در حالي كه سرانه استفاده از نوشابه گازدار در دنيا 10ليتر است، مردم كشورمان سالانه 42 ليتر نوشابه گازدار استفاده ميكنند و در اين زمينه به جايگاه نخست دنيا رسيدهايم، آن هم در شرايطي كه 90 درصد خانوادههاي ايران كمبود كلسيم دارند.
اصلاح سبد تغذيه مردم، رعايت اصول بهداشتي و ورزش با هدف پيگيري سلامت جامعه و حتي داشتن نسلي سالمتر يكي از راهكارهايي است كه در بسياري از كشورها منجر به اصلاح نژاد و نسلي سالمتر شده است. به طور نمونه ژاپنيهاي ريز نقش با تكيه بر همين امر به گونهاي برنامهريزي كردند كه نسلهاي جوانشان سالمتر و قد بلندتر باشند. بر همين اساس در سال 1986 تا 1997 بهطور متوسط هشت سانتيمتر به قد ژاپنيها اضافه شد بهگونهاي كه هم اكنون واليباليستهاي دو متري دارند. در كشورمان اما با كاهش چشمگير سرانه مواد غذايي مفيد مواجهيم و در عوض در مصرف مواد غذايي مضري همچون نوشابه ركورددار شدهايم.
سبد غذايي مردم؛ هر روز كم رمقتر از ديروز
سلامت مردم از وظايف قانوني دولتهاست؛ماده 84 قانون برنامه چهارم توسعه نيز دولت را موظف به سياستگذاري، ارزشيابي و هماهنگي، امنيت غذا و تغذيه در كشور، تأمين سبد مطلوب غذايي و كاهش بيماريهاي ناشي از سوءتغذيه و گسترش سلامت همگاني كرده است. عبدالله گل عليزاده، نايب رئيس انجمن پزشكان عمومي ايران در كنفرانس يك روزه انجمن پزشكان عمومي ايران با اشاره اين بند قانوني افزود: با تشكيل شوراي عالي سلامت و امنيت غذايي و همچنين ارتقاي فرهنگ و سواد تغذيهاي جامعه، در سال 1388 ابلاغ سند غذايي صورت گرفت؛ اما به نظر ميرسد تا كنون اصلاح سبد غذايي مردم به نتيجهاي نرسيده است. بنا به تأكيد معاون پشتيباني سازمان نظام پزشكي گراني شير و لبنيات يكي از عوامل مهمي است كه باعث كاهش مصرف ۱۴ درصدي مصرف لبنيات در خانوارهاي ايراني شده و ايران را در جايگاه نخست مصرف نوشابه دنيا قرار داده است.
90 درصد خانوادههاي ايراني به جاي شير نان ميخرند!
پوكي استخوان يكي از مشكلات تغذيه شايع در كشور است كه به دليل كمبود دريافت كلسيم در رژيم غذايي روزانه در طولاني مدت رخ ميدهد و مصرف لبنيات و دريافت كلسيم مورد نياز ارتباط معناداري با قيمت اين مواد خوراكي دارد. به باور گل عليزاده گراني شير و لبنيات باعث شده كه بسياري از خانوادههاي ايراني شير را از سبد كالاهاي مصرفي حذف كنند و اولويت را به نان، برنج، گوشت و مرغ بدهند. در حالي كه شير يكي از منابع با ارزش و اصلي در هرم غذايي است و بدن انسان بيشتر از گروه غلات، ميوه و سبزيجات به اين منبع غذايي نياز دارد. وي با تأكيد بر اينكه بايد نسبت به اثرات قيمت شير توجه ويژه شود، افزود: طبق مطالعات انجام شده 90 درصد خانوادههاي ايران كمبود كلسيم دارند و بعد از حذف يارانه شير و افزايش قيمت مواد لبني، خريد مواد لبني 14 درصد كاهش نشان ميدهد. بنا به اظهار نايب رئيس انجمن پزشكان عمومي پيش از گراني اين ماده غذايي، آمار مصرف شير و لبنيات 80 تا 100 كيلوگرم در سال بود كه در حال حاضر با كاهش 22 درصدي به 60 تا 70 كيلوگرم در سال رسيده است. شايد همين تغذيه نادرست موجب شده است تا 30 درصد افراد جامعه دچار اضافه وزن شوند و سن تراكم استخوان به زير30 سال برسد و 6 درصد جمعيت كودكان زير پنج سال جامعه دچار كوتاهي قد باشند.
پيشگيري؛ وظيفه فراموش شده دولت
كاهش مصرف شير و فرآوردههاي لبني و از سوي ديگر آمار تكاندهنده نوشابههاي گازدار هشداري جدي است كه گوشزد ميكند هم مردم بايد نگرش و برنامه غذايي خود را تغيير دهند و هم مسئولان مطابق وظيفه قانوني خود به فكر سلامت جامعه باشند كه به مراتب پيشگيري هزينهاي كمتر از درمان دارد.
