جوان آنلاین: طی سالهای اخیر، آذربایجان شرقی به یکی از کانونهای جدی تحول در حوزه آموزش و توسعه زیرساختهای تحصیلی کشور تبدیل شده است؛ مسیری که با تمرکز بر عدالت آموزشی، ارتقای سرانه فضای استاندارد و حذف مدارس غیراستاندارد آغاز شد و پس از جنگ رمضان نیز با عزمی راسخ ادامه یافت. امروز، نشانههای این توجه ویژه در دورترین نقاط استان قابل مشاهده است؛ جایی که کلاسهای سرد و محدود کانکسی جای خود را به ساختمانهایی مقاوم، مجهز و متناسب با شأن تعلیم و تربیت دادهاند. تازهترین جلوه این حرکت توسعهمحور، بهرهبرداری از بزرگترین مدرسه جایگزین مدارس کانکسی آذربایجان شرقی در روستای حلاج علیای شهرستان میانه است؛ پروژهای که با افتتاح آن، چهار مدرسه کانکسی از چرخه آموزشی منطقه حذف میشود. این بیانگر سرمایهگذاری هدفمند، توجه به آینده علمی نسل نوجوان و رساندن تجهیزات و امکانات آموزشی به دانشآموزان در دورافتادهترین نقاط کشور است.
فضای آموزشی استاندارد، صرفاً یک ساختمان با دیوار و سقف نیست؛ بلکه زیرساختی بنیادین برای شکلگیری فرایند یاددهی ـ یادگیری محسوب میشود. پژوهشهای متعدد آموزشی نشان میدهد کیفیت فیزیکی محیط مدرسه، نور، ایمنی، تهویه، امکانات کمکآموزشی و حتی طراحی حیاط و محوطه، بر تمرکز دانشآموزان، انگیزه معلمان و بازده تحصیلی تأثیر مستقیم دارد. زمانی که کلاس درس از یک کانکس محدود و آسیبپذیر به ساختمانی ایمن و استاندارد تبدیل میشود، در واقع بستر روانی و علمی رشد نیز متحول میشود.
معلمان در فضایی مجهزتر میتوانند از روشهای نوین تدریس بهره ببرند، ابزارهای کمکآموزشی را به کار گیرند و بدون دغدغه شرایط محیطی، بر کیفیت آموزش تمرکز کنند. دانشآموزان نیز در محیطی امن و متناسب با نیازهای آموزشی، احساس تعلق بیشتری به مدرسه پیدا میکنند و انگیزه حضور مستمر و یادگیری عمیق در آنان تقویت میشود. از این منظر، تأمین فضای مناسب آموزشی نه یک هزینه عمرانی، بلکه سرمایهگذاری بلندمدت بر توسعه علمی و اجتماعی استان به شمار میرود.
روستای حلاج علیا؛ پایان عصر کانکسی
در هفته گذشته، روستای حلاج علیای میانه شاهد افتتاح مجموعهای آموزشی بود که عنوان بزرگترین مدرسه جایگزین مدارس کانکسی استان را به خود اختصاص داده است. مدرسهای با ۳۹۲ مترمربع زیربنا و شش کلاس درس استاندارد که با هدف حذف فضاهای آموزشی غیراستاندارد و ارتقای سرانه آموزشی منطقه طراحی و اجرا شده است. با بهرهبرداری از این پروژه، چهار مدرسه کانکسی در این محدوده برای همیشه از چرخه آموزش خارج میشود. این مجموعه آموزشی علاوه بر کلاسهای درس، با هزار و ۱۰۰ مترمربع محوطهسازی و ۱۶۵ متر طول دیوارکشی پیرامونی تکمیل شده تا محیطی ایمن، کنترلشده و متناسب با استانداردهای آموزشی برای دانشآموزان فراهم شود. توجه به جزئیات محیطی، ایمنی سازه و کیفیت اجرا، از ویژگیهای قابل توجه این پروژه است.
مدیرکل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس آذربایجان شرقی در آیین افتتاح این مدرسه با تأکید بر اهمیت نهضت توسعه عدالت در فضاهای آموزشی گفت: نگاه راهبردی فرماندار میانه به حوزه آموزش و توجه ویژه وی به توسعه فضاهای آموزشی، از عوامل اصلی تحقق این پروژه در روستای حلاج علیا بوده است و این همراهی مدیریتی موجب شد روند تأمین اعتبار و اجرای طرح با سرعت و انسجام بیشتری دنبال شود.
فرهاد فرهودی افزود: امروز ثمره همکاری مجموعه مدیریتی شهرستان، خیرین مدرسهساز و دستگاه تعلیم و تربیت در قالب پروژهای اثرگذار و ماندگار به بهرهبرداری رسیده است؛ پروژهای که میتواند کیفیت آموزشی منطقه را به شکل ملموسی ارتقا دهد و رضایتمندی دانشآموزان و خانوادهها را افزایش دهد.
اعتبار هزینهشده برای اجرای این طرح ۲۵ میلیارد تومان اعلام شده که با مشارکت خیرین مدرسهساز و تأمین بخشی از منابع از سوی دولت فراهم شده است؛ الگویی از همافزایی میان نهادهای دولتی، جامعه فرهنگی و خیرین که در سالهای اخیر به یکی از پایههای اصلی توسعه آموزشی در استان تبدیل شده است.
حذف مدارس خشتی، گلی و کانکسی
آذربایجان شرقی در سالهای اخیر برنامهای منسجم برای جمعآوری مدارس خشتی، گلی و کانکسی در پیش گرفته است؛ مدارسی که در برابر حوادث طبیعی آسیبپذیر بودند و امکان ارائه آموزش باکیفیت را محدود میکردند. اجرای پروژههای مقاومسازی، بازسازی و احداث مدارس جدید، بهویژه در مناطق روستایی و کمبرخوردار، نشان میدهد سیاستگذاری آموزشی استان به سمت استانداردسازی کامل فضاهای آموزشی حرکت کرده است.
مدیرکل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس آذربایجان شرقی با قدردانی از خانواده زندهیاد کاظمخانی، خیر نیکاندیش مدرسهساز، اظهار کرد: فرهنگ مدرسهسازی از سوی خیرین یکی از ارزشمندترین جلوههای مشارکت اجتماعی در مسیر پیشرفت کشور است و بدون تردید نام و یاد این نیکاندیشان در کنار آینده روشن دانشآموزان این سرزمین ماندگار خواهد بود، زیرا هر کلاس درس ساختهشده، فرصتی تازه برای شکوفایی استعدادها ایجاد میکند.
فرهودی با اشاره به اقدامات صورتگرفته در شهرستان میانه تصریح کرد: با راهبری فرماندار شهرستان، تلاش مدیران آموزشوپرورش، همراهی مجمع خیرین و مشارکت فرهنگیان، منطقه آموزشی میانه توانسته است رتبه نخست پویش «بساز مدرسه» را از نظر تعداد شرکتکنندگان کسب کند و این ظرفیت مردمی نشاندهنده عزم عمومی برای تحول در زیرساختهای آموزشی است. در این مراسم از حمایتهای نمایندگان مردم میانه در مجلس شورای اسلامی نیز قدردانی شد؛ حمایتی که به گفته مسئولان، در تسریع روند اجرای طرحهای عمرانی آموزشی و تأمین اعتبارات نقش مؤثری ایفا کرده است.
مدرسهای برای آیندهای روشنتر
افتتاح مدرسه حلاج علیا را میتوان فراتر از یک پروژه عمرانی ارزیابی کرد؛ این مدرسه نماد تغییر رویکرد از مدیریت حداقلی فضاهای آموزشی به برنامهریزی راهبردی برای توسعه پایدار علمی است. حذف چهار مدرسه کانکسی به معنای کاهش دغدغههای ایمنی، افزایش کیفیت آموزشی و ارتقای شأن تحصیل برای دانشآموزانی است که پیش از این در شرایطی محدود به آموزش میپرداختند.
اکنون دانشآموزان این روستا و مناطق پیرامونی میتوانند در فضایی بانشاط، استاندارد و متناسب با نیازهای آموزشی روز تحصیل کنند؛ فضایی که نهتنها امکان آموزش رسمی، بلکه بستر فعالیتهای فرهنگی، پرورشی و علمی را نیز فراهم میکند. چنین تحولاتی به شکل مستقیم بر انگیزه تحصیلی، اعتمادبهنفس دانشآموزان و امید خانوادهها اثر میگذارد. روند حذف مدارس غیراستاندارد در آذربایجانشرقی همچنان ادامه دارد و مسئولان آموزشوپرورش استان اعلام کردهاند که برنامهریزی برای تکمیل این چرخه تا رسیدن به پوشش کامل فضاهای استاندارد آموزشی در دستور کار است. آنچه در حلاج علیا رخ داد، نمونهای عینی از تحقق این سیاست است؛ سیاستی که بر این اصل استوار است که کیفیت آموزش، از کیفیت فضا آغاز میشود.
در چشمانداز توسعه استان، مدرسه تنها مکانی برای انتقال دانش نیست؛ بلکه کانونی برای پرورش نسل آینده، تقویت سرمایه انسانی و بنیانگذاری رشد پایدار است. بزرگترین مدرسه جایگزین مدارس کانکسی آذربایجان شرقی اکنون در دل یک روستای میانه قد برافراشته تا نشان دهد مسیر توسعه علمی، حتی در دورترین نقاط، با قدرت و امید ادامه دارد.
