جوان آنلاین: حمله به مساجد، تلاش برای ایجاد خلأ اجتماعی و تضعیف وحدت محلهها بود، اما همت مردم و انسجام محلهها مانع از تحقق این هدف شد. حجتالاسلام سیدناصر میرمحمدیان، مدیرعامل بنیاد هدایت سازمان تبلیغات اسلامی میگوید: «هر آجری که از مسجد فرو ریخت، در واقع به سنگی در فلاخن اراده مردم تبدیل شد. مسجد با همت اهالی دوباره زنده خواهد شد.»
چرا در آشوبها به مساجد جسارت شد؟
این جسارت کاملاً آگاهانه بود. دشمن میداند مسجد تنها یک ساختمان نیست، مسجد نقطه اتصال مردم با یکدیگر و با حاکمیت و کانونی برای سازماندهی اجتماعی است. وقتی مسجد محلهای فعال باشد، پیوند عاطفی میان مردم ایجاد میشود و گرههای زندگی آنها توسط «امام محله» باز میشود. بنابراین حمله به مسجد، در واقع حمله به نظم اجتماعی و وحدت محله است. هدف این بود که مردم از تکیه گاه معنوی و اجتماعی خود محروم شوند و خلأیی به وجود آید که احساس بی پناهی در جامعه بیشتر شود.
پیام شما به اهالی محلههایی که مساجد آنها آسیب دیدهاند، چیست؟
پیام ما روشن و ساده است؛ «مسجد زنده است، چون اراده شما زنده است.» ممکن است ساختمان آسیبدیده باشد، اما هویت جمعی شما نباید خدشهدار شود. این اتفاق میتواند نقطه عطفی باشد، نقطهای برای حضور پرشورتر مردم، بازگرداندن مجد و عظمت مسجد و نشان دادن اینکه با همت خود مردم، حتی دشوارترین شرایط هم قابل پشت سر گذاشتن است.
برای افزایش مشارکت خیرین و مردم چه برنامههایی دارید؟
ما معتقدیم بازسازی مساجد باید «مردم پایه» باشد، نه صرفاً با بودجههای دولتی. شفاف سازی نیازها و ارائه لیست دقیق هزینهها به مردم، ایجاد پویشهای محله محور و استفاده از ظرفیت بانوان محله به عنوان پیشران حرکتهای اجتماعی از جمله راهکارهای اصلی است. هر خانواده، هر فرد و حتی کمکهای کوچک میتواند سهمی در بازسازی داشته باشد و در نهایت، جمع این مشارکتها حرکت بزرگی ایجاد میکند. وقتی مردم ببینند کمکهایشان دقیق و هدفمند استفاده میشود، انگیزه بیشتری پیدا میکنند و مشارکت افزایش مییابد.
در حال حاضر بازسازی مساجد چه زمان بندی دارد و تجربههای گذشته چه کمکی میکند؟
بازسازی مساجد با سرعت در حال پیگیری است و تجربه تاریخی به ما نشان داده که هر جا مردم پای کار آمدند، روند بازسازی بسیار سریعتر از پروژههای صرفاً دولتی پیش رفته است. تاریخ معاصر ما پر از مثالهایی است که مساجد در زلزلهها، جنگها و حوادث دیگر، با مشارکت مردم دوباره زنده شدند. این تجربه نشان میدهد وقتی مردم همدل و متعهد باشند، هیچ مانعی نمیتواند توقف ایجاد کند.
برای مساجدی که تا ماه رمضان آماده نشدهاند، چه تدبیری دارید؟
نباید اجازه دهیم فعالیت مسجد متوقف شود. حتی اگر ساختمان آسیب دیده باشد، فعالیتهای مذهبی، فرهنگی و تربیتی باید ادامه داشته باشد. برپایی «خیمه خدمت»، استفاده از فضای باز مجاور مسجد، یا حسینیههای موقت در همان کوچه، راهکارهایی هستند که انسجام محله را حفظ میکنند و مردم بتوانند برنامههای مذهبی و تربیتی خود را ادامه دهند. هدف این است که مسجد، حتی در شرایط اضطراری، قلب محله باقی بماند.
برای شفافیت مالی و اعتماد مردم چه اقداماتی انجام شده است؟
ما بر استفاده از سامانههای گزارش دهی محلی و نصب تابلوهای شفافیت در ورودی مساجد تأکید داریم. همچنین گزارش تصویری از مراحل پیشرفت کار در کانالهای محلی منتشر میشود تا مردم دقیقاً ببینند کمک و پولشان چگونه و در کجا هزینه میشود. شفافیت، اعتماد را بازمیگرداند و مشارکت مردم را افزایش میدهد.
پیام شما به دشمنان و هتاکان به مساجد چیست؟
پیام ما روشن است؛ «شما به دیوارهایی آسیب زدید که ریشه در خاک ندارند، بلکه ریشه در باورهای مردم دارند»، هر آجری که از مسجد افتاد، در واقع به سنگی در فلاخن اراده مردم علیه شما تبدیل شد. این مساجد، با شکوهی بیشتر و کارکردهایی اجتماعیتر، دوباره ساخته خواهند شد و مرکز شکست نقشههای دشمنان خواهند بود. همه این موفقیتها با همت و مشارکت مردم امکانپذیر است و نشان میدهد هیچ تخریبی نمیتواند روح مسجد و نقش اجتماعی آن را نابود کند.
