تأثير اطلاعرساني و آموزش علمي و نوين درباره عواقب شوم و عوارض زيانبار مصرف مواد مخدر به مراتب از استفاده از ابزار تهديد و اعمال قانون بيشتر است. با توجه به نقش مهم و اساسي آموزش و پرورش در پيشگيري از اعتياد دانشآموزان كه جزو گروههاي در معرض خطر اعتياد محسوب ميشوند، آموزش و پرورش براي آگاهسازي اين قشر از آسيبهاي پيش رو بايد در اين زمينه پيشگام باشد.
در حال حاضر متأسفانه به دليل بيتوجهي آموزش و پرورش به ارائه آموزش مهارتهاي زندگي به دانشآموزان به عنوان يكي از عوامل اصلي بازدارنده از گرايش به اعتياد و نيز، گنجاندن پيشگيري از اعتياد در كتب درسي يا اطلاعرساني در مورد مواد مخدر و عوارض آن به دانشآموزان با ابزارها و راههاي نوين و جذاب، كمرنگ مانده است.
در عين حال، از ديگر راهكارهاي مؤثر در پيشگيري از اعتياد، افزايش آگاهي خانوادهها در اين زمينه است و والدين بايد بدانند كه فرزندانشان هر اندازه صالح باشند، به اقتضاي سن خويش و كنجكاوي ناشي از بيتجربه بودن، ممكن است به انحراف كشيده شوند. تدوين قوانين مناسب كه از ويژگيهايي چون بازدارندگي، ايجاد هراس و آموزش برخوردار باشند نيز ضروري است، اين امر مهم، بايد از طريق تدوين سياستهاي جديد و جامع مبارزه با مواد مخدر دنبال شود.
توجه به افزايش گرايش به اعتيادآورهاي صنعتي كه شايعترين آنها مواد محرك است، ضروري است، مواد مخدر صنعتي و شيميايي كه عمدتاً با تبليغ دروغين اعتيادآور نبودن عرضه ميشوند، در حال ربودن گوي سبقت از مواد مخدر صنعتي در جذب مشتري هستند، زيرا برخلاف مخدرهاي صنعتي چون ترياك و هروئين، از بو و شكل و رنگ خاص برخوردار نيستند و در انواع بسيار متنوع يافت ميشوند كه همين امر، هم گرايش به آنها را بيشتر و هم قاچاق آنها را راحتتر كرده است.
از اين رو اطلاعرساني در مورد ماهيت اين مواد و عوارض آنها به ويژه براي جوانان كشور ضرورت دارد، در عين حال كه از فعاليت سوداگران براي راهاندازي مراكز توليد اين مواد صنعتي در كشور نيز نبايد غافل ماند.
تقويت پليس مبارزه با مواد مخدر و نيز اتمام انسداد مرزهاي شرقي كشورمان به عنوان مبادي ورود و ترانزيت اين مواد، از ديگر راهكارهايي است كه در بخش سخت افزاري مبارزه بايد مورد توجه جدي قرار گيرد.
هر چند هيچ كشوري در دنيا به اندازه ايران براي مقابله با مواد مخدر از طرق قانوني بيشتر فعاليت نداشته است، اما با وجود اين فعاليتها هنوز شاهد افزايش رو به رشد شمار مصرف كنندگان مواد مخدر به ويژه از نوع صنعتي در كشور هستيم. دستاندركاران مبارزه با مواد مخدر بايد به اين نتيجه برسند كه آموزش حرف اول را در تحقق رويكرد مبارزه اجتماعي با اعتياد ميزند و به عنوان يكي از اولويتهاي مهم در سيستمهاي بهداشتي، تربيتي، فرهنگي، اجتماعي و غيره تلقي ميشود. بسيار منطقي است كه بايد براي پيشگيري و درمان اعتياد برنامهريزي اصولي و گسترده انجام شود.
