افزایش هزینه دریافت گواهینامه رانندگی تا مرز ۱۵ میلیون تومان، صرفاً یک تغییر تعرفه یا یک خبر اقتصادی نیست؛ این تصمیم میتواند پیامدهایی فراتر از حوزه آموزش رانندگی داشته باشد و آثار آن را باید در امنیت ترافیکی، اشتغال جوانان و حتی آسیبهای اجتماعی جستوجو کرد.
گواهینامه رانندگی در دنیای امروز تنها یک کارت شناسایی یا مجوز نشستن پشت فرمان نیست. برای بسیاری از جوانان، گواهینامه نخستین گام برای ورود به بازار کار محسوب میشود. از رانندگان تاکسیهای اینترنتی و پیکهای موتوری گرفته تا بسیاری از مشاغل خدماتی و اداری، داشتن گواهینامه به یک ضرورت تبدیل شده است. به همین دلیل هر تصمیمی که دسترسی به این مجوز را دشوارتر کند، عملاً بر مسیر اشتغال بخشی از جامعه نیز اثر میگذارد.
واقعیت این است که آموزشگاههای رانندگی نیز با افزایش هزینهها روبهرو هستند. استهلاک خودرو، افزایش قیمت قطعات، بیمه، اجارهبها و دستمزد مربیان، همگی فشار اقتصادی سنگینی بر این بخش وارد کردهاست، اما پرسش اساسی اینجاست که آیا باید تمام اینبار اقتصادی مستقیماً بر دوش متقاضیان، بهویژه جوانان قرار گیرد؟
نگرانی مهمتر، اما در نقطه دیگری نهفته است؛ جایی که برخی افراد به دلیل ناتوانی مالی، دریافت گواهینامه را به تعویق میاندازند یا حتی از آن صرفنظر میکنند. تجربه نشان دادهاست هرگاه فاصله میان نیاز اجتماعی و توان اقتصادی مردم افزایش پیدا کند، زمینه برای رفتارهای پرخطر نیز فراهم میشود. رانندگی بدون گواهینامه یکی از همین مخاطرات است؛ اقدامی که نهتنها جان راننده، بلکه امنیت سایر شهروندان را نیز تهدید میکند.
در کشوری که سالانه هزاران نفر در تصادفات رانندگی جان خود را از دست میدهند و بخش قابلتوجهی از حوادث ناشی از خطای انسانی است، آموزش رانندگی یک کالای لوکس نیست که بتوان از آن چشم پوشید. آموزش، بخشی از زیرساخت ایمنی جامعه است و باید با همین نگاه به آن نگریسته شود.
شاید زمان آن رسیده باشد که مسئولان به جای نگاه صرفاً درآمدی به فرآیند صدور گواهینامه، راهکارهای حمایتی را در دستور کار قرار دهند؛ از ارائه تسهیلات و امکان پرداخت اقساطی گرفته تا توسعه آموزشهای مجازی و کاهش هزینههای غیرضروری، زیرا گواهینامه فقط یک مجوز رانندگی نیست؛ حلقهای مهم در زنجیره اشتغال، امنیت اجتماعی و فرهنگ ترافیکی کشور است. اگر هزینه آموزش از توان پرداخت بخش بزرگی از جامعه فراتر رود، ممکن است در آینده هزینههای سنگینتری در جادهها، دادگاهها و بیمارستانها به کشور تحمیل شود؛ هزینههایی که به مراتب بیشتر از چند میلیون تومان افزایش تعرفه خواهد بود.
