سالهاست قفل توسعه و نوسازی شبکه حملونقل عمومی و جادهای با هیچ کلیدی باز نشده است. تبعات این موضوع علاوه بر افزایش آلودگی هوا، مصرف سوخت اضافی و رشد خسارتهای جانی و مالی، چیز دیگری نبوده است. حالا عضو کمیسیون عمران مجلس از آمادگی وزارت نفت برای نوسازی حمل و نقل عمومی خبر داده است.
اقبال شاکری در مورد اعتبارات بودجهای حمل و نقل عمومی در سال آینده گفت: موضوع حمل و نقل عمومی و ناوگان فرسوده بارها در فراکسیون مدیریت شهری مجلس، شورای شهر تهران و شهرداری بحث و بررسی شده است و راهحلهایی در اصلاح تبصرههای بودجه ۱۴۰۱ دیده میشود. نماینده مردم تهران افزود: نوسازی ناوگان حمل و نقل عمومی نیازمند هزینه هنگفتی است. به فرض مثال، در حال حاضر نیازمند نوسازی دستگاههای اتوبوس فرسوده و ۲هزار واگن برای مترو هستیم. شاکری در مورد نقش پررنگ حمل و نقل عمومی در آلودگی پایتخت و دیگر کلانشهرها گفت: آلودگی هوا تنها مختص به فصل خاصی از سال نیست، متأسفانه کل فصول سال شاهد نوسان این معضل هستیم که بخش عمدهای از آن مربوط به همین ناوگان حمل و نقل فرسوده است. عضو کمیسیون عمران در مجلس اعلام کرد: در بیشتر جلساتی که در سازمان حمل و نقل عمومی، شهرداری و شورای شهر داشتیم بیشتر روی دو مورد مذکور یعنی تعویض اتوبوسها و تاکسیهای فرسوده به ویژه موتورسیکلتهای کاربراتوری و انژکتوری و همچنین نوسازی واگنهای مترو تأکید بسیار شد. ارتقای بخش حمل و نقل نیازمند استراتژی کلان است. نمیتوان به صورت سنتی حوزه حمل و نقل را مدیریت کرد.
گام بلند وزارت نفت برای نوسازی شبکه حمل و نقل عمومی و جادهای
اعلام آمادگی وزارت نفت برای توسعه و نوسازی شبکه حمل و نقل عمومی و جادهای و غیره، گام بلند و تأثیرگذاری است که میتواند معضل و مشکل اصلی تردد درون شهری و برون شهری را تا حدود زیادی برطرف کند. اگر بتوان ناوگان حمل و نقل عمومی پاک و به روز را توسعه داد، حجم آلودگی هوا به دو دلیل کاهش پیدا خواهد کرد؛ نخست فرسودگی حمل و نقل عمومی که عاملی برای گسترش و شدتگیری آلودگی است. بعد از بهبود سامانه حمل و نقل عمومی مردم هم از وسایل نقلیه شخصی کمتر استفاده میکنند.
اختصاص ۳۸ درصد بودجه شهرداری به توسعه ناوگان عمومی و پروژههای عمرانی
هرچند همانگونه که این نماینده مجلس تأکید کرده، ارتقای بخش حمل و نقل نیازمند استراتژی کلان است و برای نوسازی ناوگان حمل و نقل عمومی غیر از تبصره در لایحه بودجه پیشنهادات دیگری همچون استفاده از منابع تهاتری نظیر نفت و داراییهای دیگر پیشنهاد داده شد، اما همواره این معضل در کلانشهرها به عنوان پاشنه آشیل زیست شهری مطرح است.
در همین خصوص رئیس کمیسیون عمران و حملونقل شورای اسلامی شهر تهران با اعلام خبر اختصاص بیش از ٣٨ درصد بودجه شهرداری به توسعه حملونقل عمومی و تکمیل زیرساختهای عمرانی گفت: با رویکرد کارشناسی و نگاه تخصصی اعضای شورای شهر به مسائل و مشکلات پایتخت به موضوعاتی همچون تکمیل زیرساختها و نوسازی و بازسازی سامانههای حملونقل شهری، مبلغ ۲۳هزار و ۱۵۰میلیارد تومان با اولویت نگهداشت شبکه مترو و ناوگان اتوبوسرانی به تصویب رسید.
سیدجعفر تشکری هاشمی با تأکید بر اینکه با تصویب این بودجه در صحن شورا، فرصت بسیار خوبی برای توسعه شبکه مترو، توسعه ناوگان اتوبوسرانی، سامانه تاکسیرانی، ورود موتورسیکلتهای برقی و تکمیل پروژههای نیمهتمام عمرانی فراهم خواهد شد، ابراز امیدواری کرد: پس از یک دوران فترت، شاهد جهش قابل قبولی در ارتقا و بهبود کیفیت زیرساختهای شهر و حملونقل شهری خواهیم بود.
تزریـق خـون جدیـد به رگهای حمل و نقل عمومی
هر روز خبرهایی از فرسودگی بخشی از شبکه حمل و نقل عمومی انتشار مییابد. نخنما شدن معضل و مشکلات شبکه حمل ونقل عمومی مختص یک دوره مدیریتی نیست و نبوده است؛ سالهاست فقط میان دولتها و مسئولان دست به دست میشود و دود آن به چشم مردم میرود. گویا رونویسی از مشکلات رسم بسیاری از مدیران ارشد و میانی شده است. به هر رو ورود وزارت نفت برای حل این مشکل میتواند خون جدید به شبکه حملونقل عمومی تزریق کند؛ خونی که میتواند سلولهای فرسوده را احیا و جایگزین کند و به شهرها و کلانشهرها نفس تازه بدمد.
گام برداشتن در این مسیر این نوید را میدهد که بخشی از کمکاری و عقبماندگیها در حوزه شبکه حملونقل عمومی برطرف شود.
همواره سرعت رشد سایر مؤلفههای زیست شهری همچون جمعیت، ساختوساز، معابر و... بر سرعت ارتقا و نوسازی حملونقل عمومی چیره شده است.
گام بلند توسعه و نوسازی شبکه حمل و نقل عمومی مسیر ناهموار اجرای قانون هوای پاک و اجرای طرح جامع حمل و نقل شهری را هموار خواهد ساخت. همواره نبود بودجه و اعتبارات از سوی دولت و دستگاههای متولی، ترمز شبکه حملونقل عمومی را کشیده و آن را در ایستگاه توسعه متوقف ساخته است، اما این بار قرار است وزارت نفت ترمزهای کشیده شده را آزاد کند تا این شبکه به مسیر خود در جابهجایی مسافران درون و برون شهری بیفزاید.
