در شرايطي كه وضعيت هوا مدام در حال هشدار و اضطرار قرار دارد بايد چند عضو كميته كاهش آلودگي هوا، چشم و گوش مردم باشند و جامعه را از مخاطرات احتمالي آگاه كنند. اما در جلسه اخير كميته كاهش آلودگي هوا، استاندار تهران و معاون وي غايب بودند و اين اتفاق به ظاهر ساده، مشكلاتي را به همراه داشت.
روز گذشته يوسف رشيدي، مديرعامل شركت كنترل كيفيت هواي تهران با بيان اينكه پيشبيني ميشود روند افزايش آلايندهها در پايتخت ادامه يابد، به «مهر» گفت: شاخص آلاينده ذرات معلق كمتر از 5/2 ميكرون با قرار گرفتن روي عدد 157 باعث شد كه هواي پايتخت از مرز هشدار بگذرد كه اين شاخص نسبت به روز گذشته كه روي عدد 143 ايستاده بود، افزايش 14 واحدي نشان ميدهد.
همچنين به گزارش «جوان»، كاظم ندافي، صبح روز گذشته در نشست خبري در وزارت بهداشت گفت: آلودگي هواي چند روز اخير تهران بر اساس اطلاعاتي كه از ايستگاههاي سطح شهر تهران جمعآوري كردهايم، بسيار زياد است و ما از ظهر سهشنبه تا اين لحظه سه بار به استاندار تهران نامه دادهايم و خواهان اعمال ماده 7 جلوگيري از آلودگي هوا شديم.
رئيس مركز سلامت محيط و كار وزارت بهداشت گفت: به دنبال نامه ما كميته اضطرار آلودگي هوا سهشنبه ساعت چهار و نيم بعد از ظهر برگزار شد كه ما پيشنهاد تعطيلي همه مدارس در تمام مقاطع تحصيلي و همه ادارهها و سازمانهاي دولتي شهر تهران را داديم كه تصويب شد، اما متأسفانه فقط مقاطع پيشدبستاني و دبستان تعطيل شدند. ندافي در پاسخ به پرسش خبرنگاران مبني بر چرايي نپذيرفتن مصوبات ديروز توسط استاندار تهران گفت: در جلسه ديروز استاندار و معاون عمراني استاندار حاضر نبودند و جلسه به مديريت مديركل محيط زيست استان تهران برگزار شد و قرار بود مصوبات به اطلاع استاندار برسد و تأييد نهايي كسب شود، در حالي كه ما مصوبه را لازمالاجرا ميدانيم تا شرايط به حالت عادي برگردد.
ندافي تأكيد كرد: وقتي آلودگي به شرايط بحراني ميرسد، معلوم است كه ما طبق برنامه كاري انجام ندادهايم و درست است كه تعطيلي راهحل نيست اما در بعضي موارد اينچنيني چارهاي جز تعطيلي نداريم.
به نظر ميرسد منظور ندافي از «عدم انجام كار طبق برنامه» توسط اعضاي كميته كاهش آلودگي هوا، همان حلقه مفقودهاي است كه باعث شده در چند ماه گذشته هيچ اقدام بازدارندهاي در رابطه با شرايط هشدار و اضطرار هوا انجام نشود و اين كميته در نهايت به تعطيلي مدارس و زوج و فرد كردن خودروها اكتفا نمايد. ناگفته پيداست كه اين راهحل، راهحلي جامع و مانع نيست و ميتوان در نهايت در چند مورد خاص در بازه زماني يكساله به اجرا در آيد. در حالي كه با كمال تأسف اين راه حل نخنما شده دارد فراگير و به عنوان اولين نسخه كميته كاهش آلودگي هوا در هر نوبت هجوم آلايندهها تجويز ميشود.
مورد بعدي اين است كه افراد و مسئولاني كه براي كسوت كميته عريض و طويلي به نام كميته كاهش آلودگي هوا انتخاب ميشوند، بايد بدانند كه در هر ساعت شبانهروز بايد در دسترس باشند، چراكه تشكيل اين كميته منوط به تعيين زمان قبلي نيست و تشكيل آن ميتواند در هر ساعت از شبانهروز به وقوع بپيوندد. حتي اگربتوان شرايط بسيار بحراني را براي اعضاي اين كميته متصور شد بايد به جاي او جانشيني با اختيار تام انجام وظيفه بنمايد.
واضح و مبرهن است كه در صورت چنين رويهاي شرايطي مانند غيبت استاندار و جانشين تامالاختيار وي در جلسه روز سهشنبه پيش خواهد آمد كه مصوبات كميته كاهش آلودگي را خنثي و منجر به ظهور مشكلات و معضلاتي مانند تعطيلي مدارس ابتدايي ميكند كه شرح آن در ادامه اين نوشتار خواهد آمد.
حكم شبانه و دردسرساز استاندار
در پي غيبت استاندار و معاون وي، مصوبات كميته كاهش آلودگي هوا در شامگاه سه شنبه شب به سمع و نظر استاندار ميرسد و پس از انتظار دو ساعته خبرنگاران در پشت درهاي بسته عاقبت استاندار رأس ساعت 20 سهشنبه شب در جمع خبرنگاران حاضر شده و با اشاره به مفاد مصوبه كميته، مقطع دبستان را در شهرهاي استان تهران به جز دو شهر دماوند و فيروزكوه تعطيل اعلام ميكند.
اين اتفاق به ظاهر ساده با اهمال رسانههايي چون صدا و سيما باعث بيخبري بسياري از دانشآموزان مقطع ابتدايي تهران شد. در پي اين اتفاق خبرنگار «جوان» به چند دبستان در جنوب شهر مراجعه كرد و با برخي از والدين كه پشت دردبستانها تجمع كرده بودند به گفتوگو پرداخت.
برشي كوتاه از تصميمي بيموقع
دبستان شهيد مقدم- شهر ري؛ ساعت 30/7 صبح جمعي از والدين و چند سرويس مدرسه مقابل در بسته دبستان تجمع كردهاند. پدر يكي از دانشآموزان كه خودش راننده سرويس است به خبرنگار جوان ميگويد: ما اصلاً متوجه تعطيلي دبستانها نشديم و صدا و سيما در اين رابطه اطلاعرساني نكرد. در حالي كه ما يكي از مخاطبان پر و پا قرص برنامههاي شبانه تلويزيون هستيم و با توجه به اينكه من راننده سرويس چند دانشآموز متوسطه هم هستم بايد طبق زمانبندي بعد از پياده كردن دانشآموزان دبستان شهيد مقدم بروم چون سرويس ديگري دارم. اما الان بايد دانشآموزان تعطيل شده را به خانههايشان برسانم كه با اين وجود تمام برنامههاي من به هم خورده است.
دبستان پيامبر(ص)- شهر ري؛ مقابل اين دبستان هم تجمع شده است. ترافيك سنگيني در كوچههاي تنگ منتهي به اين دبستان شكل گرفته است. والدين و معلمي كه او هم طبق معمول به دبستان آمده است در حال گفتوگو و گلايهمندي از عملكرد دبستان هستند. مادري با نارضايتي ميگويد: ساعت 22 شب، سومين روز آذر ماه از دبستان مقدم كه يكي از بچههايم در آنجا تحصيل ميكند، چند بار به ما پيامك دادند كه پول سرويسها را به حساب مدرسه واريز كنيم، اما در چنين مواقعي اولياي مدرسه اطلاعرساني نميكنند.
دبستان دانش– فلكه دوم خرانه بخارايي؛ در مقابل اين دبستان هم دانشآموزان و والدين جمع شدهاند. از كودكي كه گريه ميكند و سعي دارد پشت مادرش قايم شود، علت گريهاش را ميپرسم. جواب نميدهد. مادرش ميگويد كه او از بازخواست معلمشان ناراحت است. او ادامه ميدهد: فرزندم كلاس اول است و در درس رياضي كمي ضعيف است و به خاطر تعطيليهاي پيدرپي حجم درسهايشان بيشتر ميشود و ميترسد كه مورد بازخواست معلم قرار بگيرد.
دبستان امام جواد – شوش؛ تجمع والدين و دانشآموزان در مقابل اين دبستان كمتر است. به نظر ميرسد به خاطر گذشت زمان باشد تا اطلاعرساني معقول. چند دانشآموز خوشحال از تعطيلي مدارس با هم گفتوگو ميكنند. مردي از آنها ميپرسد كه از تعطيلي مدارس خوشحاليد؟ همگي متفقالقول تأييد ميكنند. پيرمرد با نگاهي به بزرگترها ميگويد: هنوز نميدانند چه بلايي دارد سرشان ميآيد و در حالي كه از آنجا دور ميشود با خود زمزمه ميكند: بيسوادي نسلهاي آينده در انتظارمان است.