برای حرکت رو به جلو، تخصیص منابع مالی مناسب برای حمایت از توسعه ظرفیت گاز کشور برای دولت بسیار مهم است. علاوه بر بودجه دولت که منبع مالی قابل توجهی از طریق شرکت ملی نفت و گاز ایران است، راههای دیگری نیز باید بررسی شود. سرمایهگذاریهای مشترک صنایع میتواند به تأمین گاز و برق خود کمک کند و منابع صندوق توسعه ملی که منابع مالی قابل توجهی از تجارت نفت خام ایران به دست آورده است، میتواند برای توسعه میادین مشترک گازی نیز استفاده شود.
این تمرکز بر توسعه ظرفیت گاز ایران پیامدهای قابل توجهی برای بازار انرژی داخلی و بینالمللی خواهد داشت. در داخل کشور تضمین تأمین پایدار و کافی گاز برای بخشهای مختلف از جمله مسکونی، تجاری و صنعتی، به حل تعادل نداشتنهای مقطعی داخلی کمک خواهد کرد. این امر به رفع کمبود انرژی و کاهش وابستگی به واردات کمک میکند که منجر به امنیت انرژی بیشتر میشود.
در عرصه بینالمللی، توسعه ظرفیت گاز ایران، این کشور را به عنوان یک بازیگر اصلی در بازار جهانی گاز معرفی خواهد کرد. ایران با ذخایر گسترده و ظرفیت تولید فزاینده خود، پتانسیل تبدیل شدن به یک صادرکننده قابل توجه گاز را دارد. این نه تنها اقتصاد کشور را تقویت میکند، بلکه با ارائه یک منبع انرژی قابل اعتماد و مقرون به صرفه به کشورهای همسایه، به ثبات منطقهای کمک میکند. علاوه بر این، توسعه ظرفیت گاز ایران با تلاشهای جهانی برای گذار به سمت منابع انرژی پاکتر و پایدارتر همسوست. گاز طبیعی جایگزین پاکتری برای سایر سوختهای فسیلی در نظر گرفته میشود و به این ترتیب، افزایش تولید و صادرات آن میتواند به کاهش انتشار گازهای گلخانهای و کاهش تغییرات آب و هوایی کمک کند.
این رویکرد مهم نشان داد که ایران و نخبگان ایرانی بدون کمک از پیمانکاران خارجی توانایی توسعه مهمترین و پیچیدهترین لایه گازی کشور را دارند و این موضوع یک پیام مهم اقتصادی و منطقهای برای کشورهای همسایه دارد که نشان از جایگاه و توانمندی بزرگ صنعت نفت و گاز ایران است.
حال با ورود به سال سوم دولت سیزدهم و توانمندی مشهود و انکارناپذیر ایران در توسعه میادین مشترک پیچیده گازی روی دریا، باید منابع مالی متناسب نیز در اختیار قرار گیرد. علاوه بر بودجه دولتی که مهمترین منبع توسعه ظرفیت گازی کشور از طریق شرکت ملی نفت و گاز ایران است، میتوان از سرمایهگذاری مشترک صنایع در جهت خودتأمینی گاز و برق خود، همچنین به کارگیری منابع صندوق توسعه ملی که با گسترش تجارت نفت خام ایران به منابع عظیمی دست پیدا کرده است و همچنین درآمدهای نفتی مازاد بر پیشبینی بودجه به سمت توسعه میادین گازی مشترک با تکیه بر توان داخلی برویم.
موتور محرک اصلی توسعه صنعت انرژی کشور، با بهرهبرداری از مهمترین و پیچیدهترین لایه گازی کشور روی دریا یعنی فاز ۱۱ پارس جنوبی با تکیه بر توان تماماً ایرانی به تازگی روشن شده است و تأمین منابع مالی مناسب دولتی و غیردولتی نظیر سرمایهگذاری مستقیم صنایع بزرگ در خودتأمینی گاز خود و همچنین اهرم منابع عظیم صندوق توسعه ملی در جهت بهرهبرداری و صادرات منابع عظیم گازی ایران یک ضرورت بسیار مهم در سال سوم دولت سیزدهم در جهت بازطراحی تجارت انرژی ایران است.
پیرامون اهمیت توسعه ظرفیت گازی کشور و با تکیه بر تجربه موفق توسعه تماماً ایرانی فاز ۱۱ پارس جنوبی به سراغ نمایندگان مجلس رفتیم تا در این زمینه و لزوم تأمین مالی جدید برای توسعه ظرفیت گازی کشور و توسعه جایگاه منطقهای ایران در زمینه تجارت گاز طبیعی به گفتگو بپردازیم.
تزریق ۱۵میلیون مترمکعب گاز به شبکه ماحصل کار نخبگان ایرانی
اسماعیل حسینزهی، نماینده مردم «خاش» در مجلس شورای اسلامی در گفتگو با «جوان» میگوید که بهرهبرداری «فاز ۱۱ پارس جنوبی» از معطلی ۲۲ ساله از سوی پیمانکار خارجی جلوگیری و امکان برداشت ۱۵ میلیون متر مکعب گاز به شبکه را فراهم کرد.
وی با اشاره به بهرهبرداری گاز از فاز ۱۱ پارس جنوبی و توفیقات دولت سیزدهم در این بخش میگوید: «فاز ۱۱ یکی از پیچیدهترین فازهای میدان گازی پارس جنوبی قلمداد میشود. فاز ۱۱ پارس جنوبی به دست جوانان و با تکیه بر توان داخلی به بهرهبرداری رسید، به واقع یکی از حسنهای تحریم علیه ایران این است که ما به جوانان خودمان اعتماد داشته باشیم. در واقع جوانان ما فعالیتهای مهندسی که پیشتر شرکتهایی همچون توتال فرانسه در کشور انجام میدادند را انجام میدهند، البته این مهم نه تنها در وزارت نفت که باید در سایر وزارتخانهها هم دیده شود.»
این نماینده مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه «فاز ۱۱ پارس جنوبی» با ابتکار دولت سیزدهم پیش از موعد به بهرهبرداری رسید، ادامه میدهد: «دلسوزی خودمان باعث شده تا این مهم پیش از موعد به بهرهبرداری برسد، چراکه شرکتهای خارجی تنها به دنبال کسب منافع بیشتر خود از این بخش هستند. بنابراین بهرهبرداری فاز ۱۱ پارس جنوبی از معطلی ۲۲ ساله از سوی پیمانکار خارجی جلوگیری کرد. در واقع توسعه هر کشوری به واسطه نیروی انسانی آن کشور رقم میخورد؛ بنابراین امیدواریم از این نیروی جوانی که توانستند فاز ۱۱ پارس جنوبی را قبل از پایان روزشمار به بهرهبرداری برسانند، در سایر بخشها هم به درستی استفاده شود.»
این نماینده مجلس شورای اسلامی تصریح میکند: «همچنین با ابتکار دولت سیزدهم پیرو بهرهبرداری فاز ۱۱ پارس جنوبی امکان برداشت روزانه حداقل ۱۵ میلیون متر مکعب گاز برای کشور فراهم میشود. در واقع این تولید گاز میتواند بخشی از ناترازیهای کشور را جبران کند و همچنین ما میتوانیم از ظرفیت ایجاد شده برای صادرات گاز در فصول گرم سال نیز استفاده کنیم. بهرهبرداری از فاز ۱۱ میدان گازی پارس جنوبی پیام سیاسی - اقتصادی خوبی برای ما در منطقه به ارمغان آورد و بهرهبرداری از این میدان گازی فوقالعاده بود.»
بدون معطلی و ۳ سال زودتر بدون کمک خارجیها
منصور شکراللهی، عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی درمورد پیچیدهترین فاز پارس جنوبی به «جوان» میگوید: «بهرهبرداری از فاز ۱۱ پارس جنوبی با ابتکار دولت سیزدهم حتی باعث این شد که ما سه سال زودتر از موعد این پروژه را به بهرهبرداری برسانیم که امکان برداشت روزانه حداقل ۱۵ میلیون متر مکعب گاز را فراهم خواهد کرد. بهرهبرداری از فاز ۱۱ پارس جنوبی به واسطه تکیه بر توان داخلی، به معطلی ۲۲ ساله برای اتمام این پروژه از سوی پیمانکار خارجی پایان داد.»
این نماینده مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه هر زمان که به جوانان داخلی و نخبگان اعتماد داشته باشیم، به نتایج خوبی دست پیدا میکنیم، میافزاید: «الحمدلله ما نخبگان و مهندسان خوبی در کشور داریم؛ بنابراین بهرهبرداری از فاز ۱۱ پارس جنوبی حاوی این پیام بود که ما میتوانیم، چراکه فاز ۱۱ پارس جنوبی بسیار پیچیده بود و بنده زمانی در عسلویه حضور داشته و از نزدیک شاهد پیچیدگی کارها بودهام.»
وی تأکید میکند: «وقتی ما به جوانان اعتماد میکنیم انگیزه لازم در جوانان شکل میگیرد. زمانی شرکتهای خارجی اعم از توتال و یک شرکت چینی برای اتمام این پروژه به ایران آمدند و در ادامه راه گفتند به دلیل تحریمها این پروژه را ادامه نخواهند داد، بنابراین تکیه بر توان داخلی از معطلی ایجاد شده در این بخش جلوگیری کرد.»
وی ضمن تأکید مجدد بر این نکته که فاز ۱۱ پارس جنوبی، فاز بسیار پیچیدهای بود، ادامه میدهد: «فاز ۱۱ پارس جنوبی الحمدلله امروز به بهرهبرداری رسیده و اتفاق بزرگی از سوی دولت در این بخش رقم خورده است. آغاز بهرهبرداری از فاز ۱۱ پارس جنوبی با ابتکار دولت سیزدهم حتی باعث این شده که ما سه سال زودتر از موعد این پروژه را به بهرهبرداری برسانیم که امکان برداشت روزانه حداقل ۱۵میلیون متر مکعب گاز را فراهم خواهد کرد. این پروژه اصلاً قرار نبود امروز به بهرهبرداری برسد، اما پیش از موعد از سوی جوانانمان که کم هم نیستند، به بهرهبرداری رسید. بهرهبرداری از فاز ۱۱ پارس جنوبی حتی میتواند بخشی از ناترازیهای گازی را جبران و در صادرات گاز در فصول گرم سال به کشور کمک کند.»
جمعبندی
بهنظر میرسد با بهرهبرداری موفقیتآمیز از حیاتیترین و پیچیدهترین لایه گازی کشور در دریا – فاز ۱۱ پارس جنوبی – با استفاده از منابع کاملاً داخلی، اکنون تمرکز به سمت تأمین منابع مالی مناسب دولتی و غیردولتی معطوف شده است. سرمایه گذاری مستقیم صنایع بزرگ برای خودکفایی گاز و نیز بهرهبرداری از منابع قابل توجه صندوق توسعه ملی برای مهار و صادرات منابع عظیم گازی ایران ضروری است. این یک الزام حیاتی در سومین سال دولت سیزدهم است که به دنبال طراحی مجدد تجارت انرژی ایران است. دولت سیزدهم به دستاوردهای مهمی در توسعه ظرفیت گاز کشور دست یافته است. ایران با تکیه بر توان و تخصص داخلی توانسته است با موفقیت گاز را از میادین مشترک استخراج کند و توانمندیهای خود را در صنعت نفت و گاز به نمایش بگذارد. در حرکت رو به جلو، تخصیص منابع مالی مناسب برای حمایت از توسعه بیشتر ظرفیت گاز کشور برای دولت بسیار مهم است. این نه تنها به عدم تعادلهای مقطعی داخلی میپردازد، بلکه ایران را به عنوان یک بازیگر اصلی در بازار جهانی گاز قرار میدهد و به ثبات و تلاشهای پایداری منطقهای کمک میکند.
