اسناد سازمان اطلاعات مركزي امريكا (سيا) نشان ميدهد اين كشور از استفاده عراق از گازهاي شيميايي عليه ايران مطلع بوده و به رژيم اين كشور در اين حملات كمك كرده است.
نشريه «فارين پاليسي» در گزارشي اختصاصي با استناد به اسناد سازمان اطلاعات مركزي امريكا نوشته است: امريكا از حملات شيميايي عراق به ايران مطلع بوده و حتي با دادن تصاوير ماهوارهاي به «صدام حسين» در اين حملات كمك ميكرده است.
اين گزارش همچنين نشان ميدهد واشنگتن در جريان عمليات ايران براي فتح بصره كه به اذعان آژانسهاي اطلاعاتي امريكا در صورت موفقيت ميتوانست به فروپاشي ارتش عراق بينجامد، چطور به كمك عراقيها آمد.
فارين پاليسي در اين مورد نوشته است: دولت امريكا ممكن است گزينه اقدام نظامي عليه دولت سوريه را در پاسخ به حملهاي شيميايي به يكي از مناطق حومه دمشق بررسي كند، اما يك نسل قبلتر، نهادهاي نظامي و اطلاعاتي امريكا از حملاتيشيميايي مطلع بودند و هيچكاري در قبال آن نكردند كه بسيار بدتر از هر حملهاي بود كه تاكنون در سوريه رخ داده است.
در سال 1988، در روزهاي پاياني جنگ ايران و عراق، امريكا به واسطه تصاوير ماهوارهاي متوجه شد كه ايران در آستانه باز كردن معبري بزرگ در دل لايههاي دفاعي عراق و رسيدن به دستاوردي راهبردي قرار دارد. مقامات اطلاعاتي امريكا در حالي محل نفوذ نيروهاي ايراني را به اطلاع عراقيها رساندند كه به خوبي ميدانستند «صدام حسين» با تسليحات شيميايي از جمله عامل اعصاب «سارين» به آنها حمله ميكند.
تصاوير و نقشه مسير پيشروي نيروهاي ايراني، محل استقرار تاسيسات پشتيباني و لجستيكي و جزئياتي در مورد سامانههاي پدافندي ايران، از جمله اطلاعاتي بود كه امريكا به عراق منتقل كرد. عراقيها پيش از آن هم در اوايل سال 1998 با كمك تصاوير و نقشههاي ماهوارهاي و ديگر اطلاعاتي كه از امريكا دريافت كرده بودند، چهار حمله شيميايي گسترده ديگر نيز با گاز «خردل» و «سارين» انجام داده بودند. به نوشته فارين پاليسي، اين حملات در تغيير موازنه در جنگ و حضور ايران پاي ميز مذاكره مؤثر بود. اين حملات همچنين از جمله آخرين سري حملات شيميايي بود كه دولت ريگان از آن اطلاع داشت و از افشاي آن خودداري ميكرد.
مقامات امريكايي همواره اطلاع و رضايت خود از حملات شيميايي عراق را انكار و تأكيد كردهاند كه دولت «صدام» هيچگاه به آنها اعلام نكرد كه قصد دارد از اين تسليحات استفاده كند. اما «ريك فرانكونا» سرهنگ بازنشسته نيروهاي هوايي امريكا كه در زمان حمله 1988 وابسته نظامي امريكا در بغداد بود، تصويري متفاوت ارائه ميدهد.
وي ميگويد: عراقيها هيچوقت به ما نگفتند كه ميخواهند از گاز اعصاب استفاده كنند. لازم نبود بگويند. ما از قبل ميدانستيم.
اسناد تازه افشاشده سيا و اظهارات افرادي مثل فرانكونا نشان ميدهد كه امريكا مستندات قاطعي از حملات شيميايي عراق از اوايل سال 1983 در اختيار داشته است. در آن زمان ايران در مجامع عمومي ميگفت عراق از تسليحات غيرقانوني استفاده كرده و شكايتي را نيز براي ارائه به سازمان ملل آماده ميكرد، اما اين پرونده شواهد كافي عليه عراق نداشت. اسناد سيا نشان ميدهد كه ايران احتمالاً قادر به جمعآوري شواهد قاطع استفاده از تسليحات شيميايي نيست. اين در حالي است كه سيا چنين اسنادي را در اختيار داشت و نهادهاي اطلاعاتي امريكا در گزارشهاي فوقمحرمانه و يادداشتهايي كه در اختيار مقامات ارشد اطلاعاتي قرار گرفته بود، چنين شواهدي را در اختيار داشتند. با اين حال، سيا از ارائه آنها و اظهارنظر در مورد اين پرونده خودداري كرد.
دولت ريگان به اين نتيجه رسيده بود كه اين حملات ميتواند به پايان جنگ كمك كند و بهتر است كه ادامه داشته باشد. سيا به اين جمعبندي رسيده بود كه حتي در صورت افشاي اين حملات، اعتراضات و محكوميتهاي جهاني به راحتي خاموش ميشود.