همزمان با ارائه لایحه بودجه ۱۴۰۲ به مجلس موضوع یارانههای نقدی و چگونگی پرداخت آن در سال آینده مورد توجه قرار گرفته است. با توجه به تورم بالای ۶۰ درصدی کالاهای اساسی و کاهش قدرت خرید دهکهای متوسط و پایین، تصمیمات دولت برای قیمت گذاری کالاهای اساسی در سال آینده و همچنین حمایت از دهکهای ضعیف در برابر تورم از اهمیت بیشتری برخوردار است. سرویس اقتصادی جوان آنلاین: ارائه کالابرگ الکترونیک بعد از حذف ارز ترجیحی، طرح تکلیفی مجلس به دولت بود. طبق گفته محسن رضایی، معاون اقتصادی رئیس جمهور این طرح اکنون به صورت آزمایشی در سه استان در حال اجراست و بعد از رفع مشکلات طرح طی ماههای آتی در کل کشور اجرایی خواهد شد.
اجرای آزمایشی کالابرگ الکترونیک
همچنین وزیر تعاون نیز اعلام کرده که این طرح در استان هرمزگان و در چند شهرستان این استان اجرایی شده است. وی همچنین گفت حدود ۱۱ قلم کالا پیشبینی شده که انتخاب این کالاها هم اختیاری است یعنی یک فرد میتواند با تمام یارانهاش برنج یا کالاهای پروتئینی بخرد.
اول آذرماه وزیر اقتصاد نیز در نشست خبری ماهانهاش اعلام کرد که طرح کالابرگ از نظر تأمین مالی مشکلی ندارد و منابع آن از طریق نظام یارانه که ماهانه ۲۸ هزار میلیارد تومان است تأمین خواهد شد. یعنی در واقع مبلغ اعتبار طرح کالابرگ تغییری نخواهد کرد و همین ۳۰۰ هزار و ۴۰۰ هزار تومان است و فقط نحوه تخصیص آن متفاوت است. همچنین دولت اعلام کرده بود که تصمیم برای دریافت یارانه به صورت نقدی یا کالابرگ به صورت انتخابی است.
جعفر قادری، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی نیز اعلام کرده که پرداخت یارانهها در سال آینده ادامه خواهد داشت، اما شاید در قالب کالابرگ داده شود.
مضرات یارانه نقدی
رحمت الله نوروزی، عضو هیات رئیسه کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس درخصوص مساله پرداخت یارانه به صورت نقدی یا تغییر شکل پرداخت یارانه بهصورت کالایی به جوان آنلاین میگوید: پرداخت یارانه به صورت نقدی، رشد نقدینگی کشور را تشدید میکند، اما پرداخت به صورت کالا برگ ضمن حمایت از چرخه تولید در تامین کالری و مدیریت تغذیه افراد موثر است.
او با بیان اینکه مخالف حذف یکباره ارز ۴۲۰۰ بودیم اظهار داشت: هرچند ارز دولتی زمینه ساز فساد شده بود، اما باید اصلاحات به صورت مرحلهای انجام میشد تا تورم حداکثری داشته باشد و فشار بر معیشت مردم غالب نشود.
این نماینده مجلس با اشاره به اجرای طرح پرداخت کالابرگ الکترونیکی به صورت آزمایشی از سوی دولت افزود: برخی نگرانیهای درباره تکرار تجربه کوپن وجود دارد، اما روش فعلی به صورت الکترونیکی است که مشکلات کوپن فروشیهای گذشته را نخواهد داشت.
عضو هیات رئیسه کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس با اشاره به ضرورت کنترل نرخ تورم به عنوان مهمترین راهکار حمایتی دولت میگوید: در غیر این صورت به هر میزان که یارانهها افزایش یابد باز هم شاهد شکاف بین قدرت خرید و قیمتها خواهیم بود.
نوروزی درباره اظهارات اخیر معاون اول رئیس جمهور مبنی بر ثابت نگه داشتن نرخ کالاهای اساسی به مدت دو سال نیز گفت: این مساله در مجلس نیاز به بررسی دارد.
تثبیت نرخ کالاهای اساسی به مدت دو سال
روز گذشته مخبر، معاون اول رئیس جمهور در حاشیه دومین نشست مشترک هیئت دولت با استانداران کشور گفت: رئیس جمهور روی خوراک و سلامت و مسکن مردم حساسیت خاصی دارد. ما در وضع موجود چهار برنامه تدوین کردیم.
وی افزود: یک بخش، بخش ضربتی است، معیشت مردم مشکل دارد و قیمت کالاهای اساسی و خوراک مردم بالا و پایین میشود. تصمیم خوبی گرفته شده که برای حداقل دو سال ارز این کالاها را ثابت نگه داریم تا با تنش جدی در قیمتها مواجه نشویم.
کنترل نرخ تورم مهمترین راهکار حمایتی دولت
حسن حیدری، کارشناس و تحلیلگر مسائل اقتصادی نیز درباره نحوه پرداخت یارانهها گفت: اگر دولت همانند سالهای گذشته قصد داشته باشد یارانه را به صورت نقدی به مردم بپردازد از این جهت مطلوب است؛ چرا که وجه نقد حق انتخاب را به افراد میدهد در صورتی که اعطای کالابرگ به مردم از این جهت مزیت دارد که بخشی از تورم موجود یا تورمی را که ممکن است افزایش یابد، پوشش میدهد.
او در ادامه خاطرنشان کرد: مساله مهم این است که دولت یارانه را چه به صورت نقدی بدهد یا بهصورت کالایی باید منابع مالی پرداخت نقدی یا خرید کالا را تامین کند؛ بنابراین هر دو شکل اجرا تاثیری آنچنانی روی بحث تورم یا کسری بودجه بهجا نمیگذارد و همان اثر را بر رشد نقدینگی دارد.
عضو هیاتعلمی دانشگاه تربیت مدرس تاکید کرد: اگر قرار شد دولت به مردم کالا برگ بدهد بهتر است کالاهای اساسی مثل لبنیات، حبوبات، گوشت، مرغ و برنج به مردم داده شود تا به لحاظ تامین کالری موثر واقع شود.
حیدری در بخش دیگری از اظهارات خورد مهمترین راهکار حمایت دولت از مردم را کنترل نرخ تورم دانست و گفت: نرخ تورم که بالا برود یارانه نقدی نمیتواند خلأ موجود بین قیمت ثابت خود با تورم را که به افزایش قیمت کالا منتهی میشود، پوشش دهد.