احتمال تداوم شرایط نه جنگ نه صلح از سوی دشمن، سؤال مهمی را ایجاد می‌کند که اگر این شرایط ادامه پیدا کند، در مقابل آن چه باید کرد که کشور بیش از این از تبعات این وضعیت متضرر نشود. به صورت اجمالی باید گفت که توان تطبیق‌پذیری در برابر این شرایط باید تقویت شود. منظور از تطبیق‌پذیری هم تسلیم یا نادیده گرفتن این شرایط و بی‌عملی در برابر آن نیست بلکه منظور آن است که نظام برای تضمین پایداری و انجام کارویژه‌هایش باید بتواند در مقابل شرایط برساخته و تحمیلی دشمن، سازگاری کارکردی و موفق داشته باشد. بدین ترتیب که در برابر شرایط مذکور باید قادر باشد که بدیل‌های کارآمد ارائه کند تا قادر به تضمین و تداوم کارکرد‌های اساسی خود باشد.
به‌عبارت دیگر، باید تلاش شود که با فعال‌سازی شیوه‌ها و راه‌های جایگزین، ابزار‌های فشار دشمن بی‌اثر شود تا کمپین فشار همه‌جانبه آن علیه ایران خنثی شود. ضمن اینکه باید توجه داشت که فعال‌سازی این گزینه‌های بدیل، به معنای ضعف دفاعی کشور یا کنار گذاشتن جنگ با دشمن نیست بلکه از آنجا که دشمن در مقابله با ایران فقط از ابزار‌های نظامی استفاده نمی‌کند، راهبرد مواجهه ایران با دشمن نیز نباید منحصر به حوزه دفاعی باشد بلکه همگام با حوزه دفاعی، سایر حوزه‌ها و دستگاه‌های کشور باید برای رفع فشار‌ها و خصومت‌های دشمن تلاش کنند.
ممکن است سؤال شود که فعال‌سازی این گزینه‌های جایگزین شامل چه موارد و حوزه‌هایی می‌شود. در پاسخ باید گفت که به عنوان مثال، در برابر محاصره دریایی، باید گذرگاه‌های مرزی توسعه و تقویت شود تا تجارت کشور از مسیر مرز‌های زمینی تداوم پیدا کند، بخشی از فروش نفت از طریق سوآپ با همسایگان انجام شود، برنامه ضربتی برای تقویت تولید اجرا شود تا ضمن کاهش وابستگی به واردات، از میزان نیاز‌های ارزی کاسته و صادرات کشور نیز تقویت شود، با اطمینان‌سازی برای مردم، بخشی از نقدینگی موجود در کشور به سمت تولید هدایت شود تا ضمن تقویت تولید، بخشی از مسئله تورم نیز حل شود، در حوزه‌های مرتبط با تأمین انرژی و سوخت، باید ناوگان حمل‌ونقل عمومی تقویت شود تا از جاذبه استفاده از خودرو‌های شخصی حداقل برای سفر‌های درون‌شهری کاسته شود. ضمن اینکه اقدام اخیر در رایگان کردن استفاده از مترو در تهران و رایگان کردن گاز خودرو‌ها به‌منظور کم شدن مصرف بنزین در کشور، اقدامی بجا و بموقع بود که اقداماتی از این دست برای مدیریت مناسب مصرف سوخت باید توسعه یابد، ساخت پناهگاه‌های امن در نقاط مختلف کشور باید شروع شود و توسعه پیدا کند.
در این زمینه، باید به این نکته هم توجه کرد که در کنار این اقدامات، باید به ترویج فرهنگ پرهیز از اسراف و صرفه‌جویی هم به‌صورت جدی توجه شود تا از این طریق، ضمن جلوگیری از اتلاف منابع در حوزه‌های اساسی مانند تأمین انرژی، امکان تأمین پایدار این عامل اساسی و مدیریت آسوده‌تر شرایط کشور فراهم شود. برای این منظور نیز رسانه‌ها و به‌ویژه رسانه ملی باید به‌صورت کوتاه و مداوم با تولید آثار اثربخش در راستای ترویج فرهنگ مذکور اقدام کنند.
مسلم است که تحقق این موارد مهم جز در سایه هماهنگی و همدلی قوای سه‌گانه و تحکیم همبستگی و انسجام ملی امکان‌پذیر نیست. به‌عبارت دقیق‌تر، اجرای برخی از این راه‌کار‌ها مستلزم تصویب قوانین در مجلس شورای اسلامی است که باید با دقت و سرعت این قوانین به‌مثابه نقشه راه دولت تصویب شود و دولت نیز با اراده تمام در این مسیر گام بردارد. در این میان، قوه قضائیه نیز باید با نظارت دقیق و بموقع و در صورت لزوم، برخورد قانونی و قاطع با عوامل مخل، زمینه‌های لازم را برای تقویت تاب‌آوری ملی و سازگاری موفق با شرایط ذکر شده در بالا فراهم کند. بنابراین، مقدم بر تطبیق‌پذیری کارکردی، تطبیق‌پذیری نهادی و ساختاری قرار دارد که اتفاقاً شرط موفقیت در تطبیق‌پذیری کارکردی است.
چنانچه این قبیل راه‌کار‌ها و موارد مشابه مورد توجه عملی قرار گیرد، ابزار‌های فشار دشمن خنثی و ضمن رفع تهدید نظامی دشمن، فضای نه جنگ نه صلح نیز بی‌اعتبار شده و از میان می‌رود. آنگاه شرایط کشور عادی می‌شود و تحولات متعدد در مسیر عادی خود قرار می‌گیرد.
