حسن فخري از جمله توليدكنندگان بزرگ فرش در خراسان رضوي است كه در زمانهاي كه جوانان كمتر به سمت و سوي توليد صنايع دستي ميآيند با وجود آنكه 31 سال سن دارد از ماندگارترين توليدكنندگان اين عرصه به شمار ميرود. به گفته خودش اين صنعت را از تجربه 50 ساله فعاليت پدرش آموخته و هفت سال است كه در اين عرصه مشغول به كار است.
اين توليدكننده فرش بيش از 200 كارگاه غيرمتمركز فرش بافي در نيشابور دارد كه با برپا كردن 400 دار سبب اشتغال بيش از يكهزار و 200 كارگر روز كار شده است.
فخري ميگويد: متأسفانه در ميان بافندگان امروزي آنقدر كه سرعت پايان كار، فروش و بازگشت سود مهم است كيفيت كار مهم نيست اگرچه در نوع بافت ما زمان بسياري سپري ميشود و در نتيجه هزينههاي جانبي بسياري مانند دستمزد كارگران بر ما تحميل ميشود اما مطمئناً هر كارشناسي و آدم باسابقهاي با بررسي خواهد فهميد استحكام نوع بافت ما بسيار بيشتر از بافتهاي ديگر است.
اين توليدكننده فرش دستباف يادآور شد: حداقل سرمايه لازم براي راهاندازي يك كارگاه يك ميليون تومان است اما چون بيشتر بافندگان در استان ما خانمها هستند كارگاهداران بايد از خصوصيات اخلاقي ويژهاي برخوردار باشند و صبور باشند.
وي تصريح ميكند: مهمترين نكته توليد فرش دستباف در ايران آن است كه فرش در هر استاني توليد شود از طرحها و رنگهاي بومي آن منطقه بهره گرفته ميشود به همين دليل من به عنوان يك توليدكننده فرش خراساني نميتوانم فرشي توليد كنم كه مورد پسند هموطنان لر يا كرد قرار گيرد. علاوه بر اين مسئله سليقه مردم هر منطقه مختص خودشان است و مردم ساكن استانهاي شرقي فرشهاي توليد شده در غرب كشور را نميپسندند و خريد نميكنند. همين امر در مورد بسياري از استانهاي ديگر نيز وجود دارد به همين دليل براي رونق بافت فرش در هر منطقه بايد اقدامات بومي صورت گيرد.
فخري يادآور ميشود: مهمترين عاملي كه سبب موفقيت من در اين عرصه شد پشتكار بود. من در عنفوان جواني كه ممكن است هر جواني زمان بسياري از وقت خود را بيهوده سپري كند وارد عرصه توليد شدم و با پشتكاري كه داشتم توانستم به جايگاه فعلي دست يابم. وي ميافزايد: به دور از ميزان سن، هركسي ميتواند وارد عرصه توليد فرش دستباف شود به شرط آنكه روحيهاي جوان داشته باشد و از انگيزه كافي برخوردار باشد. كار در ميان بافندگان و توليد فرش هر كسي را زنده ميكند.
اين توليدكننده جوان با اشاره به كاستيهاي اين عرصه در كشور ميگويد: در حوزه توليد فرش نظارت خوب و مديريت مطلوبي نداريم در نتيجه نميتوان انتظار داشت هر اندازه كه هزينه كردهايم بازگشت سرمايه داشته باشيم. وي اظهار ميدارد: براي مثال دو توليدكننده را در نظر بگيريد كه در كارگاه نفر اول فرش با پشم كيفيت پايين كيلويي 30 هزار تومان توليد شود و در نتيجه فرش توليد شده را متري 500 هزار تومان به فروش برساند و درنتيجه 5 ميليون تومان سود كسب كند اما در كارگاه نفر دوم پشمي مرغوب با قيمتي بالا مورد استفاده قرار گيرد و فرش توليد شده متري 250 هزار تومان به فروش برسد و در نتيجه 8 ميليون تومان سود نصيب توليدكننده شود آيا توليدكننده جنس مرغوب با ديدن ميزان سود ساير توليدكنندگان بيرغبت نميشود؟
فخري تصريح ميكند: اين معضل در حالي است كه مشتريان از كيفيت رنگرزي، نوع گره زدن و توليد اطلاعي ندارند و از فرش قيمت پايينتر بيشتر استقبال ميكنند و همين سبب كاهش توليدكنندگان مرغوب ميشود.
به گفته وي با وجود دستمزدهاي بالا اما جوانان نسل جديد كمتر به سمت بافندگي گرايش دارند. كارگاههاي متمركز با امكانات فوقالعاده خوبي در كشور وجود دارد اما كمبودهايي نيز در اين زمينه وجود دارد كه ضروري است سازمانهاي مربوطه در اين زمينه اقدامات اساسي انجام دهند.
فخري ادامه ميدهد: كارگاههاي فرشبافي هزينههاي اصلي و جانبي بسياري دربر دارد؛ براي نمونه در كارگاه ما بيش از 300 ميليون تومان هزينه دستمزد بافندهها، 50 ميليون تومان هزينه مصالح و مواد و 200 ميليون تومان هزينههاي جانبي ميشود اما خوشبختانه اين شغل بازدهي مالي خوبي دارد ولي لازم است كه دولت و سازمان صنعت، معدن و تجارت از اين صنعت بيشتر از پيش حمايت كنند.
وي در خاتمه ميگويد: باوجود آنكه الان نيز عرصه مادي و توليد بر ما تنگ شده است اما فكر نميكنم روزي برسد كه از اين عرصه كنارهگيري كنم زيرا علاقه خاصي به فرش دستباف دارم زيرا ميدانم توليد دست بافندههاي ما چرخه اقتصادي بزرگي از اقتصاد ايران را در اختيار دارد پس بايد تمام تلاش خود را براي حفظ آن به كار بنديم.
