درشرايطي كه اقبال عمومي براي حضور دوباره پژو در ايران پس از مانعتراشيهاي پاريس در توافق هستهاي روبه افول نهاده است، نماينده اين شركت و چند خودروساز مطرح دنيا در حال مذاكره با مسئولان خودرويي كشور هستند.
به گزارش «جوان» شنيده شده است طي هفته گذشته نمايندگان چند خودروساز بزرگ دنيا براي حضور در ايران جلساتي را با مديران صنعتي برگزار كردند و در حال ارزيابي شرايط براي سرمايهگذاري در ايران هستند. دو شركت پژو و رنو از فرانسه و سه شركت ژاپني، چيني و كرهاي اصرار بسياري براي حضور در ايران دارند، هرچند كه وضعيت پژو و موضع اين شركت براي حضور دوباره در ايران با ديگر خودروسازان متفاوت است.
شركت پژو كه پس از وضع تحريمهاي يك جانبه عليه ايران راهي پاريس شد و هرگونه ارتباط صنعتي با كشورمان را قطع كرد طي يك دهه گذشته سود مناسبي به جيب زد اما در نهايت به ايران پشت كرد. اين خودروساز فرانسوي بدون توجه به اعتراض كارگران خود، 8هزار نيروي كار خود را اخراج كرد و موجب كاهش 30 درصدي درآمد خود شد؛ از دست دادن بازار ايران براي پژو گران تمام شد هرچند كه تبعيت بيچون و چراي اين شركت از منويات كاخ سفيد در اذهان باقي ماند.
اين شركت برخلاف رنو كه ارتباط خود را با صنعت كشور حفظ كرد، تعهدات خود را زير پا گذاشت و بر اساس آنچه آن را عزم جهاني براي تحريم ايران خواند به راحتي هر چه تمام ايران را ترك گفت. همين موضوع مشكلات فراواني را براي صنعت خودروسازي به وجود آورد و تلاشها براي تامين قطعات به سرانجام نرسيد. پژو بيتفاوتتر از گذشته به ايران مينگريست و به آينده خوشبين بود ولي اين خوشبيني حداقل براي ايرانيها به هيچ عنوان قابل قبول نبود. موضعگيري فابيوس وزير امور خارجه فرانسه در قبال توافق هستهاي ايران و 1+5 ارتفاع آتش خشم ايرانيها را بلندتر كرد به طوري كه در آن روزها از تحريم فرانسه سخن به ميان آمد؛ كشوري كه در صف نخست تحريمهاي ناجوانمردانه عليه ايران، زير پرچم صهيونيستها پا چسباند.
البته مديران پژو ميگويند آنچه برايشان اهميت دارد بازار ناب ايران است و با مسائل سياسي بيگانه عمل ميكنند در حالي كه اين شركت در مورد اول كمكاري و در مورد دوم پركاري را تجربه كرده است.
بيشتر كارشناسان صنعت خودرو به خوبي ميدانند پژو در انتقال دانش فني به خط توليد ايران خودرو غيرحرفهاي عمل و به جاي تحويل نقشههاي اصلي ساخت پژو، نقشههاي دسته چندم و ابتدايي را ارائه كرد كه چندان كارآمد نبودند. در بعد سياسي نيز بايد گفت اين شركت در زمره سياسيترين بنگاههاي اقتصادي در ايران بود كه به محض شنيدن زمزمههاي تحريم، به زير «ميز تعهد» با كشورمان زد.
پاي جريانهايي در ميان است؟
پژو علاقه خاصي براي حضور دوباره در ايران دارد اما به گونهاي واكنش نشان ميدهد كه گويا اين مهم جايگاهي براي آينده كاري آنان ندارد؛ البته بايد گفت دليل ظهور چنين پديدهاي، تلاش جريانهايي خاص در صنعت خودروسازي است كه از حضور دوباره كلاهي بزرگ براي كشور بافتهاند. جريانهايي كه بدقولي و بدمنشي فرانسويها را از ياد بردهاند و روي خوشي به منابع ملي نشان نميدهند.
متأسفانه مسئولان دولت يازدهم نيز غرق در «ژست ديپلماسي» خود، با لبخندهاي مكرر نسبت به حضور پژو و اين مسائل واكنش نشان ميدهند و موضعي شفاف درباره برنامه ايران براي مذاكره با پژو را اعلام نميكنند؛ به طور قطع به همين دليل است كه پژو با تمام نقاط ضعفي كه طي سالهاي گذشته از خود به جاي گذاشته است از موضعي برتر به دولت ميگويد:«ابتدا مسئله تحريمتان را حل كنيد بعد با ما وارد مذاكره شويد.»
اين پيام براي بالا گرفتن انتقادها از عملكرد طرف ايراني براي حضور پژو در ايران كافي بود تا مديرعامل شركت ايران خودرو اعلام كند: اصراري بر حضور پژو در ايران نداريم.
هاشم يكه زارع در گفتوگو با فارس در پاسخ به اين سؤال كه با توجه به زيان وارد شده به ايران از محل قطع ناگهاني همكاري پژو با ايران، آيا قصد نداريد از اين شركت شكايتي كنيد؟ اظهار داشت: اين موضوع بستگي به اين دارد كه مذاكرات ما با پژو به كجا برسد، بايد ديد اين شركت در آينده، گذشتهاش را جبران ميكند؟
وي در پاسخ به اين سؤال كه طبق گفته كارشناسان، توليد يك محصول پژو، دو برابر توليد يك خودروي ايراني سرمايه نياز دارد، چرا به جاي مذاكره با پژو، روي توليد محصولات جديد ايراني سرمايهگذاري نميكنيد؟ گفت: يكي از اهدافمان سرمايهگذاري روي توليد ايراني است، ولي پژو را به عنوان يك شريك تجاري داريم.
يكه زارع در پاسخ به اين سؤال كه چه اصراري بر حضور پژو در ايران داريد نيز گفت: براي حضور در زنجيره جهاني، بايد شريك خارجي داشته باشيم كه اين شريك تنها پژو نيست، بلكه با شركتهاي جهاني ديگر نيز ميتوانيم ارتباط داشته باشيم. حتماً به دنبال شركتهاي خارجي ديگر نيز ميرويم. بايد توجه داشته باشيم كه هيچ كشوري به راحتي بازار صادراتي خود را در اختيار ديگران قرار نميدهد. به گزارش جوان به هر شكل گرچه موضع پژو براي ايرانيان قابل پذيرش نيست اما براي ديگر غولهاي خودروسازي جهان يك امتياز بزرگ محسوب ميشود به طوري كه شركتهاي خارجي در پيشنهادات خود به ايران شرايط مساعدتري را مطرح كردهاند. بازار ايران يكي از جذابترين بازارهاي خودرو خاورميانه است زيرا به ازاي هر پنج ايراني يك خودرو وجود دارد كه با توجه به موتوريزه شدن كشورهاي در حال توسعه اين رقم درآيندهاي نه چندان دور به سه خودور خواهد رسيد. حال بايد ديد دولت يازدهم چه تدابيري را براي همكاري با شركتهاي خودروسازي و برخورد جدي با شركتهايي همچون پژو در پيش خواهد گرفت كه در نقش تشديدكننده شرايط سخت صنعت خودروسازي كشور ايفاي نقش كرد.
