سازمان عفو بينالملل روز جمعه با انتشار گزارشي 39 صفحهاي ارتش نيجريه را به كشتار شيعيان اين كشور متهم كرد. به گفته شاهدان، در جريان حمله آذر ماه ارتش نيجريه به محل اقامت شيخ ابراهيم زكزكي، رهبر شيعيان اين كشور، نظاميان دهها نفر را هدف تيراندازي مستقيم قرار دادهاند و بعد هم جنازهها را با چند كاميون به گورهاي دسته جمعي منتقل كردهاند. «نتسانت بلي» از اعضاي عفو بينالملل ميگويد: «ابعاد وحشتناك آنچه در آن دو روز در شهر زاريا رخ داد، تازه الان دارد روشن ميشود. بدنها مانند زباله در خيابان باقي مانده بود و در برابر سردخانه تلنبار شده بود.
بعضي از مجروحان زنده زنده سوختند.» به گزارش خبرگزاري فرانسه، عفو بينالملل همچنين ادعاهاي بيپايه و اساس ارتش نيجريه مبني بر اينكه معترضان از گروه جنبش اسلامي نيجريه قصد داشتند پيش از درگيريهاي دسامبر سال گذشته ميلادي فرمانده ارتش را ترور كنند، رد كرد. عفو بينالملل بر اساس تصاوير ماهوارهاي محل احتمالي يكي از اين گورهاي دستهجمعي را هم شناسايي و از آن بازديد كرده است. يكي از شاهدان در مورد مشاهداتش از آنچه در برابر سردخانه بيمارستان شهر ديده، به عفو بينالملل گفته است: «از دور چيز سياهي را ديدم كه شبيه يك تپه بزرگ بود. اما وقتي به آن نزديك شدم، ديدم تلي عظيم از جنازه است كه روي هم تلنبار شدهاند. تا به حال اين تعداد جنازه را يكجا نديده بودم، به همين خاطر ترسيدم و فرار كردم. واقعاً صحنه وحشتناكي بود و نميتوانم آن را از ياد ببرم.» يك شاهد ديگر هم گفته است: «آنهايي كه به شدت مجروح شده بودند و نميتوانستند فرار كنند، زنده زنده در آتش سوختند.» عفو بينالملل در گزارش خود از ارتش اين كشور خواسته كه به اقداماتش اعتراف كرده و محل دفن جنازهها را اعلام كند. بلي ميگويد: «كاملاً روشن است كه ارتش نه فقط از زور غيرقانوني و بيش از حد عليه مردان، زنان و كودكان استفاده كرده و به صورت غيرقانوني صدها نفر را كشته بلكه تلاش گستردهاي هم براي لاپوشاني اين جنايات انجام داده است.» به گفته بلي «با وجود آنكه چهار ماه از اين كشتار ميگذرد، خانوادههاي مفقودان هنوز منتظر خبري از عزيزانشان هستند.
تحقيق در اين مورد بايد مدتها قبل انجام ميشد. اجساد بايد از قبرها خارج شده و اين حادثه به نحوي بيطرفانه و مستقل مورد تحقيق قرار گرفته و افراد مسئول محاكمه شوند.» «صالحه» يكي از زناني است كه همسر، پسر و دو دخترش در جريان حادثه زاريا مفقود شدهاند. وي ميگويد: «من ميدانم كه فرزندانم و همسرم كشته شدهاند، اما نميدانم كه چه بر سر بدن آنها آمده است. فقط ميخواهم آنها تشييع و دفن محترمانهاي بر اساس قواعد ديني ما داشته باشند و بتوانم بر سر قبر آنها دعا بخوانم. هيچ كس حق ندارد مادري را از اين حق اوليه محروم كند.» در اين گزارش ارتش نيجريه به «قتل شبهاعدام» مجروحان هم متهم شده است. به نوشته عفو بينالملل، يكي از ساختمانهايي كه روز 13 دسامبر هدف حمله ارتش قرار گرفت، ساختماني بود كه در نزديكي خانه شيخ زكزكي به عنوان درمانگاه موقت مورد استفاده قرار داشت.
