
با وجودي كه هر روز تحريمها عليه كشورمان جنبههاي جديدتري به خود ميگيرند و سعي دارند امور مختلف كشور را در سطوح گوناگون تحت تأثير قرار دهند با اين حال هر روز بر عزم دانشمندان، دانشجويان، نخبگان، مخترعان و مديران علمي كشور براي غلبه بر اين تحريمها افزوده ميشود و كمكم تحريمها پسوند بياثري به خود ميگيرند.
در شرايطي كه غرب براي مقابله با ايران در هر حوزهاي تنها حربه در دست را كه همان تحريم است، رو ميكند با اين حال دانشمندان و جوانان كشور كمر به بياثر كردن اين تحريمها بستهاند و دستاوردهاي آنها به رغم گسترش تحريمها در حوزه توليد علم و دستيابي به فناوريهاي استراتژيك قابل ستايش است. تعدادي از دانشجويان، دانشمندان، دانشگاهيان، فناوران و مديران علمي كشور به دو سؤال «جوان» در اين حوزه پاسخ دادهاند. اول اينكه تحريمها تا چه حد توانسته رشد علمي كشور را متأثر كند و ديگر اينكه جوانان كشور تا چه حد عزم دارند كه اين تحريمها را بياثر كنند؟
رئيس پژوهشگاه رويان:
به سمت خودكفايي حركت ميكنيمحميدرضا گورابي، رئيس پژوهشگاه رويانپاسخ اين سؤالات را اينطور ميدهد: تحريمهاي علمي، فناورانه و اقتصادي عليه ايران باعث شده به توليد محصولات مورد نياز در كشور فكر كنيم و نتيجه اين اشتغالزايي و رسيدن به خودكفايي خواهد بود. تحريمها و كار در شرايط سخت به كشور ما تحميل شده و مراكز علمي ما را دچار مشكلاتي كرده است. وي به «جوان» ميگويد: از طرف ديگر باعث شده كم كم از توليد علم مقالهمحور و توليد علم براي علم به سمت تحقيقات محصولمحور حركت كنيم. اين عزم در ميان دانشمندان ما هست كه به تحريمها غلبه كنند، اما بايد اين روند از سوي مديران پشتيبان و سياستگذار حمايت شود.
عضو هيئت علمي دانشگاه تهران:
در يك كلام تحريمها براي ما خير داشته استحميد راشدي، عضو هيئت علمي دانشكده فني دانشگاه تهران نيز به «جوان» ميگويد: به نظر من تأثير تحريمها در دو قسمت روي كارهاي علمي ما اثر گذاشتهاند. يكي باعث شده روي تجهيزات و محصولات مورد نيازمان كه در اختيارمان نميگذارند كار كنيم و به توليدشان برسيم. مثل توليدات دارويي و تجهيزات پزشكي؛ ديگري در قسمت سختافزاري تجهيزاتي كه براي انجام تحقيقات لازم داريم و به علت تحريمها نميتوانيم وارد كنيم كارهاي ما را تحتالشعاع قرار داده است، براي رفع اين مشكل هم تصميم بر اين شده كه ساخت اين تجهيزات را به دانشگاهها و شركتهاي دانش بنيان داخلي بسپاريم كه اين باعث رشد آنها ميشود. وي ادامه ميدهد: در يك كلام تحريمها در حوزه علم و فناوري براي ما خير داشته و باعث شده تواناييهاي خود را ببينيم و به آنها ايمان بياوريم. همچنين روحيه، انگيزه و ظرفيت و عزم غلبه بر اين تحريمها 100 درصد در جامعه دانشگاهيان و به ويژه دانشجويان و دانشمندان جوان ما وجود دارد.
سرپرست تيم روباتيك MRL :
به فناوري مورد نياز زندگي امروز دست يافتهايمارس ادهمي، سرپرست تيم روباتهاي فوتباليست سايز كوچك MRL ايران كه در مسابقات جهاني روبوكاپ هلند 2013 مقام نخست را از آن خود كرد، در اين باره معتقد است: تحريمها از دو ناحيه تأثير منفي در روند فعاليتهاي فناوري كشور ما گذاشته است. يكي خريد كالاهاي سخت افزاري كه هم خود كار را با چالش مواجه كرده و هم سرعت ما را براي رسيدن و ماندن در مرزهاي فناوري دانش محور دنيا كاهش داده است. به عنوان مثال در فرآيند ساخت روبات نياز به تستهايي داريم و ابزار اين تستها ادوات الكترونيكي و مكانيكي هستند كه به دليل عدم دسترسي مستقيم براي خريد و دريافت آنها زمان زيادي از دست ميدهيم. بنابراين بايد براي توليدات خود برنامهريزي از پيش تعيين شدهاي داشته باشيم كه با توجه به سرعت تغييرات فناوريهاي ساخت اين مسئله ما را با چالش مواجه كرده است. مسئله دوم، موضع غربيهاست كه ميتوان از آن برداشت سياسي كرد و آن را از پيامدهاي تحريم دانست و آن اخذ ويزا براي حضور در مسابقات و مجامع علمي خارج از كشور است. وي به «جوان» ميگويد: در مورد اخير براي حضور تيم ما در مسابقات هلند، تيم استرس زيادي متحمل شد و آخرسر با دخالت وزارت امور خارجه دو هفته مانده به پرواز تازه وقت ويزا براي تيم ما تعيين شد و همين مسئله باعث شد تيم دانشگاه علم و صنعت كه يكي از بهترين تيمها در سطح دنياست، از اين مسابقات انصراف دهد.
امروز تحريمها باعث شدهاند به قسمتي از فناوري كه داشتن آن براي زندگي در دنياي امروز اجتناب ناپذير است در داخل دست بيابيم.
نفر دوم كنكور رياضي 89:
با وجود تحريم ها؛ همه به فكر ارتقاي علمي كشورند حميدرضا عباسپور آزاد، نفر اول گروه علوم رياضي و فني آزمون سراسري سال 89 كشور و دانشجوي رشته برق دانشگاه صنعتي شريف هم اين دو سؤال «جوان» را اينطور پاسخ ميدهد: تأثيرات تحريمها در رشد علم و فناوري ما اثر منفي داشته و دسترسي به منابع نرم افزاري و سخت افزاري پيشرفت علمي را با مشكل مواجه كرده است. واردات قطعات محدود، طولاني مدت و با قيمت بالاتر صورت ميگيرد. اما در ميان دانشگاهيان اين عزم وجود دارد كه حلقه تحريمها به ويژه در حوزه علم و فناوري شكسته شود و كمكم دانشگاهيان از اينكه به فكر خود باشند به فكر ارتقاي جايگاه علمي كشور بيفتند و گام در مسير انجام اقداماتي بگذارند كه منافع آن شايد 200 سال آينده ديده شود و ايران را به اوج برساند.
مخترع الياف نانوكامپوزيت: كار مشكل شده
اما ادامه ميدهيمالهام فكوري، مخترع الياف نانوكامپوزيت هم اينگونه پاسخ ميدهد: تحريمها تهيه مواد اوليه را براي ما سخت و گران كرده است. اما ما كاري را شروع كردهايم و با پشتكار آن را پيش ميبريم و اجازه نميدهيم تحريمها به توليد ما ضربه بزند. همكاران من هر جور شده مواد اوليه را تهيه ميكنند و اجازه نميدهند توليد دانشمحور ما متوقف يا با خلل مواجه شود. تحريمها كار را مشكل كرده اما ما ادامه ميدهيم.