارزه و كنترل دخانيات عنوان كرده و با انتقاد از عملكرد وزارت ارشاد در امر مبارزه با دخانيات گفت: «اين سه دستگاه كه بايد در قله مبارزه با دخانيات قرار داشته باشند، جزو غايبان اصلي جلسات ستاد كشوري مبارزه با دخانيات هستند.»
سيدحسن هاشمي خاطرنشان كرد: «از نظر اخلاقي عملكرد دستگاهها در مبارزه با دخانيات بسيار ضعيف است و در اين زمينه برخي دستگاهها هيچ دستاوردي براي عرضه ندارند. ستادهاي مختلفي مانند ستاد مبارزه با مواد مخدر، ستاد پيشگيري از مواد دخاني و ستاد مبارزه با قاچاق كالا و ارز تشكيل شده است اما الان كجا هستيم؟ مردم انتظار دارند كه به جاي حرف زدن عمل كنيم اما شاهديم كه مصرف سيگار و قليان هر روز بيشتر رواج مييابد و اعتياد بيشتر ميشود.»
وي همچنين به اين نكته هم اشاره كرد كه سياستمداران سيگاري نميتوانند با دخانيات مبارزه كنند. كساني كه خودشان به مصرف مواد دخاني آلودگي دارند، نميتوانند در اين زمينه كمك كنند. وزير بهداشت گفت: «بيش از 8ميليون نفر در كشور از سيگار و مواد دخاني مانند قليان استفاده ميكنند و سيگار به عنوان دروازه ورود به اعتياد شناخته ميشود و اعتياد يكي از مصيبتهاي جامعه ماست. اين يك واقعيت علمي است كه 90 درصد سرطانهاي ريه و 75 درصد سرطان دهان و دستگاه گوارش و بخش عمده سرطانهاي مثانه و معده به خاطر مصرف دخانيات است و عوارض دخانيات، هر سال ميلياردها ميليارد تومان هزينه بر دوش ايرانيان ميگذارد.»
گزارشها نشان ميدهد اگر شرايط به همين نحو پيش برود تا 40 سال آينده ايران، مصر و پاكستان بزرگترين مصرفكنندگان دخانيات در جهان خواهند بود. هاشمي در ادامه با اشاره به تصويب ماليات سيگار گفت: «وزارت بهداشت هيچ چشمداشتي به هزار و 700 ميليارد تومان درآمد ماليات سيگار ندارد. ما معتقديم كه سهم عمده اين درآمد به ستاد مبارزه با قاچاق كالا و ارز و بقيه دستگاهاي نظارتي مانند وزارت كشور، نيروي انتظامي، اداره اماكن و سازمان ميراث فرهنگي داده شود تا در آينده شركتهاي توليدكننده و واردكننده دخانيات كه سودهاي سرشار ميبرند، بخشي از اين سودهاي خود را به دستگاهها ندهند و مبارزه با دخانيات را مختل كنند.» وزير بهداشت همچنين با انتقاد از تبليغ مواد دخاني در سينما گفت: «تبليغات سيگار كشيدن در فيلمهاي سينمايي و در بين مردان و زنان هنرپيشه 10تا بيست برابر شده است، وقتي يكي از بازيگران در سريال شهرزاد سيگار ميكشد از فرزند من و جواناني كه از هنرپيشهها الگو برداري ميكنند چه انتظاري داريم.»
اولتيماتوم به دخانيفروشهاطبق قانون فقط خواروبارفروشيها، سوپرماركتها و سقف فروشيهايي كه مجوز عرضه مواد دخاني داشته باشند، ميتوانند سيگار بفروشند و شرط ادامه مجوز اين اماكن نيز اين است كه حداقل يكصد متر با مراكز آموزشي و مدارس فاصله داشته باشند، سيگار قاچاق نفروشند، سيگار به افراد زير 18 سال عرضه نكنند و فروش نخي سيگار هم نداشته باشند. اما با اين تفاسير واقعيت اين است كه در خردهفروشي مواد دخاني در كشور هيچ نظمي وجود ندارد و همه فروشگاهها و دكههاي مطبوعاتي در حال عرضه مواد دخاني هستند.
بر همين اساس روز گذشته رئيس مركز برنامهريزي و نظارت بر دخانيات وزارت صنعت، معدن و تجارت اعلام كرد: «به همه واحدهاي صنفي عرضهكننده مواد دخاني ابلاغ شده است كه تا اول تير با مراجعه به سامانه اينترنتي اين مركز، مجوز عرضه مواد دخاني بگيرند و پس از اين تاريخ، تمام فروشندگان سيگار و قليان بدون مجوز جمع ميشوند.»
علي اصغر رمزي تأكيد كرد: «دارندگان مجوز عرضه مواد دخاني مطابق قانون كنترل و مبارزه با دخانيات حتي اگر يك بار تخلف داشته باشند، پلمب ميشوند و ديگر پروانه فروش محصولات دخاني به آنها داده نميشود.»
جولان سيگار در سينمابه استناد بررسي و تحليل محتوا روي 300 فيلم برتر سه دهه گذشته كشور مشخص شده ميزان استعمال دخانيات در نقش بازيگران مرد، چهار برابر و در بازيگران زن فيلمهاي سينمايي كشور 10 برابر شده است. در فرآيند اين تحقيق، هر سال 10 فيلم برتر، ارزيايي و تحليل محتوا شده است.
در همين رابطه، معاون وزير بهداشت با بيان اينكه اين بررسي نشان داد كه ميزان استعمال دخانيات در فيلمهاي ايراني در دهه دوم نسبت به دهه اول در نقش مردان دو برابر و در نقش زنان، چهار برابر بيشتر شده است، گفت: «همچنين معلوم شد كه ميزان استعمال دخانيات در فيلمهاي دهه سوم مورد بررسي نسبت به دهه اول در نقش مردان، چهار برابر و در زنان 10 برابر بيشتر شده است.»
محمدهادي ايازي افزود: «نگراني وزارت بهداشت اين است كه اين مسئله در دهه چهارم نسبت به گذشته به مراتب بدتر شود. اين موضوع را به آقاي ايوبي، رئيس سازمان سينمايي كشور انتقال داديم و از او خواستيم كه ممنوعيت مصرف مواد دخاني را در فيلمهاي سينمايي در پروانههايي كه از اين پس صادر ميشود، اعمال كنند.»
