معاونان وزيران خارجه ايران و امريكا از روز جمعه دور جديدي از مذاكرات هستهاي را در ژنو شروع كردند و قرار است روز يكشنبه محمد جواد ظريف و جان كري وزيران امور خارجه ايران و امريكا يك بار ديگر شانس دستيابي به يك توافق را بررسي كنند. دور جديد مذاكرات درحالي انجام ميشود كه اروپا نيز با سوءاستفاده از تفسيرپذيري توافق ژنو، تحريمهاي شركت ملي نفتكش ايران را بازگرداند و ظريف نيز نتوانست آن را خلاف توافق ژنو تعبير كند و ترجيح داد اين تحريمها را خلاف عقلانيت بخواند.
مذاكرات هستهاي دو جانبه بين معاونان وزارت خارجه ايران و امريكا از حوالي ظهر ديروز شروع شد و قرار است كه محمد جواد ظريف نيز فردا(يكشنبه) با جان كري در ژنو ملاقات كند و احتمالا بعد از آن(دوشنبه) نشست عمومي ايران با 1+5 شروع شود. وزير خارجه ايران گفته كه مذاكرات در مرحله جزئيات است و در مورد كليات بحثي صورت نميگيرد. به گفته ظريف، محورهاي اصلي مذاكرات به جزئيات غنيسازي و به خصوص جزئيات رفع تحريمها ميپردازند كه به گفته او، اين دو حوزه بسيار كار ميبرد.
روايت اسرائيلي اين دور از مذاكرات در فضايي خوشبينانهتر از هفتههاي اخير شروع شده و برخي منابع ميگويند كه طرفين توانستهاند طي هفته گذشته، از برخي اختلافات خود بكاهند. اشتاينتز، وزير امور راهبردي و مسئول پرونده ايران در كابينه رژيمصهيونيستي در گفتوگو با واشنگتن پست گفته كه ايران و طرف امريكا بر سر سانتريفيوژها پيشرفتهايي به دست آوردهاند اما به ادعاي او، اين بهخاطر امتيازهاي بيش از حدي است كه 1+5 به ايران داده است. به گفته اين مقام اسرائيلي، درباره «مشكل سانتريفيوژهاي تحقيقاتي ايران»، هنوز پيشرفتي به دست نيامده است.
علاوه بر اين، روزنامه انگليسي «فايننشال تايمز» نوشته كه ايران و غرب در گفتوگوهاي هستهاي از اختلافات موجود كاستهاند. پايگاه امريكايي «جوآن كول» نيز در گزارشي به نقل از منابع مطلع از مذاكرات هستهاي ايران و گروه 1+5 نوشته كه «دولت اوباما درباره حصول توافق هستهاي ايران خوشبين است» و از قول منابع مطلع فاش كرده كه هيئت مذاكرهكننده ايراني در مذاكرات هستهاي با اصول يكي از سه پيشنهاد غرب درباره كاهش ظرفيت غنيسازي موافقت كرده است. روز پنجشنبه نيز بنيامين نتانياهو، نخست وزير رژيم صهيونيستي ادعا كرد كه از جزئيات شكلگيري يك توافق هستهاي بد و خطرناك بين ايران و گروه 1+5 آگاه است ولي جن ساكي، سخنگوي وزارت خارجه امريكا گفت كه هنوز توافقي با ايران منعقد نشده، بنابراين نتانياهو نخست وزير اسرائيل نميتواند بداند كه اين توافق از چه مفادي تشكيل شده است. موضع سخنگوي وزارت خارجه امريكا تلويحا حكايت از اين دارد كه واشنگتن پيش از توافق با ايران، مفاد آن را با تل آويو هماهنگ نخواهد كرد، موضوعي كه اواسط هفته قبل هم، برخي منابع امريكايي آن را بيان كردند. روزنامه صهيونيستي هاآرتص نوشته بود كه «امريكا به خاطر نگراني از نشت اطلاعات، اطلاع رساني به اسرائيل در مورد مذاكرات هستهاي ايران را محدود ميكند.»
جاش ارنست، سخنگوي كاخ سفيد هم تل آويو را به تحريف مواضع امريكا متهم كرده و گفته برخي از مسائلي كه اسرائيليها در جهت نشان دادن موضع مذاكراتي ما ميگويند، صحيح نيست. اين در حالي است كه كاخ سفيد روز پنجشنبه رسما تأييد كرد كه سوزان رايس، مشاوران امنيت ملي امريكا با يوسي كوهن همتاي اسرائيلي خود ملاقات و موافقت كردهاند تا به «رايزنيهاي گسترده» خود درباره برنامه هستهاي ايران ادامه دهند.
ظريف: حتماً بايد يك مرحلهاي باشدهنوز مشخص نيست كه با توجه به تأكيد ايران بر يك مرحلهاي شدن توافق هستهاي با 1+5 و تأكيد بر تدوين جزئيات، آيا در مذاكرات روزهاي اخير و روز يكشنبه كري- ظريف، طرفين خواهند توانست مواضع خودشان را به هم نزديك كنند يا نه. جي ساكي سخنگوي وزارت خارجه امريكا روز پنجشنبه گفت: هدف امريكا اين است كه بتواند تا پايان ماه مارس به يك چارچوب سياسي دست پيدا كند و در اين راستا نيز تلاش ميكند ولي محمدجواد ظريف در گفتوگو با عصرايران گفته توافق كه حتماً بايد يك مرحلهاي باشد. ما اصلي داريم كه هيچ توافقي وجود نخواهد داشت تا زماني كه نسبت به همه موارد توافق صورت گرفته باشد و اين اصل را در ابتداي مذاكرات ژنو نيز اعلام كردهايم. وزير خارجه دولت گفته، اعتقاد دارد كه توافق بايد در حد كافي وارد جزئيات شده باشد كه امكان بروز سوءتفاهم و سوءبرداشت وجود نداشته باشد: « هيچ توافقي نخواهد بود مگر اينكه روي همه جزئيات به توافق رسيده باشيم.» ظريف توافق را منوط به اراده سياسي طرف مقابل دانست و گفت كه اگر طرف مقابل به دليل زيادهخواهي مانع رسيدن به توافق شود، «من احساس نميكنم دنيا به آخر رسيده باشد.» ظريف همچنين در گفتوگويي كه مهر آن را منتشر كرده هشدار داد: «اگر طرف مقابل زيادهخواهي كند، هيچ توافق كلي و جزئي نخواهد شد.» وزير امور خارجه درباره تأكيد جمهوري اسلامي ايران در توافق يك مرحلهاي در مذاكرات هستهاي، تصريح كرد: اين موضوع ديدگاه جديدي نيست كه جمهوري اسلامي مطرح كرده باشد؛ من نيز اين ديدگاه را از ابتدا در وين داشتهام و اصرار هم كردهام و حالا نيز بايد كار را پيش ببريم و براي رسيدن به يك توافق، تلاش خواهيم كرد؛ البته يك اصل را نيز در مذاكرات داريم و آن نيز اين است كه روي هيچ چيز توافق نشده، مگر اينكه روي همه چيز توافق شود؛ اين اصل را در اعلاميه ژنو نيز آوردهايم و لذا در اين زمينه نگراني نداريم.» ظريف خاطر نشان كرد: رهبري نيز چارچوب كار را كاملاً مشخص كردهاند و ما نيز همين چارچوب را از ابتدا مد نظر داشتهايم. تا تيرماه بايد روي همه جزئيات توافق شود؛ نميتوان فقط اعلاميه سياسي داد؛ اينطور يك روند بيانتها شروع ميشود كه به منفعت هيچ كسي نيست.»
وزير امور خارجه در واكنش به تحريم مجدد شركت ملي نفتكش ايران از سوي اتحاديه اروپا بدون اينكه اشارهاي به اين بكند كه تفسيرپذير بودن توافق ژنو باعث شده كه طرفهاي غربي به گسترش دامنه تحريمها ادامه بدهند،گفت: «آنچه كه نقض شده، عقل است؛ چون اين كار آنها خلاف عقلانيت است، به خاطر اينكه غربيها هنوز به اين درك نرسيدهاند كه تحريمها براي خودشان هم به جاي اينكه يك سرمايه باشد، يك نوع هزينه است كه نميتوانند اهدافشان را پيش ببرند؛ من بيش از اينكه نگران يك يا دو مورد از اين اتفاقات باشم، نگران اين تفكر هستم.»
