لیگبرتر فوتبال به نیمفصل رسید، اما خبری از بالا رفتن کیفیت مسابقات نیست. باشگاههای لیگبرتری اگرچه برای به خدمت گرفتن بازیکنان و مربیان چندین میلیارد تومان خرج میکنند، منتها سطح بازیها در حد فوتبال آماتوری است. دیدارهای فصل بیستویکم به خاطر برگزاری اردوی تیمملی و جامجهانی با وقفه طولانی مواجه شد. از طرفی برگزاری بازیها بدون تماشاگر نیز بر پایین آمدن کیفیت مسابقات تأثیر گذاشته است، منتها حواشی لیگ نیز همانند همیشه بالاست و تیمها، بازیکنان و مربیان بیشتر از آنکه روی بازی تمرکز کنند، برای جنجالسازی منتظر یک جرقه هستند. رسول کربکندی، کارشناس و مربی باتجربه کشورمان معتقد است نتیجهگرایی و دلالیسم فوتبال ایران را به مرز نابودی کشانده است.
سطح کیفی نیمفصل اول لیگبرتر فوتبال را چگونه ارزیابی میکنید؟
وقفههای زیاد بین مسابقات، عدمحضور تماشاگران در ورزشگاهها، کیفیت پایین مسابقات و دیدن بازیهای جذاب در جامجهانی دلایلی هستند که باعث شده است تماشای بازیهای لیگبرتر غیرقابل تحمل شوند و مردم رغبتی به پیگیری رقابتها نداشته باشند. با خیلیها که صحبت میکنیم اصلاً نمیدانند تیم محبوبشان بازی داشته است! مثل گذشته مردم با لیگبرتر همراه نیستند. وقتی بازیهای باکیفیت جامجهانی قطر را دیده باشید، قاعدتاً دیدن دیدارهایی اینچنین سخت میشود. تیمهایی در لیگمان داریم که سرمایهگذاری سنگینی انجام دادهاند ولی نتیجه نمیگیرند، اما تیمهایی هم هستند با جوانان بهتر از تیمهای متمول ظاهر شدهاند. این مسائل باعث بههمریختگی فکری هواداران شده است و دیگر آن همراهی و علاقهمندی گذشته در جامعه وجود ندارد.
افت فاحش سطح بازیها ناشی از چیست؟
سطح کیفی افت شدیدی داشته است. اگر قرار بود وقتهای اضافی مثل جامجهانی لحاظ شود، احتمالاً هر بازی نیمساعت وقت اضافه داشت! چراکه در اکثر بازیها توپ در اوت است. این نوع بازیها تأثیری در پیشرفت بازیکنان ندارد و فقط مادیات در لیگ تعیینکننده است. باشگاههای ما هر کاری میکنند تا رکورد بزنند و روی دست هم بلند شوند. مخالف پول گرفتن بازیکنان نیستم، اما در صورتی که کیفیت لازم را نیز داشته باشند. با این وضعیت چطور انتظار داریم تیمملیمان نتیجه بگیرد؟ تا زمانی که لیگ سطح خوب و تولید نداشته باشد، نباید منتظر پیشرفت فوتبال ملی باشیم.
فقر گلزنی در لیگبرتر چه آسیبی به فوتبال ایران میزند؟
لیگمان به دلیل عدمثبات مدیران و مربیان نتیجهگراست، در نتیجه مساوی را بهتر از باخت میدانند. تیمها تمرکزشان روی دفاع است و روی اتفاق یا اشتباه حریف به گل میرسند. آن وقت هم کلاً به دفاع میروند تا سه امتیاز را بگیرند. این ثمره تفکر نتیجهگرایی در فوتبال است. میدانند اگر ببازند هم مدیر عوض میشود و هم مربی. همه به حداقلها راضی هستند. ممکن است بازیکن قدبلند و سرزن داشته باشیم، اما نوع فوتبال ما جوری است که موقعیتی برای بازیکن خلق نمیشود. هماهنگی تاکتیکی در تیمها وجود ندارد و از ابزارهای موجود نمیتوانیم استفاده کنیم. دفاع خوب را از حمله خوب بهتر یاد گرفتهاند.
اینکه بهترین گلزن لیگ خارجی باشد، انگیزه بازیکنان ایرانی بالا میرود یا جلوی پیشرفت آنها را میگیرد؟
از دو دیدگاه میتوان این مسئله را بررسی کرد. اول اینکه اگر بازیکنان خارجی خوب داشته باشیم عملکرد فوتبالیستهای ایرانی به چشم نمیآید. دوم اینکه آمدن خارجیهای باکیفیت انگیزه سایرین را افزایش میدهد و یک رقابت سالم را ایجاد میکند. فکر میکنید عربستان با چه هدفی رونالدو را میخرد؟ آنها برای انگیزه دادن به جوانان، پر شدن ورزشگاهها و بالا رفتن کیفیت مسابقاتشان برنامه دارند. ما هم اگر بتوانیم از مربیان و بازیکنان خوب خارجی بهره بگیریم، قطعاً حضورشان به فوتبال ما کمک خواهد کرد، منتها به خاطر دستمزدهای سنگین خارجیهای باکیفیت، ما خارجیهای معمولی را میآوریم که البته بعضاً باز هم از بازیکنان داخلی بهتر بازی میکنند.
ضعف مهاجمان آینده تیم ملی را نیز به خطر میاندازد؟
قطعاً همینطور است. در بین این همه مهاجمی که داشتیم فقط مهدی طارمی لژیونر شده، در اروپا گلزنی میکند و در جامجهانی هم پایش به گلزنی باز میشود. اینها استثنای فوتبال ما هستند. جایگزینی برای او نداریم. به دلیل فقر مالی و زدوبندهای موجود در تیمهای پایه، پای استعدادها به فوتبال باز نمیشود. هر کسی که پول بیشتر و رابطه بهتری دارد، وارد فوتبال میشود، به همین خاطر دیگر تولید ستاره در فوتبال نداریم. وقتی والدین توانایی پرداخت شهریه مدارس فوتبال را ندارند، استعداد فرزندشان از دست میرود. در عوض افرادی به مدارس فوتبال و آکادمیها راه پیدا میکنند که تمکن مالی دارند، ضمن اینکه حق مربیان پایه را هم نمیدهند؛ فلان باشگاه به مربی بزرگسال
۸-۷ میلیارد تومان در سال پرداخت میکند، اما دستمزد مربی تیم پایهاش ۴۰-۳۰ میلیون تومان است که آن را هم بموقع نمیدهد. این خودش ایجاد فساد میکند و برخی مربیان برای گرفتن حقشان از طرق دیگر وارد میشوند.
چرا ریختوپاشهای باشگاهها و قراردادهای چندین میلیاردی تأثیری در افزایش سطح کیفی مسابقات ندارد؟
در دایره فساد همه اقشار فوتبال در آن حضور دارند. دلالها تعیینکننده همه چیز هستند. بازیکن بیکیفیت را با ارقام بالا به باشگاهها تحمیل میکنند و پشتشان هم گرم است. حامیان دلالان خودشان یک تیم هستند و هیچ کس از پسشان برنمیآید. آنها حتی برای تیمملی نیز تعیین تکلیف میکنند. همه اینها باعث شده است کیفیت فوتبال ایران هر روز پایینتر بیاید و استعدادها نابود شوند. با توجه به پیشرفت کره، استرالیا، ژاپن و عربستان در جام ملتهای آسیا کار بسیار سختی پیشرو خواهیم داشت. همه تیمهای آسیایی برنامهشان مشخص شده است ولی ما هنوز نمیدانیم سرمربی تیمملی کیست! متأسفانه به برنامهریزی بلندمدت نه اعتقاد داریم و نه عادت. همیشه هم دقیقه نودی هستیم و خیلی دیر به فکر میافتیم. آنها که برای فوتبال برنامهریزی میکنند، هیچ تخصصی در این زمینه ندارند.
حواشی و اعتراضات در نیمفصل اول بسیار زیاد بود. با تجهیز ورزشگاهها به VAR از شدت حواشی کاسته خواهد شد؟
همه جای دنیا روی VAR سرمایهگذاری کردهاند، البته VAR هم میتواند مرتکب اشتباه شود و این را در جامجهانی دیدیم. با این حال در احقاق حق تیمها مؤثر است. وقتی علاوه بر داور و کمکداور بازی، چند داور دیگر با استفاده از تکنولوژی تصمیمگیری میکنند و به این ترتیب اشتباهات به حداقل میرسد. VAR یک مرجع شده است، وقتی فیلم بازبینی میشود، هر تصمیمی گرفته شود، همه میپذیرند و کسی اعتراضی نمیکند. تکنولوژی در گرفتن حق تیمها تأثیرگذار است. در این سالها که فوتبال ما این سیستم را نداشته است، دلالها سود کردهاند. فدراسیون و سازمان لیگ قول خرید تجهیزات را دادهاند ولی به این زودیها این قولها اجرایی نخواهد شد چراکه هزینه سنگینی دارد.
پیشبینی شما از نیمفصل دوم چیست؟ آیا از حالا میتوان قهرمان این فصل را پیشبینی کرد؟
اگر ورود تماشاگران به ورزشگاهها مجاز شود، کیفیت بازیها بالا میرود. بازیکن احساس خطر میکند و بیخیالی و بیتفاوتی از بین میرود. هواداران به تیمها انگیزه میدهند. از طرفی دیگر وقفهای در برگزاری مسابقات نخواهیم داشت. فکر میکنم حساسیت بازیها در نیمفصل دوم افزایش خواهد یافت. دوسه تیم اول شانس قهرمانی هستند؛ پرسپولیس، استقلال، سپاهان و شاید گلگهر. این سه چهار تیم از همه بیشتر سرمایهگذاری کرده و مهرههای بهتری به خدمت گرفتهاند، منتها نوسانات تیمها را نیز باید در نظر گرفت.
