روسیه پس از سال 2000 میلادی و پس از انتخاب ولادیمیر پوتین به عنوان رئیس جمهور در این کشور، موضوع پیوستن به سازمان تجارت جهانی را به عنوان یک اصل و استراتژی در اصول سیاست خارجی خود گنجانده که تحقق این موضوع به دوران 8 ساله ریاست جمهوری پوتین وصال نداد. در دوره مدودف رئیس جمهور فعلی نیز، به جهت ناامیدی روسیه در پیوستن به سازمان تجارت جهانی، اولویت این موضوع از متن دکترین سیاست خارجی روسیه به گونهای تنزل یافته و روسیه مسیری را برای خود ترسیم نمود که در آن، توجه به منطقه اوراسیا و اوراسیاگرایی، به عنوان اصول و چارچوب اصلی و اساسی در این دکترین پررنگ گردید، به طوریکه روسیه قصد دارد تا طی یک دهه و تا سال 2020 میلادی، خود را به ابرقدرت بلامنازع در منطقه اوراسیا ـ با عرض و طولی مشتمل بر جمهوریهای شوروی سابق و برخی مناطق اروپای شرقی و به ویژه منطقه بالکان ـ تبدیل نماید. در این راستا روسیه، به جهت ناامیدی کامل از پیوستن عملی به سازمان تجارت جهانی، در سال گذشته با اعلام تشکیل اتحادیهای گمرکی با حضور کشورهای بلاروس و قزاقستان، عملاً راه ورود خود را به سازمان تجارت جهانی سد نموده و مانع به ثمر نشستن مذاکرات عضویت این کشور در این سامان تجاری بینالمللی گردید.
البته در این مسیر، هم به صورت بالقوه و هم به صورت بالفعل، موانع مهم و قابل توجه دیگری نیز وجود دارد که از جمله آنها میتوان به مخالفت جدی و سرسختانه برخی از کشورها با عضویت روسیه در سازمان تجارت جهانی اشاره نمود.
با توجه به اینکه موافقت با عضویت کشور جدیدالورود به این سازمان صرفاً با اجماع آرای اعضای فعلی در آن ممکن و میسر میباشد، بدون تردید همین رأی قاطع منفی گرجستان ـ که بارها از سوی مسئولان مختلف آن طی سنوات اخیر اعلام گردیده است ـ برای سد نمودن راه روسیه به منظور جلوگیری از ورود آن به جرگه این سازمان، کفایت مینماید.
در این راستا وساطت کشورهایی همچون امریکا و غرب با حاکمیت گرجستان نیز در عمل فاقد هرگونه ضمانت اجرایی و عملی خواهد بود، چراکه مشکلات بین حاکمیت فعلی در گرجستان با روسیه در جهات مختلف و به ویژه حمایت از سه تکه شدن این کشور توسط روسیه، موضوع و مشکل کمی نمیباشد که حاکمیت فعلی گرجستان به سادگی بدان تن در دهد. شاهبیت این اختلافات را نیز میتوان به رسمیت شناختن جدایی دو منطقه آبخازیا و اوستیای جنوبی از گرجستان توسط روسیه دانست، موضوعی که دو کشور روسیه و گرجستان را در دو سال قبل به آستانه جنگ نیز کشانید.
اعلام اخیر برخی محافل امریکایی مبنی بر اینکه در سفر مدودف به این کشور و در دیدار با اوباما، بحث حمایت امریکا از پیوستن روسیه به سازمان تجارت جهانی مجدداً مطرح و در دستور کار قرار خواهد گرفت. مسئلهای تبلیغاتی بهمنظور دادن شکلاتی به روسها برای نشاندن آنها در پای میز مذاکره بوده و میباشد. و بهرغم تبلیغات به راه افتاده توسط برخی محافل و نشریات امریکایی دراین مسیر بعید است که این موضوع، حداقل در این مقطع زمانی به نتیجه رسیده و عملی گردد، مگر آنکه حاکمیت فعلی در گرجستان جای خود را به فردی که روسگرا خواهد بود، بدهد. ضمن اینکه بدون تردید ساکاشویلی در این مسیر حتی از امریکا و غرب نیز تمکین نخواهد نمود.
نتیجه اینکه، در حال حاضر امریکاییها از هر ابزار ممکن در جهت بازی سیاسی با روسیه، به منظور نشان دادن وجود تفاهم و همگرایی با آنها در مسائل مختلف، حداکثر استفاده و بهرهبرداری لازم را در عرصه افکار عمومی و تبلیغاتی در سطح بینالمللی مینمایند. موضوع حمایت از پیوستن روسیه برای عضویت در سازمان تجارت جهانی نیز از جمله این سوژهها و موضوعات میباشد که در مقطع فعلی و توسط دستگاه حاکمه امریکا در دستور کار برخی مراکز سخنپراکنی در این کشور قرار گرفته است و از همه مهمتر اینکه، اگر روسیه هماکنون هر دو مشکل بالفعل موجود ظاهری و اصلی در سر راه پیوستن خود به سازمان تجارت جهانی (یعنی انحلال اتحادیه گمرکی با برخی کشورهای سیآیاس و بحث مخالفت گرجستان) را از سر راه برداشته و حل و فصل نماید، بدون تردید امریکاییها و غرب موانع دیگری را فزاینده و در سر راه آنها قرار خواهند داد، چراکه بازی با این مسأله و موضوع پیوستن روسیه به سازمان تجارت جهانی، بازیای پرسود برای امریکا و غرب میتواند باشد و این موضوع کارت بازی بسیار خوبی در دست آنها در مقابل روسیه میباشد، تا بتواند در ازای دادن آن، امتیازات خوبی را از روسها طلب نمایند.
