به نظر ميرسد تبديل هر «انتخاباتي» به يك چالش سياسي در كشور جزءلاينفك فعاليتهاي جماعت تجديدنظرطلب است، آنگونه كه ماهها و هفتههاي قبل از هر انتخاباتي، فضاي كشور را به اين سمت پيش برده و تلاش ميكنند اولويت اصلي كشور را رقابت انتخاباتي هر دوره القا كنند.
در دورههاي گذشته انتخابات مجلس، خبرگان و رياست جمهوري هم چنين اتفاقي افتاد و جريان مدعي اصلاحات ماهها قبل از انتخابات، فضاي كشور را به اين سمت برده و آن را به موضوع اصلي جامعه تبديل ميكردند.
در اين روزها هم كه موضوع اصلي كشور مباحثي مانند كاهش تورم، اشتغالزايي و جلوگيري از افزايش روزافزون قيمت و همچنين بهبود وضعيت اقتصادي و معيشتي جامعه است، اين دسته سياسي تلاش دارد با برجستهسازي مسائلي مانند توافق كلي هستهاي يا برگزاري انتخابات رياست مجلس خبرگان افكار عمومي را از موضوعات اصلي ـ كه به آن اشاره شد- منحرف كرده و درگير مسائل دستهچندم سازد.
هر چند كه اين روزها روزنامههاي زنجيرهاي اين طيف تلاش ميكنند تمركز خود را روي توافق سياسي- كلي هستهاي طي روزهاي اخير گذاشته اما برجسته كردن غيرطبيعي انتخاب رئيس مجلس خبرگان در 19اسفند هم خود حاوي پيامهايي است كه جماعت مدعي اصلاحات به دنبال آن هستند.
كنارهگيري هاشمي شاهرودي به نفع هاشمي رفسنجاني!
روزنامه اعتماد روز گذشته تيتر يك خود را به همين موضوع اختصاص داد«انتخاب رئيس خبرگان ميان دو هاشمي» و نوشت: «آيا آيتالله هاشمي شاهرودي و آيتالله واعظ طبسي وارد گود رقابت بر سر رياست مجلس خبرگان رهبري خواهند شد؟ تا اينجاي كار مشخص است كه آيتالله واعظ طبسي برنامهاي براي اين كار ندارد. اما آيتالله هاشمي شاهرودي در وضعيتي كاملاً متفاوت است. او خود هر چند در اين باره اظهارنظري نكرده اما طيف رقباي سنتي هاشميرفسنجاني در مجلس خبرگان بارها از وي به عنوان نامزد اين انتخابات نام بردهاند.»
اين روزنامه در ادامه با ترديدافكني نسبت به نامزد شدن آيتالله هاشمي شاهرودي، پيشبيني ميكند كه احتمال دارد وي به خاطر رفسنجاني كنار بكشد: «با اين حال او حداقل در دو مقطع نشان داده كه گرايشي پررنگ به نفع آيتالله هاشميرفسنجاني دارد؛ يكي در همين مجلس خبرگان رهبري كه خيلي وقتها به عنوان مؤتلف و نيروي همسو با هاشميرفسنجاني عمل كرده و ديگري هم در جريان رد صلاحيت آيتالله هاشمي قبل از انتخابات خرداد ٩٢ در شوراي نگهبان. اسحاق جهانگيري تأييد كرده است كه شوراي نگهبان در غياب آيتالله هاشمي شاهرودي اقدام به رد صلاحيت آيتالله هاشميرفسنجاني كرده است.
... اين نزديكيها شايد باعث ميشود تا همچنان شانس آيتالله هاشميرفسنجاني براي رياست بر مجلس خبرگان رهبري زنده بماند و روز ١٩ اسفند به عنوان نامزد اين رياست وارد گود رقابت شود.»
روزنامه اعتماد در حالي از يك ماه مانده به انتخابات رياست مجلس خبرگان تلاش ميكند تا هاشمي شاهرودي را در موضع رودربايستي قرار دهد و استارت كنارهگيري وي به نفع هاشمي رفسنجاني را كليد بزند كه هيچ منبع رسمي تاكنون از احتمال كنارهگيري وي سخني به ميان نياورده است.
شرق ديگر روزنامه جماعت تجديدنظرطلب هم تيتر نخست خود را به همين موضوع اختصاص داده و با عبارتي برجسته نوشته « اسفند ماه خبرگان». در متن اين نوشتار كه به صورت ضمني به تحسين هاشمي رفسنجاني پرداخته، ميخوانيم: « بعد از گذشت چهارماه از درگذشت آيتالله مهدويكني، انتخاب رئيس جديد مجلس خبرگان رهبري در دستور هفدهمين اجلاس دوره چهارم اين مجلس قرار گرفت... مهدويكني پس از انتخاب بهعنوان رئيسمجلس خبرگان تعبير جالبي بهكار برده و گفته بود: «آقاي هاشمي رياست مجلس خبرگان را به من تفويض كردند.» چراكه هاشمي از قبل اعلام كرده بود در صورت نامزدي مهدويكني از رقابت با او صرفنظر خواهد كرد.
... پس از درگذشت مرحوم آيتالله مهدويكني، باز زمزمههاي انتخاب هاشميرفسنجاني بهعنوان گزينه اصلي رياست مطرح شد... احمد خاتمي، عضو مجلس خبرگان رهبري به شبكه تلويزيوني العالم گفت كه آيتالله هاشميرفسنجاني علاقهاي به كانديداتوري رياست مجلس خبرگان رهبري ندارد. اين موضوع با واكنش سايت رسمي آيتالله هاشميرفسنجاني مواجه شد و اين سايت بهنقل از يكي از نزديكان آيتالله ضمن تكذيب اين ادعا نوشت: در صورتي كه برخي براي رياست مجلس خبرگان كانديدا شوند، آيتالله نيز كانديدا خواهد شد.
روزنامه شرق هم به مانند ديگر روزنامههاي اين طيف تلاش كرده ضمن تحسين شخصيت هاشميرفسنجاني، انتخاب وي توسط اعضاي خبرگان را بسيار محتملتر از ديگر نامزدهاي احتمالي بداند. ابتكار يكي ديگر از زنجيرهايها در مطلبي با همين مضمون و تيتر «جاي خالي رئيس روي صندلي داغ» مينويسد: حس فضاي رقابتي براي رياست مجلس خبرگان رهبري از سوي مثلثي هدايت ميشود كه پيش از اين نيز در تقابل با آيتالله هاشميرفسنجاني براي رياست اين مجلس قرار داشتند؛ مثلثي كه شامل آيات جنتي، مصباح يزدي و محمد يزدي و به سخنگويي احمد خاتمي ميشود. اين روزنامه به مانند شرق، تلاش ميكند كه تنها نامزد اين دوره را هاشمي رفسنجاني نشان داده و عنوان كند كه انتخاب وي نزديكترين گزينه پيش روي خبرگان است: ... با اين حال چهرههاي در تقابل با آيتالله هاشمي رفسنجاني تاكنون اعلام كردهاند كه براي رياست خبرگان كانديدا نميشوند.
آيتالله جنتي پيش از اين در برنامه شناسنامه گفته بود: «من به درد اين كار نميخورم و به من هم گفتند، گفتم من آمادگي براي اين كارها را ندارم». در مورد آيتالله مصباح يزدي هم به نظر ميرسد آرا او در مجلس به اندازه هاشميرفسنجاني نباشد. در چنين شرايطي بعيد است او نامزد خبرگان شود. حجتالاسلام احمد خاتمي نيز بارها تأكيد كرده است كه براي رياست خبرگان كانديدا نخواهد شد.
جناحي كردن يك انتخاب فراجناحي
همانطور كه اشاره شد جماعت تجديدنظرطلب از همكنون تلاش دارد انتخاب رئيس مجلس خبرگان را يك ماه زودتر وارد فضاي جامعه كرده و ضمن حساسيتبخشي به اين انتخاب، آن را يكي از موضوعات اصلي جامعه نشان دهد، آن هم در شرايطي كه مردم همچنان منتظرند تا دولتمردان طبق شعارهاي انتخاباتي و تبليغاتي خود مشكلات معيشتي و اقتصادي آنها را مرتفع كرده، وضعيت كسب و كار و اشتغال را به سرو سامان رسانده، تورم و رشد فزاينده قيمتها را كنترل كرده و اوضاع داخلي را بهبود ببخشند.
اتخاذ چنين رويكردي از سوي رسانههاي جريان مدعي اصلاحات هرچند نشاندهنده اين موضوع است كه رهبران و منسوبان به اين طيف با دغدغههاي روز مردم فاصلهاي بس طولاني دارند اما نشاندهنده اين موضوع هم هست كه اصلاحطلبان چاره اوضاع متشنج سياسي خود را قرار گرفتن زير چتر هاشمي رفسنجاني ميبينند؛ چتري كه ميتواند آنها را از بيسر و ساماني و فقدان رهبريت نجات داده و ماهها قبل از انتخابات مجلس دهم و خبرگان پنجم به ثباتي برساند.
تعريف و تمجيدهاي بيحد و حصر ماههاي اخير روزنامههاي وابسته به اين جريان از شخصيت سياسي و رويكرد هاشمي هم به همين دليل ميتواند باشد. مرور سخنان سعيد حجاريان تئوري پرداز اين جريان هم ميتواند گزاره فوق را تأييد كند، وي ابراز ميكند «اصلاحات بيسر است.»
چند هفته پيش بود كه يكي ديگر از همين روزنامهها در مقام مداح هاشمي رفسنجاني برآمد و تلاش كرد تا خبر رهبريت وي در كنار خاتمي و ناطق را برجسته نمايد با تيتر «مثلث طلايي بزرگان در انتخابات مجلس؟».
اين روزنامه تلاش كرد تا با عباراتي غلوآميز و بدون توجه به كارنامه كاري آنها تأكيد كند: «سه ضلع، يكي از ديگري قدرتمندتر و تأثيرگذارتر؛ ويژگي مشترك آنها هم نه رسيدن به قدرت بلكه «نه» بلند به اين مؤلفه است. ميخواهند اگر تا ديروز به صورت فردي و تكي موفق بودند، اين بار با يكي شدن حماسهاي بيافرينند كه نه تنها كم از حماسه 24خرداد نداشته باشد، بلكه افزون بر آن سببساز شادي ايران شود. اين روزها در مجامع سياسي صحبت از سه ضلعي است كه اگر با يكديگر ائتلاف داشته باشند، روزهاي خوشي براي ملت رقم خواهد خورد؛ روزهاي خوشاعتدال در بهارستان و تصميماتي از جانب شاگردان ميانهرو براي ساخت آيندهاي بهتر از ديروز. آيتالله هاشمي رفسنجاني، سيدمحمد خاتمي و علياكبر ناطقنوري از سه طيف كه هر كدام حاميان و هواداران زيادي دارند قرار است با هم ائتلافي داشته باشند كه بدون شك نامي جز ائتلاف طلايي نميتوان براي آن انتخاب كرد... پس اين سه ضلع با يكديگر «يا علي» ميگويند تا حماسهاي ديگر بيافرينند...»
هاشمي: انتخاب را حزبي نكنيد
در كنار اهداف ياد شده ميتوان اين را هم مورد تأكيد قرار داد كه در حالي جماعت تجديدنظرطلب تلاش ميكند از يك انتخابات فراجناحي زد و خوردي سياسي بين برخي از شخصيتهاي نظام بسازد و فضاي سياسي را متشنج كند كه هاشميرفسنجاني در مراسم افتتاحيه مجلس در سال 89 كه منجر به رياست آيتالله مهدويكني شده بود، با انتقاد از چنين نگاهي و كشاندن «انتخابات داخلي خبرگان به كوچه و بازار» اعلام كرد كه «مايه تفرقه در خبرگان نميشوم».
آيتالله هاشمي پيشتر در اجلاس سال 89 هم گفته بود:«تفرقه را اينجا مضر ميدانم آن هم اين نوع تفرقه. ديگر از دست خود افراد روحاني بيرون رفته بود و دست آدمهاي خاص در خيابانها و كوچهها افتاده است و چه كردند كه هنوز هم دارند انجام ميدهند. واقعاً احساس خطر كردم. من يك طرف آن هستم و فكر كردم اگر ميتوانم مسئله را حل كنم چرا حل نكنم».
بنابراين اگر جماعت مدعي اصلاحات جايگاهي براي هاشميرفسنجاني قائل است بايد اجازه دهد تا انتخاب رئيس خبرگان به دور از جنجالهاي سياسي و جناحي برگزار شود و بحث بر سر انتخاب يكي از نامزدهاي مطرح بدون ضرورت به كوچه و خيابان كشيده نشود.
