از دغدغههای جذاب سریال «نسخه آزمایشی»، بررسی مرز میان هوش مصنوعی و انسان بودن است. هوش مصنوعی قرار است از انسان یاد بگیرد و با شناخت رفتارها و روابط انسانی، تواناییهای خودش را ارتقا دهد. در مقابل، خود انسان هم همیشه شناخت دقیقی از چرایی رفتارها، احساسات و تصمیمهایش ندارد جوان آنلاین: سریال «نسخه آزمایشی» به کارگردانی سیدمسعود اطیابی و تهیهکنندگی ایرج محمدی، اثری در ژانر کمدی اجتماعی است که با ایدهای متفاوت به موضوع هوش مصنوعی و پیچیدگیهای روابط انسانی میپردازد. داستان این مجموعه درباره چهار هوش مصنوعی است که در قالب انسان وارد زندگی یک خانواده واقعی میشوند تا با مشاهده رفتارها، احساسات و روابط اعضای خانواده، شناخت بیشتری از دنیای انسانها به دست آورند. این مواجهه متفاوت، زمینهساز شکلگیری موقعیتهای طنزآمیز و اتفاقات پیشبینینشدهای میشود که در کنار جنبه سرگرمکننده، پرسشهایی درباره مرز میان هوش مصنوعی و انسان مطرح میکند. زهرا سزاوار، بازیگر این مجموعه، در گفتوگو با «جوان» درباره ویژگیهای شخصیتی نقشی که در این سریال ایفا کرده، تجربه همکاری با بازیگران و کارگردان و همچنین نگاه این سریال به موضوع هوش مصنوعی صحبت کرده است.
اگر بخواهید شخصیت آرزو را در سه کلمه توصیف کنید، مهمترین ویژگیهای او را در چه میدانید؟
اگر بخواهم آرزو را در سه کلمه توصیف کنم، واژههای «کودکانه»، «نامتعارف» و «حامی» را انتخاب میکنم، چراکه این سه ویژگی بیش از هر چیز دنیای ذهنی و رفتاری او را نشان میدهند. آرزو ذهنیتی کودکانه دارد و در دنیای مخصوص به خودش زندگی میکند؛ دنیایی که در آن بسیاری از اتفاقاتی که از نگاه ما عجیب یا غیرمنطقی به نظر میرسند، کاملاً طبیعی و قابلفهم هستند. شاید منطق او با منطق معمول ما تفاوت داشته باشد، با این حال در جهان ذهنی خودش همهچیز جایگاه مشخصی دارد.
واکنشهای او به موقعیتهای مختلف همیشه مطابق انتظار اطرافیان نیست و همین مسئله شخصیتش را جذاب میکند. از بخشهای جالب ایفای این نقش، پیدا کردن رفتارها و واکنشهای خاصی بود که بهتدریج به امضای شخصیتی آرزو تبدیل شدند. آرزو همیشه تلاش میکند گرهی از مشکلات خانوادهاش باز کند، حتی اگر راهحلهایش چندان منطقی نباشند یا گاهی شرایط را پیچیدهتر کنند. آنچه اهمیت دارد، نیت خیر و تلاش صادقانه اوست. آرزو با تمام وجود پای خانوادهاش میایستد و مسئولیتهای مختلفی را بر عهده میگیرد، حتی اگر در این میان کمتر دیده شود یا آنطور که شایسته است مورد قدردانی قرار نگیرد.
چه تفاوتهایی میان شخصیت واقعی شما و آرزو وجود دارد و برای نزدیک شدن به این نقش با چه چالشهایی روبهرو بودید؟
معمولاً در زندگی واقعی تلاش میکنم رفتار و واکنشهایم را کنترل کنم. حتی زمانی که دستپاچه میشوم، ترجیح میدهم این حالت از ظاهرم مشخص نباشد و سعی میکنم شرایط را عادی جلوه بدهم. در مقابل، آرزو چنین فیلتری ندارد. واکنشهای او مستقیمتر و بیرونیتر هستند و همیشه نمیتواند احساسات و اتفاقاتی را که در درونش میگذرد، پنهان کند.
برای نزدیک شدن به این شخصیت، لازم بود خودم را بیشتر در موقعیتها رها کنم و اجازه بدهم واکنشها بدون کنترل و پیشبینی قبلی شکل بگیرند. این مسئله تجربه جالبی بود؛ چون گاهی هنگام بازی، حرکت یا واکنشی از من سر میزد که حتی خودم هم انتظارش را نداشتم و همین اتفاق باعث خندهام میشد. در چنین لحظههایی احساس میکردم آرزو از طریق من واکنش نشان میدهد و دیگر قرار نیست از پیش تصمیم بگیرم که او در هر موقعیت چه رفتاری خواهد داشت.
یکی از دشوارترین بخشهای کار، اجرای واکنشهایی بود که از یک طرف باید غیرمنتظره و خندهدار میبودند و از طرف دیگر، برای مخاطب باورپذیر باقی میماندند. آرزو مجموعهای از موتیفها و ویژگیهای رفتاری مشخص دارد که به شخصیت او هویت میبخشند؛ از جمله هنگکردنها و حالتهای خاص خنده و گریه که بخشی از رفتارهای متمایز او هستند.
چالش اصلی من این بود که این ویژگیها با وجود تکرار در موقعیتهای مختلف، هر بار متناسب با شرایط همان صحنه اجرا شوند و حالت تصنعی یا ازپیشساخته پیدا نکنند. در واقع، لازم بود میان حفظ ویژگیهای ثابت شخصیت و ایجاد تنوع در واکنشهای او تعادل برقرار کنم.
چه عواملی باعث شد حضور در سریال «نسخه آزمایشی» را بپذیرید؟
یکی از دلایل مهم برای پذیرفتن این پروژه، فرصت همکاری با آقای مسعود اطیابی بود. از طرف دیگر، تجربه حضور در یک اثر کمدی برایم چالش جذابی محسوب میشد. دوست داشتم این فضا را هم تجربه کنم و ببینم چگونه میتوانم تواناییها و ویژگیهای بازیگری خودم را در این ژانر پیدا کنم و گسترش بدهم.
زمانی که فیلمنامه را خواندم، شخصیت آرزو نیز برایم بسیار شیرین و دوستداشتنی بود. احساس کردم با شخصیتی روبهرو هستم که ظرفیت زیادی برای خلق لحظههای بامزه و پیشبینینشده دارد. همین ویژگی باعث شد بیشتر به تجربه کردن این نقش علاقهمند شوم. در مجموع، ترکیب فضای کمدی، داستان متفاوت و ویژگیهای خاص شخصیت آرزو، عوامل اصلی حضورم در این مجموعه بودند.
در انتخاب نقش، چه معیارهایی برایتان اهمیت بیشتری دارد؟
انتخاب یک نقش حاصل مجموعهای از عوامل است. فیلمنامه، نگاه و شیوه کارگردان و همچنین فرصتی که یک نقش برای تجربه کردن جنبههای تازهای از بازیگری در اختیارم قرار میدهد، همگی اهمیت دارند. با این حال، در نهایت آنچه تصمیمم را جدیتر میکند، جذابیت خود شخصیت و امکان خلق کردن آن است. برایم مهم است که نقش ظرفیت کشف و پرداخت داشته باشد و بتوانم چیزی به آن اضافه کنم. در مورد «نسخه آزمایشی» نیز شخصیت آرزو چنین ویژگیای داشت. او از نظر رفتاری و اجرایی ظرفیتهای زیادی برای خلق لحظههای متفاوت داشت و همین موضوع در کنار همکاری با آقای اطیابی، حضور در این پروژه را برایم جذابتر کرد.
از دغدغههای جذاب سریال «نسخه آزمایشی»، بررسی مرز میان هوش مصنوعی و انسان بودن است. در این داستان، هوش مصنوعی قرار است از انسان یاد بگیرد و با شناخت رفتارها و روابط انسانی، تواناییهای خودش را ارتقا دهد. در مقابل، خود انسان هم همیشه شناخت دقیقی از چرایی رفتارها، احساسات و تصمیمهایش ندارد.
سریال در قالب طنز این پرسش را مطرح میکند که آیا میتوان صرفاً با یادگیری و ارتقای تواناییها به درک واقعی انسان از زندگی و روابطش رسید؟ اساساً چه ویژگیهایی در رفتارها و احساسات انسانی وجود دارند که به این سادگی قابل یادگیری یا شبیهسازی نیستند؟ پرداختن به این موضوع در قالب یک داستان کمدی، فرصت خوبی برای طرح پرسشهایی فراهم میکند که در زندگی امروز و با گسترش فناوری و هوش مصنوعی اهمیت بیشتری پیدا کردهاند.
همکاری با هومن برقنورد و رویا میرعلمی در این مجموعه چگونه بود؟
همکاری با آقای هومن برقنورد برایم تجربه بسیار خوشایندی بود؛ بهخصوص اینکه این سومین همکاری مشترک ما محسوب میشد و آشنایی قبلی با شیوه کاری ایشان داشتم. از نکاتی که در این همکاری برایم ارزشمند بود، اهمیت همراهی و بهاصطلاح پاسکاری در بازی است. ایشان به ایدههایم فضا میدادند و کمک میکردند آنها بهتر شکل بگیرند و در اجرا به نتیجه مطلوبتری برسند. در کار کمدی، این تعامل و هماهنگی میان بازیگران اهمیت زیادی دارد، چراکه بسیاری از لحظههای جذاب در نتیجه همین همراهی و واکنشهای متقابل شکل میگیرند.
همکاری با خانم رویا میرعلمی نیز برایم تجربه ارزشمندی بود و از این همکاری بسیار خوشحال بودم. طبیعتاً هر بازیگر شیوه و نگاه خاص خودش را به نقش و اجرای صحنه دارد و همین تفاوتها میتواند به غنای تجربه حضور در یک مجموعه کمک کند.
به نظر شما چه ویژگیای در ایده و داستان سریال میتواند مخاطب را به تماشای آن ترغیب کند؟
ایده متفاوت سریال بهتنهایی دلیل خوبی برای تماشای آن است. اینکه چهار هوش مصنوعی در قالب انسان وارد یک زندگی واقعی میشوند و قرار است از رفتارها و روابط یک خانواده یاد بگیرند، ایدهای است که ظرفیت زیادی برای خلق موقعیتهای طنز و غیرمنتظره دارد.
همزیستی این شخصیتها با یک خانواده واقعی، تضادها و اتفاقات جالبی ایجاد میکند که میتواند برای مخاطب هم سرگرمکننده باشد و هم کنجکاویبرانگیز. از طرف دیگر، تماشاگر با این پرسش همراه میشود که در جریان این تجربه، هوش مصنوعی تا چه اندازه میتواند انسان را بشناسد و آیا ممکن است در این مسیر، خود انسان هم چیزهای تازهای درباره رفتارش کشف کند؟ همین ایده متفاوت و موقعیتهای پیشبینینشدهای که از دل آن بیرون میآیند، میتوانند مخاطب را به تماشای سریال ترغیب کنند.