
حجتالاسلام والمسلمين دكتر حسن روحاني در اين نشست مطبوعاتي، همزماني مقطع برگزاري اجلاس امسال مجمع عمومي سازمان ملل متحد با مواجه شدن مردم بيگناه منطقه خاورميانه با تروريستهاي وحشي را يادآور شد و گفت: ندا و صداي مشابهي كه امسال در سازمان ملل متحد به گوش ميرسيد، خطر خشونت، افراطيگري و تروريسم در جهان بود.
دكتر روحاني با يادآوري قطعنامه «جهان عاري از خشونت و افراطيگري» كه سال گذشته بر اساس پيشنهاد جمهوري اسلامي ايران در مجمع عمومي سازمان ملل متحد به تصويب رسيد، خاطرنشان كرد: امروز همه وظيفه داريم در برابر اين خطر بزرگ منطقهاي و جهاني، برنامهريزي درست كرده و ريشههاي تروريسم را شناسايي كنيم.
با بمباران چند نقطه، تروريسم از بين نخواهد رفت
دكتر روحاني با تأكيد اينكه «در مبارزه با تروريسم، به جاي كار نمايشي، به كار ريشهاي بپردازيم»، تصريح كرد: با بمباران چند نقطه، تروريسم از بين نخواهد رفت؛ از سال ۲۰۰۱ تا كنون كه بمباران هوايي در كشورها و مناطق مختلف تحت عنوان مبارزه با تروريسم انجام شده است، نتيجهاش اين بوده كه تروريسم گسترش پيدا كرده و قويتر و داراي جاذبه بيشتري براي برخي ناآگاهان شده است.
رئيسجمهوري در بخش ديگر سخنانش درباره موضوع مذاكرات هستهاي ايران نيز گفت: پيشرفتهاي قابل ملاحظهاي طي يك سال گذشته داشتهايم و به رغم همه اختلافات، توانستيم در ژنو تحت عنوان «اقدام مشترك» به توافق كوتاهمدت دست يابيم و پس از پايان آن توافق، باز هم بر سر تمديد زمان توافق كرديم. فكر ميكنم پس از ۱۲ سال فراز و نشيب بايد نسبت به آينده و درباره اين مسئله، شجاعانه تصميم گرفت.
تحريم به ضرر همه ملتها و دولتهاي تحريمكننده و تحريمشونده است
دكتر روحاني در ادامه، در بيان تأكيدات ايران در مذاكره با 1+5، اظهار داشت: به هيچ عنوان تحريم، مسير صحيح و درستي نبوده و ادامه تحريم، كارساز نخواهد بود. تحريم به ضرر همه ملتها و دولتهاي تحريمكننده و تحريمشونده است. هيچ گاه تحريم نتوانسته بر اراده ملت ايران براي حركت در مسير فناوري صلحآميز هستهاي كارساز باشد، چون ملت ايران در اين راه متحد است.
رئيسجمهوري با تأكيد بر اينكه ايران هيچ گاه از فعاليت صلحآميز هستهاي دست بر نخواهد داشت، افزود: غنيسازي در ايران ادامه خواهد يافت و هر توافقي كه در آن غنيسازي ملحوظ نشده باشد، از نظر ما قابل قبول نخواهد بود. همچنين تحريمها بايد برداشته شود و هر توافقي كه مسئله پايان تحريم به صراحت و قاطعانه در آن بيان نشده باشد، از ديد مردم ايران قابل قبول نخواهد بود.
دكتر روحاني با بيان اينكه ايران همچون گذشته همه فعاليتهاي صلحآميز خود را تحت نظارت آژانس بينالمللي انرژي اتمي و در چارچوب مقررات بينالمللي ادامه خواهد داد، تأكيد كرد: ما به فكر يك مصالحه برد – برد هستيم كه احترام دو طرف در آن حفظ شده و به نفع دو طرف باشد؛ مصالحهاي كه از يك سمت حقوق مردم ايران در آن ملحوظ شده باشد و شفافيت لازم جهت اعتمادسازي براي كشورهايي كه احتمالاً نگراني دارند، نيز تأمين شده باشد.
رئيسجمهوري خاطرنشان كرد: زمان باقي مانده براي مذاكره كوتاه است و پيشرفتهايي كه در روزهاي گذشته مشاهده كردهايم بسيار بسيار كند بوده است. ما بايد حركتي سريعتر در پيش گرفته و با توجه به واقعيتها اين توافق را به نتيجه برسانيم. اين توافق نه تنها به نفع ايران و 1+5 بلكه به نفع ثبات و امنيت كل منطقه و آغازي براي راه طولاني همكاري و مشاركت خواهد بود.
دكتر روحاني افزود: ملت ايران بسيار علاقهمند است اعتماد و اطمينان لازم را كسب كند و اين توافق ميتواند پايه خوبي براي اعتماد دو طرف باشد و فضا را براي مشاركت و همكاري فراهم كند.
رئيسجمهوري در پاسخ به سؤالي درباره وجود اختلاف نظر در داخل ايران درباره توافق هستهاي نيز گفت: خيلي طبيعي است كه در مسئله مهمي مانند موضوع هستهاي، نظرات در سطح كشور خيلي يكسان نباشد و موافقين و مخالفيني وجود داشته باشد. اما مذاكرات با پشتوانه قاطبه مردم انجام ميشود و همه مسئولان عالي رتبه نظام از جمله مقام معظم رهبري با اين تيم و مذاكره موافق هستند و تنها راه منطقي هم مذاكره خواهد بود.
رئيسجمهوري افزود: اگر دو طرف به توافق برسند، هر كدام در زمينه مسائل داخلي خود مسئوليتهايي دارند كه بايد آن مسئوليت را بر عهده گيرند و آن را به اتمام برسانند.
لغو همه تحريمها مبناي اصلي توافق هستهاي است
دكتر روحاني همچنين درباره انتظارات ايران مبني بر لغو تحريمها پس از حصول توافق هستهاي، گفت: وقتي راجع به تحريم صحبت ميكنيم، مقصود ما همه تحريمهايي است كه از نظرمان غير قانوني است؛ چه تحريمهاي يكجانبه امريكا، چه تحريمهاي اتحاديه اروپا و چه قطعنامههايي كه مربوط به شوراي امنيت است بايد در توافق به طور كامل برداشته شود. رئيس شوراي عالي امنيت ملي در اعلام نظر راجع به گفت و گوهايي كه در حاشيه اجلاس مجمع عمومي سازمان ملل متحد در جريان سفر به نيويورك با مسئولان اروپايي و غير اروپايي و اعضاي 1+5 و كشورهاي ديگر داشته است، گفت: در جريان اين گفت و گوها مشاهده كرديم كه همه مايل هستند اين توافق به دست آيد و طرفين بتوانند معضلات را حل كنند.
دكتر روحاني خاطرنشان كرد: جمهوري اسلامي ايران تعديلهاي ممكن در چارچوب منافع خود را انجام داده و اكنون اين طرف مقابل است كه بايد نسبت به خواستههايي كه امروز مطرح ميكند تجديدنظر نمايد تا سريعتر به توافق دست پيدا كنيم. وي در پاسخ به سؤال ديگري درباره وضعيت اجتماعي و حقوق شهروندي در ايران نيز اظهار داشت: اگر سري به جامعه ايران بزنيد يا از مردم ايران سؤال كنيد، مشاهده ميكنيد كه بعد از انتخابات پرشور سال ۱۳۹۲ در ايران، جامعه ايراني امروز احساس آرامش، وحدت و انسجام بيشتري دارد. مسئله حقوق بشر هر كشوري مربوط به همان كشور است و در چارچوب فرهنگ آن كشور بايد مورد بررسي و بازبيني قرار گيرد.
رئيسجمهوري افزود: به عنوان رئيسجمهور، به اجراي اصول قانون اساسي و حقوق شهروندي بسيار پايبند هستم و در اين مسير حركت ميكنم. وضع ايران را درباره مسائل اجتماعي، حقوقي و قضايي نسبت به گذشته مناسبتر ميدانم. همچنين شرايط در دانشگاهها و احزاب و گروهها نسبت به گذشته كاملاً متفاوت است.
ايران پيشتاز مبارزه با تروريسم در منطقه است
دكتر روحاني در ادامه و در پاسخ به سؤال ديگري درباره تحليل رئيسجمهوري از مواضع مختلف در قبال تروريستها، گفت: ايران در مسئله مبارزه با تروريسم حتي در حوادث اخير در عراق نيز پيشتاز و پيشقدم بود. قبل از اينكه كشوري به مردم و ارتش عراق كمك كند، اين ايران بود كه به دعوت عراق و نداي مردم پاسخ مثبت داد و به مردم عراق در مبارزه با تروريسم كمك كرد، كه اگر اين كمكها نبود شايد امروز بغداد هم در اختيار تروريستها بود.
رئيسجمهوري، مبارزه ايران با تروريسم را مبارزهاي جامع دانست و گفت: ايران از همه نظر در برابر تروريسم ايستاده تا ريشههاي آن خشكانده شود. البته به سهم خود درباره اهداف بمباران سوريه در ترديد هستم چراكه معتقدم مبارزه با يك گروه تروريستي و تقويت ديگر گروههاي تروريستي يعني انجام عمل متناقض و متضاد؛ همه تروريستها بد هستند و نميتوانيم بگوييم يك گروه تروريستي بد و گروه ديگر خوب است.
دكتر روحاني تصريح كرد: امروز تروريستها با يكديگر متحد شدهاند و دارند همه آدمهاي خشونتطلب را جذب ميكنند. بنابراين بايد همه دست به دست هم دهيم چراكه اين مسئله شوخي نيست.
آن بمبي كه همه بايد از آن بترسيم بمب خشونت است
رئيس شوراي عالي امنيت ملي افزود: خاورميانه هيچ گاه مثل امروز در معرض بيثباتي و خشونت نبوده و اين خشونت تنها در خاورميانه باقي نخواهد ماند چراكه امروز ميبينيم تروريسم حتي در قلب كشورهاي اروپايي در حال تحرك است. آن بمبي كه همه بايد از آن بترسيم بمب خشونت است كه اين بمب هر روز در منطقهاي در حال انفجار است؛ بنابراين بايد تصميمي بگيريم تا اساس خشونت بخشكد.
رئيسجمهوري در پاسخ به سؤال خبرنگار صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران مبني بر تبليغات رسانههاي امريكايي بر سر ماجراي دستگيري جيسون رضايي و اقدام متقابل دولت درباره اتباع ايراني بازداشت شده در عربستان به دستور امريكا، گفت: فرد دستگير شده در دوره بازجويي است و ممكن است در اين مرحله از سوي دادستاني تبرئه شود. اما آنچه اهميت دارد اين است كه روند رسيدگي به وضعيت همه اتباع كشورها كه در كشوري ديگر بازداشت ميشوند روند حقوقي و قانوني را در دستگاه قضايي طي كند.
دكتر روحاني افزود: البته ايرانيهاي زيادي درامريكا يا ديگر كشورها به درخواست امريكا بازداشت شدهاند و بايد براي آزادي آنها تلاش كنيم. دولتها در اين زمينه ميتوانند كمك كنند كه پيگيري روند قضايي زندانياني از اين دست سريعتر طي شود، اين گفتوگو از سوي دولت ما آغاز شده است.
دكتر روحاني در پاسخ به سؤال خبرنگار «بلومبرگ» در خصوص امكان همكاري با امريكا در صورت دستيابي به توافق جامع هستهاي، گفت: روابط امريكا با ما در ۳۵ سال گذشت پرتنش و در بسياري از مقاطع خصمانه بوده است. مردم ما گذشته را فراموش نميكنند. در عين حال بايد به فكر آينده باشيم و منافع بلندمدت دو ملت را در نظر بگيريم. روابط ملتهاي ايران و امريكا همواره نسبت به يكديگر محترمانه بوده است و بايد سياستهاي دولت امريكا در جهت مردم امريكا قرار گيرد.
رئيس شوراي عالي امنيت ملي تصريح كرد: توافق اوليه گام نخست در اعتمادسازي است. بايد اعتماد را به صحنه بازگردانند و كاري كنند كه ملت ايران به دولت امريكا اعتماد كنند. درست است كه اعتماد يك شبه ساخته نميشود اما همانند نردباني است كه بايد پاي را در پله نخست قرار داد و با گامهاي بعدي بر بام منافع دو ملت رسيد.
قرار نيست براي هميشه روابط بين ايران و امريكا تنشآميز و خصمانه باشد
رئيسجمهور بار ديگر يادآور شد: قرار نيست براي هميشه روابط بين ايران و امريكا تنشآميز و خصمانه باشد. روزي روابط برقرار ميشود و بايد زمان درست آن را پيدا كنيم لذا ضرورت دارد دو كشور شرايطي را فراهم كنند كه آينده بهتر ازگذشته باشد.
دكتر روحاني در پاسخ به خبرنگار «ايتارتاس» مبني بر همكاري ايران و روسيه درخصوص مسائل هستهاي اظهار داشت: ايران و روسيه همكاريهاي هستهاي صلحآميز داشتهاند و نيروگاه برق هستهاي ما در بوشهر با كمك روسيه تكميل شد. الان هم درحال مذاكره براي ساخت نيروگاه ديگر در زمينه برق هستيم. در همين ارتباط برخي كشورها كه در مسئله هستهاي داراي توانمنديهايي هستند نيز پيشنهاد همكاري دادهاند. ضمن آنكه براساس معاهدات ان پي تي همه كشورها ميتوانند از انرژي صلحآميز هستهاي بهرهمند شوند و ساير كشورها بايد در اين زمينه به آنها كمك كنند.
رئيس شوراي عالي امنيت ملي در پاسخ به سؤال خبرنگار «آسوشيتد پرس»مبني بر اينكه آيا ايران آماده كمك به امريكا براي مبارزه با داعش و درعوض كوتاه آمدن كاخ سفيد از مواضعش در گفتوگوهاي هستهاي است يا خير، پرسيد: ما به امريكا كمك كنيم درباره داعش يا امريكا به ما كمك كند!؟ ايران چند سال است كه با داعش ميجنگد و اگر در همين ماههاي اخير كمك نميكرد شهرهاي مهم عراق سقوط ميكرد.
رئيسجمهور با بيان اينكه امريكاييها كاري جز بمباران نكردهاند، پرسيد: از سال ۲۰۰۱ امريكا مشغول بمباران پاكستان و افغانستان است آيا آنها از بين رفتهاند؟ بمباران، گروههاي تروريستي را از بين نميبرد.
رئيس شوراي عالي امنيت ملي در پاسخ به سؤال خبرنگار شبكه خبر در خصوص نتيجه ديدارهاي رئيسجمهوري با سران فرانسه و انگليس در اجلاس امسال سازمان ملل متحد گفت: ما با سه كشور انگليس، فرانسه و آلمان گفتوگو كرده و شرايط فعلي را توضيح داديم و گفتيم كه زمان براي دستيابي به توافق بلندمدت زياد نيست و بايد تلاش بيشتري كنيم. طبيعي است كه در برخي موارد نظرات ما همانند يكديگر نيست.
رئيسجمهوري درباره پرسش «گاردين» مبني بر كمك ايران به ارتش امريكا، انگليس و فرانسه براي مبارزه با داعش توضيح داد: هرگونه عملياتي بايد در چارچوب مقررات بينالمللي و طبق درخواست آن دولت باشد و آنچه ما در منطقه انجام ميدهيم همواره با مجوز دولتهاي منطقه بوده است.
ما تروريستها را ضد دين و ضد شيعه و ضد سني ميدانيم
دكتر روحاني به خبرنگار «يو اس تودي» كه رويكرد ايران را در مبارزه با تروريسم به خاطر دفاع از حماس و حزبالله دوگانه خواند و گفت شما فقط تندروهاي سني را تروريست ميدانيد، گفت: ما اولين بار منافقين كه يك گروه به ظاهر شيعه است را گروه تروريستي خوانديم كه اكنون در برخي كشورهاي غربي لانه كردهاند. براي ما فرقي نميكند كه تروريستها داراي چه اعتقادي هستند، ما تروريستها را ضد دين و ضد شيعه و ضد سني ميدانيم. اسلام دين رحمت و برادري است و تروريستها ادعا ميكنند كه ديندار هستند.
رئيسجمهوري ادامه داد: مايه تعجب است كه شما حزبالله را كه در دولت و مجلس لبنان عضو دارد و مورد احترام همه مردم و شخصيتهاي سياسي اين كشور است تروريست ميخوانيد. آيا مقاومت يك مردم در برابر دشمن خارجي تروريسم است. مگر حماس در انتخابات مردمي رأي به دست نياورده است، چطور ميتوانيد اينها را تروريست بناميد؟
رئيس شوراي عالي امنيت ملي ادامه داد: بعد از آن همه فجايع در غزه، كشتار كودكان و تخريب مدارس سازمان ملل كه سرپناه مردم بيدفاع شده بود و صداي اعتراض افكار عمومي را به دنبال داشت، نميتوان حماس را گروه تروريستي خواند. ضمن آنكه من در هيچ كجا نشنيدهام كه حزبالله يا حماس جايي در آسيا يا اروپا و امريكا بمبگذاري كرده باشند. دكتر روحاني به خبرنگار «سي ان ان »كه سؤال كرد شما ناراحت نميشويد اگر امسال كسي پس از پايان سفرتان به شما تلفن نكند، پاسخ داد: ما بايد به دنبال اهداف بلندمدت باشيم. مكالمه تلفني چيز مهمي نيست، مهم چگونگي حركت به سمت آينده بهتر است و حركتي كه به نفع همه مردم و ملتهاي جهان باشد.
رئيسجمهوري در بخش دوم سؤال سي ان ان درباره احتمال همكاري ايران با غرب درمبارزه با داعش گفت: در مبارزه با داعش ما به وظيفه خود عمل كرديم و باز هم حمايت خود را از مردم و دولت عراق و هر كشوري كه گرفتار تروريستها باشد دريغ نخواهيم كرد. ما قبل از ۱۱ سپتامبر از گروههايي كه در افغانستان مقابل طالبان بودند حمايت كرديم و در اين زمينه پيشتاز ميباشيم.
رئيسجمهور به سؤال تكراري خبرنگار« نيويورك تايمز» كه پرسيد آيا در مدت اقامتتان در امريكا تلاش كرديد تا ديداري با اوباما داشته باشيد، گفت: در برنامه سفر من نه ديدار و نه مكالمه تلفني برنامهريزي نشده بود. اين اقدام وقتي مفيد است كه طبق برنامه باشد و به نتايج روشني منتج شود.
رئيس شوراي عالي امنيت ملي به خبرنگار «لوموند» درباره كاهش ميزان توانمندي هستهاي ايران براي دستيابي به توافق جامع، گفت: در برنامه اقدام ژنو تصريح شده است كه ايران ميتواند به مقدار مورد نياز به غنيسازي ادامه دهد.
رئيسجمهور در پاسخ به سؤال خبرنگار «سي سي تي وي » چين كه در مورد واگذاري رهبري مبارزه به داعش به كشورهاي منطقه پرسيد، توضيح داد: كشورهاي منطقه مشكل و ريشههاي تروريسم را بهتر ميشناسند و بايد در كانون اين مبارزه قرار داشته باشند. چنانچه هم در مورد افغانستان و هم در مورد عراق هردو كشور پس از مطرح شدن خطر تروريستها از ايران كه همسايه آنها بود درخواست كمك كردند. اگر عراق مورد هجمه قرار گرفته بايد مركزيت بر عهده عراق باشد نه يك كشور خارجي.
دكتر روحاني به خبرنگاري كه از نرم شدن موضع امريكا در صورت قبول حفظ نيمي از حجم غنيسازي توسط ايران پرسيد، گفت: اين عددها كه در رسانهها منتشر ميشود بيمعنا و تبليغاتي است. پيشرفتهاي حاصل شده رو به جلو اما كم بوده است و بايد گامهاي مهمتري برداشته شود.
رئيس شوراي عالي امنيت ملي تأكيد كرد: اساس مصالحه اين است كه طرف مقابل همه تحريمها را برميدارد و ما شفافيت بيشتر و قانونيتر را بپذيريم.
رئيسجمهوري در پاسخ به خبرنگار ايرنا كه پرسيد عزم و اراده سران را براي حل مشكل هستهاي چگونه ديديد، گفت: واقعاً هيچ زماني مثل روزهاي اخير لحن جدي براي حل مسئله تا اين حد نديده بودم. در طول ۱۲ سال گذشته مذاكراتي با غرب بود اما امروز جديت بسيار زيادي در كلام مشاهده ميشود كه نميتواند جداي از اراده جدي باشد.
دكتر روحاني خاطرنشان كرد: در اين كار مهم بايد شجاعت به خرج بدهيم. اراده توأم با رويكرد و انعطاف لازم ميتواند همه طرفين را به هدف برساند از لحن مذاكرات اينگونه برداشت كردم كه آنها نيز از طولاني شدن مذاكرات خسته شدهاند، زيرا ادامه وضعيت موجود به ضرر همه كشورهاست. ايران كشوري با ظرفيتهاي بسيار در منطقه است و مسلماً اين توافق ميتواند منجر به تأمين منافع همه شود.