کارشناس اقتصادی معتقد است توسعه همکاریهای گازی بین ایران و ترکمنستان، فرصتهایی را برای دو کشور برای صادرات گاز به ویژه در فصول غیرسرد فراهم میکند که میتواند به رشد اقتصادی و ثبات منطقه کمک کند. ایران و ترکمنستان با صادرات گاز به کشورهای همسایه از طریق قراردادهای جدید میتوانند جریانهای درآمدی خود را متنوع کنند. این میتواند به کاهش وابستگی به یک بازار واحد و ایجاد یک اقتصاد با ثباتتر کمک کند. صادرات گاز درآمد ارزی قابل توجهی ایجاد میکند که میتواند به رشد هر دو اقتصاد کمک کند. این درآمدها را میتوان برای توسعه زیرساختها، مراقبتهای بهداشتی، آموزش و سایر بخشهای حیاتی مورد استفاده قرار داد.
ایران و ترکمنستان، دو کشور همسایه، دارای ذخایر گاز قابل توجهی هستند و فرصتهایی را برای همکاری در زمینه واردات و انتقال گاز مورد بررسی قرار دادهاند. ایران از ابتدای سال ۱۴۰۲ به واردات گاز به میزان سالیانه ۵/۳ میلیارد مترمکعب از ترکمنستان میپردازد و قرار است در سالیان آتی این میزان به حدود ۱۵ میلیارد مترمکعب سالیانه برسد.
نادیا محرابی کارشناس اقتصادی در گفتگو با «جوان» پیرامون مزیتهای توسعه همکاریهای گازی ایران و ترکمنستان با تمرکز بر مزایای واردات و انتقال گاز از ترکمنستان به ایران و همچنین رفع نیاز به انتقال گاز از جنوب ایران به مناطق شمالی و شمال شرقی، امکان صادرات گاز به کشورهای همسایه و رفع ناترازی گاز در فصول سرد کشور میگوید: در ایران، تأمین نیازهای گاز مصرفی مناطق شمال و شمال شرق کشور که در فاصله بسیار دور از میادین گازی جنوب قرار دارند، چالش مهمی است. توسعه همکاریهای گازی با ترکمنستان میتواند این چالش را به طور مؤثر برطرف کند. به جای انتقال گاز از میادین جنوبی به شمال، واردات گاز از ترکمنستان میتواند راه حل کارآمدتر و مقرون به صرفهتری ارائه دهد. با اجتناب از نیاز به انتقال گسترده گاز از جنوب به شمال، ایران میتواند در هزینههای حمل و نقل به میزان قابل توجهی صرفهجویی کند. سپس از این اقدام صرفهجویی در هزینه میتوان برای سرمایهگذاری در سایر پروژههای توسعه مهم استفاده کرد. واردات گاز از ترکمنستان، نیاز به توسعه زیرساختهای بیشتر، مانند ساخت خط لوله، را در مناطق جنوبی که قبلاً به خوبی توسعه یافتهاند، از بین میبرد. این فرصت صرفهجویی در هزینه را میتوان به سمت گسترش سایر پروژههای زیرساختی حیاتی هدایت کرد.
وی ادامه داد: همچنین ایران و ترکمنستان از طریق صادرات گاز این فرصت را دارند که روابط دیپلماتیک خود را با کشورهای همسایه تقویت کنند. چنین همکاریهایی میتواند ثبات منطقهای را تقویت کند، درگیریها را به حداقل برساند و یکپارچگی اقتصادی را ارتقا بخشد.
این کارشناس انرژی در رابطه با ناترازی گاز در فصول سرد سال و رفع آن از طریق واردات تأکید میکند: ناترازی گاز در فصول سرد سال را میتوان به طور مؤثر از طریق واردات گاز از ترکمنستان حل کرد و به ایران اجازه داد تا عرضه داخلی خود را تثبیت کند و تولید گاز خود را افزایش دهد. ایران با تکیه بر واردات گاز از ترکمنستان میتواند تقاضای فزآینده گاز را در فصول سرد که ممکن است تولید داخلی ناکافی باشد، تأمین کند. این امر تأمین بیوقفه گاز برای نیازهای مسکونی، صنعتی و تولید برق را تضمین میکند.
وی میگوید: توسعه همکاریهای گازی ایران و ترکمنستان مزایای بیشماری را برای هر دو کشور به همراه دارد. ایران میتواند با واردات و انتقال گاز، نیاز به انتقال گسترده گاز در قلمرو خود را از بین ببرد که منجر به صرفهجویی اقتصادی شود. علاوه بر این، امکان صادرات گاز در فصول غیرسرد فرصتهای اقتصادی را فراهم میکند، ثبات منطقه را تقویت میکند و روابط دیپلماتیک را تقویت میکند. واردات گاز همچنین به ایران این امکان را میدهد که ناترازی گاز را در فصول سرد سال حل کند و در عین حال افزایش تولید گاز داخلی را تسهیل کند. این مزیتها نه تنها به امنیت انرژی ایران کمک میکند، بلکه میتواند بر توسعه کلی اقتصادی و پایداری زیستمحیطی ایران تأثیر مثبت بگذارد.
