مقاومت آقای منتظری در برابر حرف حق به تصور اینکه به اعتبارش لطمه وارد شود، در تاریخ بسیار تأسفبار است که در مقابل استاد مسلم خودش ایستاد و زیر بار تذکرات دلسوزانه نرفت.
۳۰ آذرماه امسال و در ایام سالروز درگذشت آیتالله منتظری، قائم مقام معزول رهبری، سایت اصلاحطلب انصافنیوز گفتاری از حجتالاسلام جواد علویبروجردی را با عنوان «آیتالله منتظری به دنبال جیب و قدرت نبود» منتشر کرد که محور کلیت این گفتار، تحریف واقعیت ماجرای آقای منتظری و تقابل ایشان با امام راحل را نوعی فداکاری توصیف کرده است.
به جهت اهمیت این موضوع بسیار مهم تاریخ معاصر بعد از انقلاب و گرایشات ادامهدار اصلاحطلبان به جریان آقای منتظری، جهاننیوز در این باره سراغ مدیر دفتر مطالعات و تدوین تاریخ ایران رفت.
عباس سلیمینمین، مدیر دفتر مطالعات و تدوین تاریخ ایران با اشاره به اینکه هنوز جریانی هست که به دنبال تطهیر آقای منتظری در مقابل قرائت نظام از ایشان است، اظهار داشت: در واقع خط تضعیف امام میتواند از طریق افرادی که نزدیک به امام بودند، نقش داشتند و تأثیرگذار بودند ممکن شود. فردی که به امام نزدیک است، از یک مقطعی در برابر امام میایستد و بهترین امکان این است که او را موجه نشان دهند. با این روش طبیعتاً طرف مقابل در اذهان خواهد شکست.
وی در ادامه با بیان اینکه وظیفه داریم دلایلی را که آقای منتظری در برابر امام ایستاد، بیان کنیم، خاطرنشان کرد: بر اساس مستنداتی که از خود آقای منتظری در اختیار است، یعنی خاطرات ایشان باید این دلایل توضیح داده شود.
مدیر دفتر مطالعات و تدوین تاریخ ایران با اشاره به اینکه این مجموعه نقد مبسوطی بر خاطرات آقای منتظری نوشته است، بیان کرد: این نقد صرفاً بر اساس خود خاطرات آقای منتظری صورت گرفته و در آنجا کاملاً مشخص است که از چه زمانی ایشان با امام زاویه پیدا و در برابر ایشان صفآرایی میکند.
رأی دادیم، اما نگرانیم
سلیمینمین درباره نامه آیتالله مشکینی به آیتالله منتظری گفت: آقای مشکینی به عنوان یک شخصیت همتراز ایشان و رئیس مجلس خبرگان در این نامه مینویسد که ما شما را برای این منصب انتخاب کردیم، اما همه دوستداران شما نگرانند که به جای در خدمت عام بودن در خدمت یک جریان خاص قرار بگیرید. اگرچه به شما رأی دادند، اما نسبت به آینده نگران هستند. قبل از این قضیه هم امام به صورتهای مختلف به آقای منتظری در رابطه با اینکه این جریان فاسد را از بیت خود دور کنید، تذکر داده بودند. آنها متهم به قتلها و جنایتهای متعدد بودند.
این پژوهشگر تاریخ ایران با بیان اینکه متأسفانه آیتالله منتظری در پاسخ به دلسوزی دوستان، پاسخ تندی دادند، خاطرنشان کرد: ایشان میگویند همان گونه که مراجع اعضای بیت خودشان را تعیین میکردند، باید بیت من هم اینطور باشد، چرا باید دیگران دخالت کنند. وقتی امام از طریق آقای منتظری به نتیجه نرسید و این مشکل اصلاح نشد، تصمیم گرفتند به مسئولان ذیربط دستور دهند و این مسئله از طریق آنها پیگیری و بررسی شود.
مستندات قتلها مکشوف و آیتالله منتظری هم مطلع بود
مدیر دفتر مطالعات و تدوین تاریخ ایران با اشاره به اعتراف مهدی هاشمی به قتلها گفت: نه اینکه این اعتراف به خاطر در بازداشت بودن باشد بلکه مستندات قتل کاملاً مکشوف و مشخص و پیکرها پیدا شده بود. آیتالله منتظری در ابتدا اعلام برائت کردند و گفتند بیاطلاع بودند که البته این طور هم نبوده و در خاطرات آقای منتظری آمده که از قتل آقای شمسآبادی در زندان مطلع شده، ولی میگوید قصدشان قتل نبوده و میخواستند گوشمالی دهند چراکه علیه کتاب شهید ثالت صحبت میکرده، البته این صحبت آقای منتظری توجیه این مسئله است.
عباس سلیمینمین با بیان اینکه آیتالله منتظری به رغم اطلاع از این موارد قتل، باز هم در برابر محاکمه مهدی هاشمی ایستادگی میکرد، خاطرنشان کرد: اگر چه آیتالله منتظری در ابتدا اعلام برائت کردند، اما به رغم اطلاع از موارد قتل در برابر امام ایستادند و گفتند که نباید محاکمه شود و محاکمه او محاکمه من است و تحمل نمیکنم. اگر محاکمه ادامه یابد، مجبورم ترک کنم و به حاشیه روم.
تذکرات امام درباره جریان فاسد
مهدی هاشمی برای اوایل دهه ۶۰ است
وی در مورد سخنان آقای علویبروجردی درباره آیتالله منتظری که ایشان به دنبال جیب و قدرت نبود و به رغم اینکه اشراف به ماههای پایانی عمر امام داشتند، باز هم به روش خودشان ادامه دادند و عملاً فداکاری کردند، گفت: قطعاً این بزرگوار به تاریخ اشراف ندارند و کماطلاعی ایشان باعث چنین قضاوتی شده است. آقای منتظری سادهزیست بود، اما به این معنی نیست که وقتی فردی سادهزیست باشد، ضعفی متوجه او نیست.
مدیر دفتر مطالعات و تدوین تاریخ ایران با اشاره به اینکه آیتالله منتظری سرنوشت خود را به یک فرد جانی گره زد، گفت: همه کارهای ایشان را در قم مهدی هاشمی اداره میکرد و برای آقای منتظری مهم بود که مهدی هاشمی به عنوان فرد تعیینکننده در تشکیلاتش حذف نشود.
عباس سلیمینمین با بیان اینکه نمیتوان از آقای منتظری که از قتلهای مهدی هاشمی مطلع بوده است، دفاع کرد، افزود: تذکرات امام درباره این جریان فاسد برای اوایل دهه ۶۰ است نه انتهای این دهه و قبل رحلت امام. اگر به ریشه اختلافات در اوایل دهه ۶۰ توجه نشود، آن زمان چنین تحلیلی برداشت میشود.
خاطرات منتظری پر از تناقض است
این پژوهشگر تاریخ ایران در ادامه درباره مطالعه خاطرات آقای منتظری گفت: اگر خاطرات ایشان دقیق مطالعه شود، آنقدر تناقضات وجود دارد که یک مطلع فهیم متوجه میشود برای آقای منتظری زیر بار قانون رفتن دشوار است و تصور میکند موجب شکستن شخصیتش میشود، لذا در برابر امام میایستد، نه به خاطر دنیاطلبی بلکه احساس میکند محاکمه مهدی هاشمی به عنوان فردی که همه امور دفترش را در اختیار دارد، شکستن شخصیت ایشان را در پی دارد.
علویبروجردی اشراف تاریخی ندارد
مدیر دفتر مطالعات و تدوین تاریخ ایران در پاسخ به این سؤال که علت مطرح کردن این سخنان از سوی آقای علویبروجردی چیست، گفت: از انگیزه ایشان اطلاعی ندارم و نمیتوانم قضاوت کنم، اما قطعاً میتوانم عرض کنم که ایشان اشرافی بر تاریخ ندارد. مسائلی که بین آقای منتظری و جریان انقلاب رخ داد که همه از جمله عبدالله نوری، کروبی، امام جمارانی و حتی آقای طاهری امام جمعه اصفهان که از مقربین آیتالله منتظری است، به آن اعتراض کردند. آقای کروبی در نامه خود به آیتالله منتظری نوشت که از فردی دفاع میکنید که ۲۷ قتل در پرونده دارد.
تاریخ را مخدوش و قربانی میکنند
عباس سلیمینمین با اشاره به اینکه اکنون فضایی ایجادشده و دشمن توانسته بههمریختگی در صفوف ما ایجاد کند که تاریخ را مخدوش و قربانی کند، خاطرنشان کرد: اگر ایشان تاریخ را خوب مطالعه میکرد، چنین جفایی نسبت به امام نمیکرد. امام تلاش زیادی کردند تا مسئله مهدی هاشمی به گونهای حل شود که لطمهای به اعتبار آقای منتظری وارد نشود. تذکرات بسیاری را خصوصی و از طریق افراد نزدیک به آقای منتظری به ایشان منتقل کردند، ولی متأسفانه تأثیری نداشت.
وی در پایان با تأکید بر اینکه خود آقای منتظری در خاطراتش قتل آقای شمسآبادی توسط مهدی هاشمی را قبول میکند، افزود: ایشان این موضوع را توجیه میکند. کسی که قتل کرده باید محاکمه شود، اما آقای منتظری محکم ایستاد و گفت میخواهند علیه من توطئه کنند. چه کسی میخواست علیه ایشان توطئه کند؟ امامی که آنقدر برای شاگردش زحمت کشیده بود؟ این مقاومت آقای منتظری در برابر حرف حق به تصور اینکه به اعتبارش لطمه وارد شود، در تاریخ بسیار تأسفبار است که در مقابل استاد مسلم خودش ایستاد و زیر بار تذکرات دلسوزانه نرفت.
