جوان آنلاین: تأمین گوشت قرمز مورد نیاز داخلی از جمله دلایلی است که موجب شده تا اصلاح دامهای اصیل از سوی مؤسسات تحقیقاتی در کشور به شدت مورد توجه قرار بگیرد. در این میان، یکی از نژادهای گوسفند که به شدت در سالهای اخیر مورد توجه قرار گرفته است، نژاد سنگسری استان سمنان است، چراکه این نوع از گوسفند، مقاومت بالایی در برابر بیماریها دارد و علاوه بر آن، سازگاری با شرایط فقر غذایی و خشکسالی و توانایی راهپیمایی در مسافتهای طولانی، آن را به یکی از نژادهای برتر دام در ایران نموده است. روز گذشته بود که معاون بهبود تولیدات دامی سازمان جهاد کشاورزی استان سمنان از انجام عملیات اصلاح نژادی ایستگاه پرورش و اصلاح نژاد گوسفند سنگسری با هدف حفظ و حراست و بهبود عملکرد تولیدی و تولید مثلی این نژاد بومی خبر داد. موضوعی که در صورت تحقق، نوید آینده خوبی را در صنعت دام میدهد.
در حال حاضر ۸۰ درصد از نیاز کشور به گوشت قرمز از محل تولید داخلی تأمین و تنها ۲۰ درصد با واردات جبران میشود. با این حال، بالا رفتن قیمت دلار که نقش مهمی در هزینه واردات گوشت از خارج دارد، از جمله دلایلی است که موجب شده تا سازمان جهاد کشاورزی با هدف بالا بردن میزان تولید انواع دام، خصوصاً نوع سبک آن، با شناسایی نژادهای اصیل و اقتصادی در داخل کشور در این زمینه گام بردارد.
اصلاح نژاد گوسفند سنگسری
سمنان از جمله استانهایی به شمار میرود که از گذشته تاکنون در زمینه تولید دام سبک حرفهای بسیاری برای گفتن دارد. به عنوان مثال میتوان از نژاد گوسفند سنگسری که در محلی به همین نام در این استان پرورش داده میشود، یاد کرد. مقاومت بالا در برابر بیماریها، سازگاری با شرایط فقر غذایی و خشکسالی و توانایی راهپیمایی در مسافتهای طولانی از جمله ویژگیهایی است که میتوان آن را در بسیاری از استانها پرورش داد.
براساس آخرین آمار جهاد کشاورزی، در حال حاضر جمعیت تقریبی این نژاد ۲ هزار و ۵۰۰ رأس برآورد میشود. آمارهای غیررسمی حکایت از آن دارد که تعداد گوسفندان خالص سنگسری در بین گلههای مردمی حدود هزار و ۵۰۰ رأس است؛ موضوعی که اصلاح این نژاد را برای جلوگیری از انقراض بیش از پیش ضروری میکند.
حمیدرضا عادل، معاون بهبود تولیدات دامی سازمان جهاد کشاورزی استان سمنان، با اعلام اینکه انجام عملیات اصلاح نژادی ایستگاه پرورش و اصلاح نژاد گوسفند سنگسری با هدف حفظ و حراست و بهبود عملکرد تولیدی و تولید مثلی این نژاد بومی در حال انجام است، میگوید: «این عملیات شامل برآورد خویشاوندی گله با هماهنگی و همکاری مرکز اصلاح نژاد دام کشور جهت جلوگیری از هم خونی در گله، انتخاب قوچ و میش جهت جایگزینی دامهای مولد حذفی، عملیات همزمانی فحلی و جفتگیری کنترلشده میباشد.»
همانطور که گفته شد، ویژگیهای قابل قبول این نوع از نژاد گوسفند موجب شده تا چند سال قبل، مرکز اصلاح نژاد گوسفند سنگسری با هدف صیانت از سرمایههای دامی بومی استان تأسیس شود. به طوری که در حال حاضر بالغ بر ۵۷۰ رأس گوسفند سنگسری شامل میش، قوچ و بره در آن نگهداری میشود.
معاون بهبود تولیدات دامی سازمان جهاد کشاورزی استان سمنان با اشاره به ثبت عملیات اصلاح نژادی در سامانه اصلاح نژاد دام سبک کشور میافزاید: «جهت بهگزینی بهتر و تکمیل شجره گله، برای تمامی دامهای مولد و برههای متولد شده در این ایستگاه شناسنامه صادر شده و تمامی اطلاعات در سامانه اصلاحنژاد دام سبک کشور ثبت میشود.»
کیفیت بالای گوشت و شیر
تنوع آبوهوایی ایران موجب شده تا بیش از ۲۵ نژاد گوسفند در کشور پرورش داده شود که هرکدام با شرایط خاص اقلیمی سازگاری پیدا کنند. در این میان، کیفیت بالا و طعم دلپذیر گوشت و شیر نژاد گوسفند سنگسری از جمله دلایلی است که بسیاری از دامداران سمنانی و سایر استانها، به رغم جثه ریز آن، تمایل به پرورش آن را دارند. این در حالی است که کیفیت بالای پشم و همچنین دنبه کوچک از برتریهای این نژاد محسوب میشود.
همانطور که قبلاً گفته شد، توانایی راهپیمایی در مسافتهای طولانی از ویژگی این نژاد است. گواه این مدعا مسافتی است که این نژاد در طول یکسال میپیماید. در حال حاضر گوسفند نژاد سنگسری برای رفتن به مناطق ییلاقی از فیروزکوه، دماوند، طالقان، کرج و مناطقی از مازندران مانند هراز، لاری، پلور، نور، آمل و بابل میگذرد؛ همچنین برای رفتن به قشلاق نیز از حاشیه کویر سمنان از جمله مناطق اسپکشان، پیارجمند، دامغان، شاهرود، رباطکریم و ورامین در تهران و شهرهایی مانند کاشمر و بجنورد در خراسان و مناطقی از استان مرکزی میگذرد، این در حالی است که این مقدار کوچروی، کم نکردن وزن تنها مختص این نژاد است.
