جوان آنلاین: اگرچه هنوز تبعات اقتصادی جنگ رمضان بهطور شفاف و رسمی اعلام نشده، اما کنشهای اقتصادی مردم و خانوادهها در طول مدت این ایام تغییرات جدی و قابل توجهی داشته است که قابل لمسترین وجه آن را میتوانیم در تعداد و انجام سفرهای نوروزی مشاهده کنیم. بر اساس اعلام معاون گردشگری وزیر میراث فرهنگی و گردشگری، نوروز امسال با وجود شرایط جنگی مسافرت و تفریح، به عنوان ابزاری برای بازگرداندن آرامش و تابآوری اجتماعی بهگونهای مورد استفاده قرار گرفت که در ایام تعطیلات نوروزی بیش از ۲۹ میلیون سفر در کشور ثبت شد.
به گزارش «جوان»، سفرهای نوروزی امسال خانوادههای ایرانی با وجود همزمانی با وقوع جنگ تحمیلی محور تروریستی امریکایی- صهیونی علیه کشورمان، آمار جالب و قابل تأملی را ثبت کرد. انوشیروان محسنیبندپی، معاون گردشگری وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به اینکه نوروز ۱۴۰۵، مقطعی بیسابقه در تقویم گردشگری کشور بود، اظهار داشت: بازه زمانی ۹ اسفند ۱۴۰۴ تا ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ با شرایط کاملاً استثنایی همراه شد. همزمانی ایام پایانی سال با فضای حساس پس از «جنگ تحمیلی سوم»، وظایف نهادهای متولی سفر را دستخوش تحولی بنیادین کرد.
وی افزود: در این دوره، سفرهای نوروزی دیگر صرفاً رویدادی تفریحی نبودند، بلکه به مکانیسمی حیاتی برای بازگرداندن آرامش اجتماعی و جریان طبیعی زندگی تبدیل شدند. ستاد مرکزی هماهنگی خدمات سفر با درک این ضرورت، مدیریت بهینه خدماترسانی به مسافران و ارتقای آمادگی دستگاههای اجرایی را در اولویت قرار داد.
پویایی سفرهای نوروزی
معاون گردشگری وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گفت: ستاد مرکزی با برگزاری ۱۳۷ جلسه هماهنگی در سطوح مختلف، از نیمه اسفند تا نیمه دوم فروردین اقدامات لازم برای مدیریت سفرها و بحران را انجام داد. این جلسات شامل شورای مدیران معاونت گردشگری، نشستهای اضطراری و جلسات حضوری و مجازی با حضور وزیر بود. همزمان، جلسات استانی و شهرستانی از ۲۲ اسفند آغاز شد تا مدیریت میدانی و تمرکززدایی تحقق یابد. ناظران معین استانها نیز برای نظارت جامع بر رعایت پروتکلهای امنیتی و خدماتی تعیین شدند.
محسنیبندپی تصریح کرد: در بازه ۲۵ اسفند تا ۱۵ فروردین، بیش از ۲۹ میلیون سفر ثبت شد؛ میانگین مدت سفر ۶/۸ روز و ضریب تکرار سفر ۳۴ درصد بود که نشاندهنده نیاز مسافران به اقامت طولانی و حرکت دوباره در این ایام است. وی تأکید کرد: نوروز امسال شاهد تغییر بنیادین الگوی سفرها از «تفریحمحور» به «امنیتمحور» بودیم. گرایش اصلی به شهرهای کوچکتر و روستاها بود، هزینهها از سرگرمی به تأمین کالاهای اساسی منتقل و برنامهریزی سفرها سیال و نامنظم شد.
معاون گردشگری وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی توضیح داد: براساس دادههای سیمکارت، بیشتر مسافران به استانهای مازندران با ۴ میلیون و ۴۸۱ هزار و ۹۳۲ نفر، گیلان با ۳ میلیون و ۲۱۲ هزار و ۱۹۹ نفر، خراسان رضوی با یک میلیون و ۸۱۵ هزار و۱۲۳ نفر و آذربایجان شرقی با یک میلیون و ۶۶۴ هزار و ۱۷۹ نفر سفر کردند. بوشهر با ۲۲۳هزار و۹۴۳ مسافر در رتبه ۳۱ قرار گرفت.
محسنیبندپی گفت: ستاد مرکزی با انجام ۴۴ هزار و۵۲۷ بازدید نظارتی از مراکز پذیرایی و دفاتر خدمات مسافرتی، کیفیت و رعایت استانداردها را پایش کرد. طی این بازدیدها هزار و ۵۸۲ مورد تشویق، دو هزار و ۱۶۱ تذکر، ۱۶۶ اخطار کتبی و ۱۳۱ مورد تعطیلی یا تعلیق ثبت شد. همچنین ۸۷۸ نقص به مجموعههای ذیربط ابلاغ شد.
وی تصریح کرد: با توجه به تغییرات آشکار سفرها، ادامه روشهای سنتی مدیریت سفر کافی نیست. توصیهها شامل هدایت مسافران به روستاها و شهرستانهای دور از مراکز استان، توسعه زیرساختهای دسترسی و شبکههای توزیع کالا، و تدوین اطلس امنیتی- گردشگری برای مدیریت جریان سفرها است. این اقدامات تابآوری صنعت گردشگری و رضایت عمومی را در سالهای آینده تضمین میکند.
مقایسه آماری
طبق آمارهای رسمی در بهار سال ۱۴۰۳، رقمی معادل ۴۸ درصد از خانوارهای ایرانی موفق نشدند «مسافرت» کنند، ضمن آنکه ۴۹ درصد از کسانی که به سفر رفتند، حتی یک روز هم «اقامت شبانه» نداشتند. این در حالی است که در ایام بهار سال ۱۴۰۴، براساس شاخص «مسافرت افراد (و نه خانوار)»، آمار سفر به نسبت سال ۱۴۰۳ تنها ۲ درصد رشد داشت که باز هم حکایت از ضعف بنیه اقتصادی خانوادهها و نشاندهنده عدم اقبال حجم قابلتوجهی از ایرانیها برای «گردش و تفریح در ایام عید» بود. به دلیل شرایط جنگی ایجاد شده برای کشورمان از سوی محور تروریستی و جنایتکار امریکایی- صهیونی و همچنین برخی عوامل مؤثر اقتصادی و درآمدی امسال نیز جمعیت مسافرت نرفته از سالهای گذشته۱۴۰۳ بیشتر شده که البته امری کاملاً معمولی و قابل پیشبینی بود.
علل کاهش مسافرتها
با توجه به افت آمار مسافرت خانواده در ایام تعطیلات نوروزی امسال به نظر میرسد که سه دلیل عمده باعث کاهش سفرهای نوروزی سال ۱۴۰۵ در مقایسه با دو سال اخیر شده است. شاید اولین علت این کاهش آمار مسافرت نگرانی خانوادهها از کاهش درآمد به دلیل وقوع جنگ و از بین رفتن برخی مشاغل بوده است، چه اینکه جنگ تحمیلی و تجاوز محور تروریستی امریکایی- صهیونی به کشورمان تقریباً از روزهای ابتدایی اسفندماه سال گذشته شروع شد.
دومین علتی که برای کاهش سفرهای نوروزی سال جدید میتوان احصا کرد افزایش هزینههای اقلام خوراکی بعد از حذف ارز ترجیحی و بالا رفتن عدد تورم کالاهای اساسی و همچنین بالا رفتن هیجانی و بدون مبنای اغلب مایحتاج زندگی مردم بود. در نهایت سومین عاملی که در کاهش سفرهای نوروزی سال جدید مؤثر بود و باعث نیز تغییر رویکرد مردم شد این واقعیت بود که خانوادهها مجبور شدند تدابیری برای مواجهه احتمالی با هرگونه شرایط اضطراری و غیرقابل پیشبینی ناشی از وقوع جنگ تحمیلی اتخاذ و به پسانداز منابع مالی در کنار کم کردن برخی هزینهها با اولویت کمتر یا خریدهای غیرضروری اقدام کنند.
البته واضح است که با عبور جامعه از این شرایط ناخواسته و تحمیلی و طبق روحیه خاص و همیشگی مردم کشورمان برای رفتن به مسافرت و تفریح در اولین شرایط ایجاد شده، مجدداً شاهد شلوغی جادهها و تراکم بالای مسافران در شهرهای زیارتی و مسافرپذیر خواهیم بود. امری کاملاً معمولی و قابل پیشبینی بود.
