در آستانه سفر رافائل گروسی، دبیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تهران، همکاری با این نهاد بینالمللی کماکان ادامه دارد و شبهاتی که اخیراً بر روابط دو طرف سایه انداخته بود، در حال رفع شدن است. محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی در حاشیه نشست هیئت دولت درباره آخرین تعاملات ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت: «تماسها با مدیرکل و معاونان آژانس در حال انجام است و هیئتهایی از آژانس در تهران حضور پیدا کردهاند و مواردی که عدم انطباق سانتریفیوژها یا وجود ذره اعلام شده بود، حل و فصل و پرونده پس از کارشناسیها بسته، نهایی و مشخص شد که انحراف خاصی وجود ندارد و موضوعاتی است که در حقیقت با توجه به بحثهای کارشناسی واجد اهمیت نبوده است که بخواهد به عنوان یک بحث مورد پیگیری قرار گیرد.» بر اساس گزارش ایرنا، اسلامی گفت: «مذاکراتی با معاون آژانس بینالمللی انرژی اتمی انجام شد و از آقای گروسی دعوت به عمل آمد که در یکیدو روز آینده به تهران سفر خواهد کرد تا موارد باقی مانده بررسی شود.» رئیس سازمان انرژی اتمی با اشاره به سفر آتی گروسی تأکید کرد: این سفر میتواند کرهگشای مذاکرات برجامی باشد. ما موارد غیرعادی را که سیاسی و با اعمال فشار باشد، نمیپذیریم. اسلامی اضافه کرد: دلیل برجام همین موارد اتهامی است. ۲۰سال است این اتهامات مطرح است و مذاکرات به سند برجام تبدیل شده است. امکان ندارد چیزی که مربوط به گذشته بوده باشد، نو شود. اسلامی در ادامه گزارش آژانس درباره غیرشفاف بودن اقدامات ایران را رد کرد و گفت: «در گزارش چنین موردی ذکر نشده است.» وی درباره ادعاهای پادمانی آژانس هم گفت: «برای روشنگری درباره پاسخهای ایران جلساتی برگزار شد، گرچه اینگونه القا میکند که پاسخی داده نشده است، اما پاسخها در چند صد صفحه ارائه شد و بار دیگر با حوصله این پاسخها را بررسی کردیم.»
رئیس آژانس اتمی درباره اعلام وجود ذرهای با غنای ۸۴درصد هم گفت: «نمونهبرداری یک ذره بوده است که با میکروسکوپ هم دیده نمیشود، اما آنچه مهم است، حجم موادی است که پس از تولید ذخیره میشود که بازرسان آن را مشاهده کردند و مطمئن شدند بیش از ۶۰درصد نیست و خط تولید ایران ۶۰درصد است که در این گزارش هم آمده است. در نشستها هم آن را پیگیری میکنیم و این موضوع هم براساس همین مذاکرات کنار گذاشته میشود.» هفته گذشته شبکه بلومبرگ به نقل از بازرسان آژانس بینالمللی اتمی مدعی شده بود در تأسیسات هستهای کشورمان اورانیوم با غنای ۸۴درصد تولید شده است که از سوی مقامات ایرانی تکذیب شد.
امریکا و تروئیکای اروپا با استناد به گزارشهای ادعایی آژانس، سه ماه پیش قطعنامهای را در شورای حکام علیه ایران صادر و ادعا کردند ایران برای از بین بردن نگرانیهای غرب درباره برنامه هستهای باید با آژانس همکاری کند. آخرین دور مذاکرات رفع تحریمهای وین مردادماه سال جاری در وین برگزار شد، اما بعد از آن دچار وقفه شده است. تحلیلگران میگویند برخی عوامل مانند فشارهای رژیمصهیونیستی، اختلافات با کنگره و مشکلات داخلی در امریکا، دلیل بیمیلی دولت بایدن برای بازگشت به برجام در ماههای گذشته بوده است.
از سوی دیگر، انریکه مورا، معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز چهارشنبه بار دیگر آمادگی خود را برای ازسرگیری مذاکرات هستهای اعلام کرد. مورا تأکید کرد: «ما میخواهیم برجام را همچنان روی میز نگه داریم. تمامی کانالها را باز نگه داشتهایم ولی دشوار است. هنوز فکر میکنیم برجام تنها راه رسیدگی به مشکل هستهای ایران و تنها راه موجود برای ماست.»
بایدن و ترامپ؛ عامل پیشروی برنامه هستهای
با وجود اینکه مقامات کاخ سفید ادعا میکنند ایران درحال توسعه برنامه هستهای خود است و نسبت به آن ابراز نگرانی میکنند، اما خروج امریکا از برجام و ادامه فشارهای اقتصادی، تأثیر زیادی در برنامه داشته است و روسها هم این مسئله را تأیید میکنند. میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در سازمانهای بینالمللی مستقر در وین به گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره برنامه هستهای ایران واکنش نشان داد و دیروز در توئیتر نوشت: «سیاست ترامپ و بایدن در قبال تهران اصلیترین عامل تقویتکننده برای توسعه سریع برنامه هستهای ایران است. در واقع، واشنگتن تنها میتواند در خصوص این واقعه به خودش تبریک بگوید. هیچ درسی آموخته نشد.» این در حالی است که امریکا پس از اغتشاشات ایران و حمایت از آشوبگران بارها ادعا کرده برجام را از دستورکار خود خارج کرده و بر تحولات داخلی ایران متمرکز شده است. ایران هم در واکنش به جاهطلبیهای امریکا، سطح غنیسازی اورانیوم خود را به ۶۰درصد رسانده است تا نشان دهد گزینههایی در برابر کارشکنیهای واشنگتن در اختیار دارد که در صورت لزوم از آنها استفاده خواهد کرد.
