به گزارش فارس، زير سؤال بردن سلامت انتخابات رياست جمهوري دوره دهم در سال ۸۸ كه ماهها قبل از برگزاري اين انتخابات توسط عناصر جريان اصلاحطلب در داخل كشور كليد خورد، از گامهاي نخستين اين جريان براي تبديل اين انتخابات به چالشي براي امنيت نظام بود كه در گام آخر به وقوع فتنه ۸۸ منتهي شد.
در آن ايام هجمه سنگيني توسط رسانههاي اين جريان عليه سلامت انتخابات به راه افتاد و رسانههاي بيگانه هم كمكيار آنها شدند و خبرها، گزارشها، مصاحبهها و تحليلهاي متعددي در راستاي ترديدافكني عليه سلامت انتخابات منتشر كردند.
يكي از اين رسانهها سايت بيبيسي فارسي وابسته به وزارت خارجه انگلستان است.
رسانه رژيم سلطنتي انگليس در جريان انتخابات رياست جمهوري دهم صفحه ويژهاي به اين انتخابات اختصاص داد و نه تنها به پوشش گسترده شبههپراكنيهاي جريان اصلاحات پرداخت بلكه خود نيز به توليد گزارشها و تحليلهايي در اين زمينه دست زد.
بيبيسي فارسي فقط در ۳ ماه منتهي به انتخابات، ۳۱ مطلب مشروح و مفصل در قالب يادداشت، گزارش و نظرخواهي از مخاطبان عليه سلامت انتخابات و در تأييد كميته غيرقانوني صيانت از آرا منتشر كرد.
مخاطبان محترم ميتوانند در ادامه اين گزارش نمونههايي از اين دست مطالب سايت بيبيسي كه همگي رنگ و بوي "شبهه" و "ترديد" دارد را مشاهده كنند.
با توجه به حجم گسترده اين مطالب و اينكه مطالعه تمامي آنها خارج از حوصله مخاطبان است، در اين گزارش فقط به بازخواني گزيدههايي از مطالب رسانه رژيم سلطنتي انگليس عليه سلامت انتخابات و در تأييد كميته غيرقانوني صيانت از آرا اكتفا ميشود.
البته تمام موارد زير فقط مربوط به قبل از انتخابات رياست جمهوري دهم و ۳ ماه منتهي به ۲۲ خرداد ۸۸ است و چند برابر اين مطالب را ميتوان در آرشيو بيبيسي فارسي بعد از روز انتخابات يافت.
۵ فروردین ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "شرکت نامزدهای انتخاباتی در انتخابات ایران به تأیید صلاحیت آنها توسط شورای نگهبان قانون اساسی بستگی دارد که آقای جنتی دبیر آن است.
نمایندگان این شورا همچنین به عنوان ناظر بر سر صندوقهای اخذ رأی حاضر میشوند و تنها آرای صندوقهایی در نتیجه انتخابات موثر است که به تأیید نهایی شورای نگهبان رسیده باشد.
عملکرد شورای نگهبان در رد صلاحیت نامزدها و ابطال آرای انتخاباتی بارها مورد اعتراض قرار گرفته است".
۱۸ فروردین ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي:
"مهدی کروبی یکی از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری ایران به اظهارات اخیر دبیر شورای نگهبان اعتراض کرده و گفته است "هرگونه نشانهای از تخلف نهادهای اجرایی و نظارتی" را در انتخابات افشا خواهد کرد.
او عصر روز دوشنبه ۱۷ فروردین (۶ آوریل) در نامهای به شورای نگهبان، ستایش احمد جنتی از عملکرد دولت محمود احمدینژاد را "تخلف آشکار از جایگاه قانونی شورای نگهبان" دانست و نوشت: "اکنون که ایشان میخواهند شورای نگهبان را به حزبی سیاسی تغییر دهند، این حق را برای خود قائل هستم که از سلامت انتخابات نگران باشم".
آقای کروبی نوشته است که وقتی "پیر شورای نگهبان" در جمع ناظران از "نامزدی خاص" حمایت کند، "از ناظران جوان چه انتظاری میتوان داشت جز اینکه تصور کنند همان نامزد خاص باید برنده انتخابات باشد".
او نوشته که در دوره گذشته انتخابات مورد "بیمهری" مسئولان اجرایی و نظارتی قرار گرفته و حقوق قانونی او "نقض" شده است، بنابراین این بار "با دیدن هرگونه نشانهای از تخلف و [نقض] بیطرفی نهادهای اجرایی و نظارتی، برخورد علنی" میکند و آن را با "مردم و رهبری" در میان خواهد گذاشت".
۲۲ فروردین ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "در حالی که شورای نگهبان قانون اساسی ایران اعلام کرده که تشکیل "کمیته صیانت از آرا" برای انتخابات ریاست جمهوری خلاف قانون است، اعضای ستادهای انتخاباتی هر دو نامزد اصلاحطلب میگویند این کار قانونی است.
عباسعلی کدخدایی سخنگوی شورای نگهبان روز شنبه ۲۲ فروردین (۱۱ آوریل) در یک نشست خبری در تهران گفت: "تشکیل هر نهادی نیازمند قانون است و از آنجا که قانونی در این خصوص وجود ندارد، تاسیس چنین نهادی (کمیته صیانت از آرا) غیرقانونی است".
اما نزدیکان دو چهرهای که از جناح اصلاحطلب ایران تصمیم خود را برای نامزدی در انتخابات ریاست جمهوری اعلام کردهاند با نظر آقای کدخدایی مخالفند.
عباس عبدی عضو ستاد انتخاباتی مهدی کروبی در گفتگو با بیبیسی فارسی از اظهارات آقای کدخدایی ابراز تعجب کرد و گفت: "نظارت کمیته صیانت از آرا نافی نظارت شورای نگهبان نیست، ضمن اینکه از نظر قانونی هم نامزدهای انتخابات حق دارند که بر امر انتخابات نظارت داشته باشند".
آقای عبدی گفت که شورای نگهبان می بایست از کمک نهادی غیرحکومتی در نظارت بر انتخابات استقبال کند.
علیرضا بهشتی، عضو شورای راهبردی ستاد انتخاباتی میرحسن موسوی نیز گفت: "تشکیل کمیته صیانت از آرا و اخلاق انتخاباتی نه تنها بر خلاف قانون نیست بلکه در حمایت از قانون است".
او طرح تشکیل کمیته صیانت را نمودی از اصل "امر به معروف و نهی از منکر" دانست که به گفته او از اصول دینی و مصرح در قانون اساسی ایران است.
طرح تشکیل کمیته صیانت از آرای انتخابات سال گذشته ظاهرا نخستین بار توسط سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی مطرح شده بود.
فیض الله عرب سرخی، عضو شورای مرکزی این سازمان اوایل دی ماه ۱۳۸۷ به خبرگزاری ایلنا گفته بود که در حال حاضر تمام دستگاه های اجرایی و نظارتی انتخابات و همچنین رسانه های عمومی و روزنامه های پرتیراژ در اختیار جریان اصولگرا است و این نگرانی وجود دارد که انتخابات از "رویه عادلانه" خارج شود.
او گفته بود به همین دلیل باید پیشنهاد تشکیل کمیته صیانت از آرا پیگیری شود.
اما شورای نگهبان میگوید در تمام سی سال گذشته با بیطرفی بر انتخابات نظارت کرده و در دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری نیز چنین خواهد کرد.
این در حالی است که اصلاحطلبان همواره به عملکرد شورای نگهبان در انتخابات مختلف اعتراض داشتهاند".
۲۵ فروردین ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "موضوع تشکیل "کمیته صیانت" از آرای انتخابات را در روزهای اخیر نزدیکان دو نامزد انتخابات ریاست جمهوری از جناح اصلاحطلب مطرح کرده بودند که با واکنش منفی شورای نگهبان و رئیس ستاد انتخابات وزارت کشور روبرو شد.
علیرضا بهشتی عضو ستاد راهبردی ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی در پاسخ به مخالفت شورای نگهبان و وزارت کشور با تشکیل کمیته صیانت از آرا گفت: "تشکیل این کمیته به منظور افزایش اطمینان رأی دهندگان از کاهش تخلفات اخلاقی و انتخاباتی است، نه تقابل با مراجع نظارتی ذیربط".
او گفته است ستادهای انتخاباتی میرحسین موسوی و مهدی کروبی برای تشکیل کمیته صیانت از آرا "هماهنگ" هستند و از "برخی چهرههای فعال که در این زمینه دارای تجربه هستند" برای اداره کمیته دعوت کردهاند.
عباس عبدی عضو ستاد انتخاباتی مهدی کروبی نیز پیشتر به بیبیسی فارسی گفته بود: "نظارت کمیته صیانت نافی نظارت شورای نگهبان نیست، ضمن اینکه نامزدهای انتخابات از نظر قانونی حق دارند بر انتخابات نظارت داشته باشند".
۲۶ فروردین ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: آقای موسوی روز چهارشنبه ۲۶ فروردین در خوزستان گفت: "مردم ما در انتظار انتخاباتی آزاد هستند و از اجرای این امر نگرانند، آنها می خواهند آرامش و تضمینی برای صیانت از آرایشان در انتخابات وجود داشته باشد".
تأکید آقای موسوی بر لزوم "صیانت از آرا" در انتخابات، یک روز پس از آن صورت میگیرد که وزیر کشور ایران طرح موضوع تشکیل کمیته صیانت از آرای انتخابات توسط اصلاحطلبان را در جهت ایجاد تردید در سلامت انتخابات توصیف کرد و گفت که اکنون هم "رسانههای بیگانه و ضد انقلاب" میگویند اگر کمیته صیانت نباشد، نمیتوان از سلامت انتخابات در ایران مطمئن شد.
۷ اردیبهشت ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي:
"سخنگوی شورای نگهبان قانون اساسی در ایران بار دیگر شورایی را که از سوی کاندیداهای جناح اصلاحطلب در ایران برای نظارت بر انتخابات تشکیل شده، غیرقانونی خواند.
دو کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری از طیف موسوم به اصلاحطلب، کمیتهای برای هماهنگی در حوزه تبلیغات، اطلاعرسانی و صیانت آرا تشکیل دادهاند.
اصلاحطلبان پیش از این نیز بر ضرورت وجود کمیتهای برای نظارت بر نحوه برگزاری انتخابات و اطمینان یافتن از سالم بودن آن تاکید کرده بودند.
جناح اصلاحطلب در ایران می گوید از آن جایی که تمام دستگاههای اجرایی و نظارتی انتخابات و رسانههای عمومی در دست جناح رقیب است، تشکیل این کمیته ضروری است. آنها میگویند نگران آن هستند که این انتخابات " عادلانه" نباشد.
جناح اصلاحطلب در ایران همواره این شورا (شوراي نگهبان) را به عدم رعایت بیطرفی در انتخابات متهم و به عملکرد آن اعتراض کرده است.
مهدی کروبی یکی از کاندیداهای انتخابات ریاست جمهوری ایران چندی پیش به "ستایش" دبیر شورای نگهبان از محمود احمدینژاد، رئیس جمهوری ایران اعتراض کرد و هشدار داد "هرگونه نشانهای از تخلف نهادهای اجرایی و نظارتی" را در انتخابات افشا خواهد کرد.
او در دور گذشته انتخابات ریاست جمهوری نیز به نحوه شمارش آرا اعتراض کرده و روند برگزاری انتخابات را سالم ندانسته بود."
۹ اردیبهشت ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "اصلاحطلبان همواره به عملکرد شورای نگهبان در بررسی صلاحیت نامزدها و نظارت بر برگزاری انتخابات انتقاد داشتهاند و در دوره گذشته انتخابات ریاست جمهوری، سپاه و بسیج را هم به دخالت سازمان یافته در انتخابات متهم کردند.
از جمله مهدی کروبی که در این دوره نیز قصد دارد نامزد انتخابات شود، در نامهای سرگشاده به رهبر ایران نوشت: "بخشهايی از سپاه و بسيج در بسياری از شهرستانها از طريق پرداخت برخی وجوه به بعضی از مراکز و هياتها، آنها را به خدمت گرفته بودند و همچنين با حضور غيرطبيعی بر سر صندوقها، به طور غيرقانونی برای فرد ديگری تبليغ میکردند".
اکبر هاشمیرفسنجانی هم که در دور دوم انتخابات گذشته با آقای احمدینژاد رقابت میکرد، انتقاداتی مشابه مطرح کرد".
۱۳ اردیبهشت ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "گروههای اصلاحطلب که میرحسین موسوی و مهدی کروبی را به عنوان نامزد ریاست جمهوری معرفی کردهاند، نگرانیهایی را درباره سلامت انتخابات دارند و طرح "صیانت از آرا" را مطرح کردهاند اما آقای رضایی گفته است که نگران سلامت انتخابات نیست و با فرستادن ناظران پای صندوقهای این موضوع را حل میکند و اگر هم مشکلی پیش بیاید، این قدرت را دارد که از طریق با تخلفات در انتخابات برخورد کند."
۱۴ ارديبهشت ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "منتقدان نظارت استصوابی گفتهاند که شورای نگهبان، که یک نهاد غیرانتخابی است، نباید مرجع تصمیم گیرنده در مورد حق شهروندان برای ورود در رقابتهای انتخاباتی باشد و به این ترتیب، به جای مردم، شایستگی انتخاب شوندگان را تشخیص دهد.
این افراد با اشاره به برخی رد صلاحیتها در جریان انتخابات ریاست جمهوری و مجلس، این خطر را گوشزد کردهاند که ممکن است گرایش سیاسی اعضای شورا در تصمیمگیری آنان دخیل باشد و در نتیجه، باعث بروز تردید در مورد آزادی رایدهندگان در انتخاب نامزدهای مورد نظر آنان شود و اعتبار انتخابات در جمهوری اسلامی را مخدوش سازد."
۱۸ اردیبهشت ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "رئیس کمیته صیانت از آرای ستاد میرحسین موسوی اعلام کرد که تشکیل چنین کمیتهای ابتکار آیتالله خمینی بوده است و تاکید کرد که این کمیته هفته آینده نخستین جلسه سراسری خود را برگزار خواهد کرد.
به گزارش سایت قلم، علیاکبر محتشمیپور روز جمعه ۱۸ اردیبهشت (۸ مه) در واکنش به اظهارات مقامات وزارت کشور و شورای نگهبان که تشکیل کمیته صیانت از آرای انتخابات را غیرقانونی توصیف کردهاند، گفت که بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران در دوره سوم انتخابات دستور تشکیل کمیتهای به این نام را داده بود. طرح تشکیل کمیته صیانت از آرای انتخاباتی چند هفته پیش از طرف داوطلبان اصلاحطلب نامزدی در دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران مطرح شد، اما شورای نگهبان و وزارت کشور با آن مخالفت کردند.
آقای محتشمیپور میگوید تشکیل کمیته صیانت در جهت سلامت انتخابات است و برای کمک به اجرای قانون تشکیل شده است.
او میگوید این کمیته وظیفه شناسایی ۴۷ هزار نمایندهای را به عهده دارد که به گفته وزیر کشور، هر نامزد انتخاباتی میتواند برای حضور بر سر صندوقهای رأی معرفی کند.
آقای محتشمیپور گفت که هدف از تشکیل کمیته صیانت، آشنا کردن نمایندگان نامزدها با قانون، حمایت حقوقی از آنها و گفتگو و رایزنی با وزارت کشور، شورای نگهبان و هیأتهای نظارت است.
او افزود: "کسانی که با تشکیل کمیته صیانت از آرای مردم مخالفند، چنانچه صادق و امانتدارند و فعالیتشان منطبق با قانون است، چرا از تشکیل کمیته صیانت و نظارت نمایندگان مردم میترسند"؟
آقای محتشمیپور هشدار داد که "مخالفت با اینگونه فعالیتها این شائبه را ایجاد میکند که مسایلی پشت پرده است که آنها نمیخواهند روشن شود".
۱۸ ارديبهشت ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "انتقاد چهرههای اصولگرا از طرح تشکیل کمیته صیانت از آرای انتخاباتی که توسط داوطلبان نامزدی از جناح اصلاحطلب مطرح شده است، ادامه دارد".
۲۶ اردیبهشت ۱۳۸۸؛ "شورای نگهبان؛ بیطرف یا جانبدار در نظارت؟" به قلم «جمشید برزگر سردبیر رادیو و آنلاین فارسی بیبیسی»: "در سالهای اخیر، عملکرد شورای نگهبان در هر دو مرحله با انتقادهای فراوانی چه از سوی نیروهای بیرون از دایره قدرت در جمهوری اسلامی و چه از سوی طیفی از نیروهای داخل حاکمیت روبه رو شده است؛ هرچند این انتقادها در عمل تاثیری بر رویکرد و عملکرد این شورا نداشته است.
نظارت بر نحوه عملکرد هیئتهای اجرایی، نحوه برگزاری انتخابات، نحوه رایگیری و شمارش آرا، رسیدگی به شکایات و داشتن اختیار تایید یا باطل شمردن انتخابات و نتایج آن، اگرچه حضور و تاثیر شورای نگهبان در برگزاری انتخابات را پررنگتر میکند، اما همزمان موجب شده که دامنه انتقادها از عملکرد شورای نگهبان نیز به همان اندازه گسترش یابد.
در مرحله دوم، منتقدان عمدتا کسانی بودهاند که از مرحله اول، یعنی نظارت استصوابی گذشته و در جریان رقابتها حضور داشتهاند، اما به دلایل مختلف و در پی ناکامی در انتخابات، این رقابتها را ناسالم، غیررقابتی و همراه با تخلف و تقلب دانستهاند.
این انتقادها، بسته به اهمیت و گستردگی انتخابات، از چهرههای محلی تا شاخصترین چهرههای سیاسی جمهوری اسلامی را در بر گرفته است. انتقادهای مهدی کروبی و اکبر هاشمی رفسنجانی، دو کاندیدای نهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری نمونههایی شاخص از اعتراض به نحوه و کیفیت برگزاری انتخابات در جمهوری اسلامی است.
محور مشترک و مبنای اصلی همه این انتقادها، در این نکته خلاصه میشود که شورای نگهبان در منازعات جناحی جانب یک جناح سیاسی مشخص را گرفته است، درحالیکه این کار نقض اصل بیطرفی است که مهمترین دلیل ایفای نقش نظارت محسوب میشود.
تقریبا تمامی اعضای شورای نگهبان، دیدگاهها و رویکردهایی مشابه و نزدیک به جناحی دارند که در سالهای اخیر از آن به عنوان جناح راست، محافظهکار و یا اصولگرا یاد شده است.
در چنین وضعیتی، هم جناح رقیب، یعنی جناح چپ یا اصلاحطلب و هم نیروهای بیرون از حاکمیت، شورای نگهبان را به ایفای نقش موثر در منازعات و رقابتهای جناحی و سوءاستفاده از جایگاه قانونی خود به سود یک جناح و به زیان دیگران متهم کردهاند؛ هرچند شورای نگهبان همواره چنین اتهامی را بیاساس خوانده است.
بر اساس قانون انتخابات، نامزدها میتوانند به طور مستقل ناظرانی به مراکز اخذ رای بفرستند، اما در عمل، قادر به اعمال نظارتی موثر نیستند و در صورت مشاهده تخلف یا تقلب تنها میتوانند به هیئتهای نظارت که زیر نظر شورای نگهبان فعالیت میکنند، شکایت کنند. از این مرحله به بعد، این شورای نگهبان است که تصمیم نهایی را در مورد چنین شکایتهایی اتخاذ میکند.
نبود مرجعی برای شکایت از شورای نگهبان و پاسخگو نبودن این شورا به نهادی دیگر، موجب شده است که در سالهای اخیر طرحهایی برای اطمینان یافتن از سلامت انتخابات مطرح شود.
درخواست حضور ناظران بینالمللی برای نظارت بر انتخابات، که از سوی گروههایی نظیر نهضت آزادی ایران مطرح شد، یا تلاش طیفی از فعالان سیاسی و روزنامهنگاران برای تشکیل یک گروه مستقل برای نظارت بر نحوه برگزاری و شمارش آرا نمونهای از این طرحها هستند که جملگی ناکام ماندهاند و امکانی برای اجرا نیافتهاند.
حتی تلاش برای تشکیل کمیتههایی مانند کمیته صیانت از آرا که میرحسین موسوی و مهدی کروبی، دو نامزد دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری از آن سخن گفتهاند، اگرچه میتواند مبتنی بر حق نامزدها برای داشتن ناظران خود در جریان برگزاری انتخابات باشد، با مخالفت شورای نگهبان روبرو شده است".
۵ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «مهرانگيز كار»: "باید برای جلب و جذب مردم خطر کنند. نمیتوانند پس از پایان انتخابات بگویند صدا و سیما به ما سهم عادله برای معرفی و تبلیغ نداد. نمیتوانند پس از پایان انتخابات بگویند تقلب شده است. جای این قبیل حرفها همین امروز است و اصرار بر نظارت نامزدها و نمایندگان نهادهای مدنی بر انتخابات همین امروز است.
هنوز معلوم نیست مردم چگونه به آنها پاسخ میدهند. اما صحنه رقابتهای انتخاباتی با وجود همه کاستیها که عمدتا از قوانین غیردموکراتیک سرچشمه میگیرد، در حدود امکانات کنونی همان است که باید باشد.
اگر نبود تنشهای داخلی و خارجی در دوران محمود احمدینژاد اینک از ائتلاف و همگرائی و تاکید بر صیانت از آرا خبری نبود.
در انتخابات شرکت میکنم. از اعلام این نگرانی هم پرهیز نمیکنم که بسیار ممکن است همین درجه از اصرار نامزدها در بیان موانع و مشکلات که انتخابات سالم را خدشهدار میکند، تحمل نشود.
۶ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «عباس ميلاني»: "نظارت استصوابی طبعا ناقض بی چون و چرای آزادی ایرانیان است. انتخابات چهارسال پیش آشکارا نشان داد که حتی در چارچوب سخت معیوب و محدود و غیر دمکراتیک انتخاباتی که شورای نگهبان کاندیدهایش را دست چین و گاه حتی نتایجش را خودسرانه تعیین میکند، گزینش یکی بر دیگری میتواند تفاوتهائی فاحش بر وضع زندگی روزمره مردم، وضعیت اقتصادی کشور، وضع فرهنگی جامعه و چند وچون سانسور، وضعیت زنان و کم و کیف فشارها و حقشکنیها زن- ستیز و بالاخره در وضعیت بینالمللی ایران (و لاجرم ایرانیان) پدید آورد."
۱۰ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «فاطمه حقيقتجو»: "گرچه انتخابات آزاد و سالم نیست و نماینده تمامی دیدگاههای فکری در این انتخابات حضور ندارند و این ضایعهای بزرگ برای کشورمان محسوب میشود.
مشارکت حداکثری تنها راهی است که میتواند مانع از دخالت مجریان و ناظران در انتخابات شود".
۱۲ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «رجبعلي مزروعي»: "من به خوبی میدانم كه امروز با بسیاری از آنچه در انقلاب بدنبال آن بودیم، فاصله داریم و حتی انتخابات پیش رو نیز یك انتخابات آزاد، عادلانه، سالم و رقابتی نیست و نظارت استصوابی برآن حاكم است اما باید سنت انتخابات را زنده نگه داشت و آنرا نهادینه كرد برای زمانی كه شرایط و مقتضیات جامعه انتخاباتی دموكراتیك را بطلبد".
۱۳ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «ابراهيم يزدي»: "حالا هم همین جریان مصمم است بار دیگر با اعمال شیوههای شناخته شده انتخابات را به نفع خود مهار كند و اگر نتواند، بازی را بر هم خواهد زد.
نقش ما در انتخابات در دو بخش است. اول حضور در انتخابات است و دوم شركت در آن. در مرحله حضور با استفاده از فضای سیاسی فصل انتخابات به طرح مطالبات اساسی مردم و اگاهی بخشی است. مرحله دوم رفتن به پای صندوقها و رأی دادن و سپس نظارت و صیانت از آرای مردم".
۱۳ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «محسن سازگارا»:
"این انتخابات ابتداییترین مشخصات یک انتخابات واقعی و آزاد را هم ندارد و باید آن را شبه انتخابات نامید.
تجربه انتخابات دوم خرداد هفتاد و شش نشان داده است که اگر بخش بزرگی از این اکثریت خاموش به حرکت درآید و در صحنه انتخابات حاضر شود، امکان عقب راندن ماشین تقلب وجود دارد".
* ۱۵ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «علیرضا نامور حقیقی»:
"انتخابات کارساز و موثر مستلزم سه مرحله است ۱- بیان شفاف متمرکز و گروهی مطالبات چون طنین قدرتمندتری پیدا میکند ۲_نظارت همگانی و حمایت از۴۸ هزار نفری که از سوی دو کاندیدای اصلاحطلب مامور نظارت بر صنئدوقها هستند و چشم و گوش ملت به شمار میروند و نباید از تخلفات بگذرند و در مورد شمارش عادلانه ارا نباید کوتاه آمد ۳- پیگیری مستمر از دولت منتخب برای مطالبات و از نگرش انتقادی به آن به بهانه عدم تضعیف نباید اجتناب ورزید".
* ۱۵ خرداد ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي:
"رئیس کمیته صیانت از آرای ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی به دولت اخطار کرد که ایجاد اختلال احتمالی در شبکه اینترنت و پیام کوتاه در روز انتخابات تخلف محسوب میشود.
علیاکبر محتشمیپور روز جمعه ۱۵ خرداد (۵ ژوئن) در یک کنفرانس خبری گفت: "شنیده میشود دولت قصد دارد در روزهای ۲۱ و ۲۲ خرداد (روز قبل از انتخابات و روز انتخابات) در روند کار اینترنت و تلفن همراه اختلال ایجاد کند".
او گفت که اطلاعاتی به او رسیده است که بر مبنای آن قرار است در این دو روز اینترنت قطع شود و تنها یک سیستم داخلی برای وزارت کشور و شورای نگهبان برقرار باشد.
آقای محتشمیپور گفت: "این اقدام به معنای این است که دستگاه اجرایی در صدد تخلفی آشکار و اقدامی غیرقانونی است و مردم بدانند که این حرکت قطعا یک تخلف انتخاباتی است".
رئیس کمیته صیانت از آرای ستاد آقای موسوی همچنین مواردی از آنچه تخلفات انتخاباتی در حال وقوع می نامید، برشمرد.
به گفته او "استفاده از منابع دولتی در جهت تبلیغات انتخاباتی"، "استفاده از امکانات صدا و سیما"، "جمع آوری شناسنامه سربازان در برخی پادگانها برای استفاده در روز انتخابات" نمونههایی از این "تخلفات" است.
آقای محتشمی پور در مورد افزایش صندوقهای سیار اخذ رأی ابراز نگرانی کرد و گفت: "شنیده شده است که دلیل این افزایش این است که در جلسه خصوصی گفتهاند هشت میلیون رأی تضمینی برای کاندیدای خود میخواهند".
* ۱۷ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «نورالدين پيرمؤذن»":
"با اعمال اراده فردی در هرم ساختار سیاسی کشور و وجود تیغ رد صلاحیت شورای نگهبان، امکان انجام هرگونه انتخابات آزاد، عادلانه و سالم عملا امکانپذیر نیست و ایران و ایرانی از نعمت حق "انتخاب آزاد" محروم است.
بنابراین در هر انتخاباتی که برگزار میشود، باید در دایره محدود و از قبل ترسیم و طراحی شده، قدم برداشت و تصمیم گرفت. پرواضح است که هرگونه اعتراض به برگزاری انتخابات "مهندسی شده، نمایشی و یا فرمایشی" با برچسبهای گوناگون چون "مزدور، خائن، جاسوس و ..." روبرو خواهد شد.
تقریبا با علایم و نشانههای موجود در کشور میتوان حدس زد که عمر دولت "فقر و فریب و فتنه" تمام شده است و تنها شانس این دولت، خواب مجدد آیتالله جنتی و امکان انجام یک تقلب بزرگ انتخاباتی در عدم شمارش صحیح و درست آرای مردم است.
تجربه تاریخی نشان داده است که امکان تکرار این اشتباه بزرگ توسط شورای نگهبان و مجریان انتخابات با استفاده از مکانیزمهای ابطال و جابجایی صندوقها وجود دارد و آیا این بار نیز شورای نگهبان از تخصص خود در "تغییر رای مردم" استفاده خواهد کرد یا نه؟ روزهای آینده نشان خواهد داد".
۱۸ خرداد ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "یک فرمانده ارشد نیروهای مسلح ایران به مهدی کروبی هشدار داده است که نیروهای بسیج را به دخالت در انتخابات متهم نکند.
آقای کروبی شکست خود در انتخابات قبلی توسط محمود احمدینژاد را به "دخالت عجیب و غیرقانونی" بسیجیان و سپاه پاسداران نسبت داده بود".
۱۸ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «فرخ نگهدار»: "تا زمانی که ما از حق انتخاب شدن محرومیم، باید نامزدهای مورد تائید شورای نگهبان را ترغیب و ملزم کنیم که مطالبات ما را در برنامه خود بگنجانند و آن را تبلیغ کنند. این کار در وضع فعلی بهترین و کمهزینهترین راه است. جنبش مدنی و دگرگونی طلب ایران در اساس جنبشی مطالبه محور است. تقویت این جنبش نزدیک ترین راه برای کوتاه کردن دیوار شورای نگهبان و بهترین راه برای گذر از انتخابات غیرآزاد به انتخابات آزاد است".
۱۹ خرداد ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "مهدی کروبی، یکی از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری ایران از جناح اصلاحطلب، در مورد دخالت نیروهای خودسر در انتخابات هشدار داد.
به گزارش روزنامه اعتماد ملی، آقای کروبی گفته است: "نشانههایی وجود دارد که احساس میکنم نیروهای خودسر قصد دارند وارد عرصه شده و تحرکاتی انجام دهند".
او گفت که روز انتخابات، از ابتدا مراقب اوضاع خواهد بود و در مورد تخلفات احتمالی اقدام خواهد کرد.
آقای کروبی گفت: "اگر خدای نکرده گزارشهایی مبنی بر تخلفات سازمانیافته و تشکیلاتی دریافت کنم، گزارشها را به وزارت کشور اعلام میکنم و اگر تا ساعت ۱۱ صبح اقدامات لازم از سوی وزارت کشور انجام نشد، مصاحبه خواهم کرد و برخی قضایا را مطرح میکنم".
۱۹ خرداد ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "روسای کمیته صیانت از آرای ستاد میرحسین موسوی و مهدی کروبی در نامه مشترکی به احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان، از تخلفات گسترده در انتخابات ابراز نگرانی کردهاند.
علیاکبر محتشمیپور رئیس کمیته صیانت از آرای میرحسن موسوی و مرتضی الویری رئیس کمیته صیانت از آرای مهدی کروبی در این نامه مشترک مواردی را به اطلاع آقای جنتی رساندهاند که به گفته آنها "علیرغم پنهانکاری وزارت کشور" از ستاد انتخابات به دست آمده است.
دو نامزد نزدیک به جناح اصلاحطلب سعی دارند با تشکیل کمیته صیانت از آرا بر سلامت انتخابات روز جمعه نظارت کنند. تشکیل این کمیته در ابتدا با مخالفت شدید شورای نگهبان و مقامات وزارت کشور روبرو شد و حتی آن را غیرقانونی خواندند.
در نامه آقایان محتشمی پور و الویری آمده است که تعرفه های مرحله اول ۵۹ میلیون و ۶۰۰ هزار است که وزارت کشور تعداد تعرفههای چاپ شده را ۵۷ میلیون اعلام کرده است و پرسیدهاند که این اختلاف ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار تایی برای چیست؟
این دو در ادامه نامه خود نوشته اند "تعداد مهرها دو برابر تعداد شعب به علاوه ۱۰ درصد مازاد" است که با توجه به این که "شعب روستایی و شهرهای کوچک تا ۱۰ صبح کارشان تمام می شود و تا عصر بیکار هستند"، مهر اضافی و تعرفههای فراوان میتواند "وسوسهانگیز" باشد. همچنین در بند دیگری از این نامه آمده است که در سایت وزارت کشور تنها سه نفر مستقر هستند که "اهل فن میگویند نیازمند نظارت جدی هستند".
علیاکبر محتشمیپور رئیس کمیته صیانت از آرای ستاد میرحسن موسوی، همچنین روز سهشنبه ۱۹ خرداد در کنفرانسی مطبوعاتی "برای آخرین بار" به وزارت کشور و شورای نگهبان اخطار داد که "دست از اقدامات غیرقانونی خود بردارند".
در ادامه این کنفرانس مطبوعاتی مرتضی حاجی یکی دیگر از مسئولان کمیته صیانت از آرای ستاد آقای موسوی توصیههایی به شهروندان برای حفظ سلامت انتخابات ارائه کرد و برخی از تخلفات انتخاباتی را برشمرد.
کمیته صیانت از آرای ستاد آقای موسوی همچنین اطلاعیه ای با عنوان "هر ایرانی، یک ناظر" منتشر کرده و در آن "برای مقابله با هر نوع تخلف و تقلب احتمالی" توصیههایی به حامیان آقای موسوی کرده است".
۱۹ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «نیلوفر بیضایی»: "انتخابات یا آنچه بنام انتخابات در ایران برگزار میشود، چیزی جز به رای گذاشته شدن کسانی که از سوی نهادهای انتصابی برگزیده شدهاند، نیست و به یک معنا انتخابات تنها نام صوری چنین پدیدهای است.
تنها انتخاباتی دارای اعتبار است که آزاد باشد. در جامعهای که امکان تحزب، گردش آزاد اطلاعات و تبلیغ و ترویج افکار طیفهای گوناگون فکری جامعه ایران وجود ندارد، انتخابات آزاد نیست."
۱۹ خرداد ۱۳۸۸؛ "من و انتخابات" به قلم «حسن نایب هاشم»: "نحوه برگزاری "انتخابات" جاری در ايران، با محتوای اسناد «منشور معيارهای انتخابات آزاد و عادلانه» مصوب صد و پنجاهمين اجلاس شورای بينالمجالس که به اتفاق آراء در ۱۹۹۴ پذيرفته شده است، «اعلاميه اصول نظارت بينالمللی بر انتخابات و راهنمای عمل ناظران بينالمللی بر انتخابات»، پيشنهاد شده از جانب سازمان ملل متحد در سال ۲۰۰۵ و قطعنامههای عديده مجمع عمومی سازمان ملل که به ويژه در دو دهه اخير به تصويب رسيدهاند، مغايرت دارد."
۲۰ خرداد ۱۳۸۸؛ بخش صداي شما با عنوان "نظر شما درباره نگرانی از تخلف در انتخابات": "نمایندگان نامزدهای اصلاحطلب در کمیته صیانت از آرا دو روز پیش از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری ایران نسبت به وقوع تخلفهای انتخاباتی هشدار دادند.
آیا شما از امکان وقوع تقلب در رایگیری روز جمعه نگران هستید یا معتقدید مسئولان تمهیدات لازم را برای برگزاری سالم انتخابات فراهم کردهاند؟
چندی پیش گروهی از کارمندان وزارت کشور در نامهای سرگشاده به مواردی از تخلفهای انتخاباتی که امکان وقوع آنها وجود دارد، اشاره کردند.
کمیته صیانت از آرا که شورای نگهبان آن را به رسمیت نمیشناسد نیز به چاپ بیش از دو میلیون برگ رای اضافه و افزایش تعداد "مهرها" در حوزههای انتخاباتی به عنوان مواردی از تخلف اشاره کرده است.
آیا شما نگرانی این گروهها را بجا میدانید؟ آیا امکان وقوع تخلف در رایگیری روز جمعه ایران وجود دارد؟
در دوره قبل هم کاندیداهای ناموفق از جمله آقای آقای کروبی به آنچه که تقلب در شمارش آرا خوانده بودند، اعتراض کردند.
به نظر شما آیا در این دوره از انتخابات اینگونه نگرانی ها برطرف شده یا بیشتر شده است؟"
21 خرداد ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "میرحسین موسوی یکی از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری ایران از آیتالله خامنهای خواسته است که برای حفظ سلامت انتخابات دخالت کند.
آقای موسوی روز چهارشنبه ۲۰ خرداد نامهای به رهبر جمهوری اسلامی نوشته و در آن نسبت به جانبداری برخی ناظران و احتمال دخالت نظامیان در انتخابات هشدار داده است.
او در این نامه که متن آن روز پنجشنبه ۲۱ خرداد در سایت کلمه منتشر شد، نوشته است که بعضی از اعضای شورای نگهبان و تعدادی از ناظران این شورا با "جانبداری علنی از رئیس کنونی دولت" از بیطرفی خارج شدهاند."
۲۲ خرداد ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "در پی مبارزات فشرده انتخاباتی در هفتههای اخیر در ایران، رای دهندگان روز جمعه پای صندوقهای رای رفتهاند تا در مورد انتخاب مجدد یا جایگزینی محمود احمدینژاد تصمیم بگیرند.
در میان رقبای آقای احمدینژاد، آقایان مهدی کروبی و میرحسین موسوی وزارت کشور و نهادهای ناظر بر انتخابات را ترغیب کردهاند از سلامت آن اطمینان یابند.
آقای کروبی شب قبل از رایگیری به خبرگزاری رویتر گفت: "من نگرانیهایی دارم... و ما نیروهای خود را آماده کردهایم تا بر انتخابات نظارت کنند. من معتقدم که اگر مشارکت بالا باشد، این مساله را که برخی از نیروها سعی دارند در رای نفوذ کنند را خنثی خواهد کرد."
۲۲ خرداد ۱۳۸۸؛ گزارش بيبيسي: "روز جمعه آقای موسوی در سخنانی در مرکز اخذ رای مسجد ارشاد شهر ری، ضمن تایید قطع ارتباط پیامکی در کشور، افزود که از حضور برخی از نمایندگان ستاد انتخاباتی وی در شعب اخذ رای و نظارت بر صندوقها جلوگیری به عمل آمده است.
شامگاه پنجشنبه کمیته صیانت از آرای میرحسین موسوی با صدور بیانیهای اعلام داشت که از چند روز پیش، گزارشهایی حاکی از تصمیم وزارت ارتباطات و فنآوری اطلاعات برای کنترل فرآیند ارتباطات و اطلاعرسانی از جمله قطع ارتباطات اینترنتی و ارسال پیامک دریافت کرده و شرکتهای مربوطه را در جریان این اخبار گذاشته بود. این کمیته قطع ارتباط پیامکی را نشانهای بر تایید این گزارشها دانسته و دولت را مسئول این اقدام معرفی کرده است.
قطع شبکه ارسال پیامک میتواند برنامه های برخی از نامزدها انتخاباتی برای نظارت بر روند انتخابات را با دشواری مواجه سازد.
کمیته صیانت از آرای آقای موسوی و همچنین ستاد نظارت بر آرای مهدی کروبی، دیگر نامزد رقابتهای انتخاباتی کنونی، در نظر داشتند با استفاده از شبکه ارسال پیامک و ارتباط اینترنتی، با نمایندگان خود در شعب اخذ رای و در جریان شمارش آرا در تماس باشند.
نامزدهای مخالف در نظر داشتند از پیامک برای ارتباط با نمایندگان خود و نظارت بر سلامت انتخابات استفاده کنند.
هدف از این اقدام نظارت و پیگیری تخلفات احتمالی در جریان رایگیری و همچنین دریافت نتیجه شمارش آرای صندوقهای مختلف به محض مشخص شدن این نتایج و حصول اطمینان از رعایت حقوق رایدهندگان و نامزدهای انتخاباتی عنوان شده بود.
در روزهای اخیر، ستاد صیانت از آرای میرحسین موسوی با صدور بیانیههایی نسبت به قطع شبکه اینترنت توسط شرکت مخابرات در روز انتخابات هشدار داده و گفته بود که هرگونه اقدام دولت در این زمینه را تخلف از قانون انتخابات میداند.
این ستاد همچنین احتمال اختلال در شبکه تلفن همراه و ارتباط از طریق پیامک را هم محتمل دانسته و چنین اقدامی را هم تخلف انتخاباتی معرفی کرده بود.
در عین حال، آقای موسوی در پیامی که روز پنجشنبه خطاب به مردم در سایتهای انتخاباتی خود درج کرد گفت که پیامهای متعددی حاوی ابراز نگرانی مردم در مورد شیوه برگزاری و سلامت انتخابات دریافت کرده است اما به همه توصیه میکند که نسبت به برگزار کنندگان انتخابات "حسن ظن" داشته باشند.
وی گفت که کمیته صیانت از آرای ستاد انتخاباتی او روند انتخابات را زیر نظر دارد و اطمینان داد که اجازه نخواهد داد حق رایدهندگان مخدوش شود".
