روزنامه گاردین در گزارشی با اشاره به پیامدهای سه سال جنگ رژیم صهیونیستی علیه غزه نوشت که دامنه این جنگ از فلسطین و اسرائیل فراتر رفته و با گسترش درگیریها از لبنان و سوریه تا یمن و ایران، خاورمیانه را درگیر بحرانی منطقهای کرده است؛ بحرانی که همزمان با تضعیف حقوق بینالملل، اعتبار سیاسی غرب و ادعاهای آن درباره نظم مبتنی بر قواعد را نیز بهشدت تحت تأثیر قرار داده است. جوان آنلاین: روزنامه گاردین در گزارشی با بررسی پیامدهای جنگ رژیم صهیونیستی علیه غزه نوشت که هفتم اکتبر ۲۰۲۳ نقطه عطفی در تاریخ معاصر بوده است؛ نقطهای که جهان را به دوران پیش و پس از خود تقسیم کرده و پیامدهای آن نهتنها برای غزه، اسرائیل و خاورمیانه، بلکه برای سراسر جهان آشکار شده است.
به گزارش ایسنا، این روزنامه با اشاره به گذشت سه سال از آغاز این تحولات و یک سال از توافق بر سر آتشبسی که قرار بود برقرار شود، تاکید کرد که اهمیت این نقطه عطف تاریخی دیگر قابل نادیده گرفتن نیست.
ویرانی گسترده غزه و فروپاشی تصور امنیت در اسرائیل
گاردین در ادامه با اشاره به تصاویر پیش و پس از جنگ نوشت که بهروزرسانی نقشههای گوگل که هفته گذشته منتشر شد، ابعاد ویرانیهای ناشی از سه سال حملات نظامی بیوقفه اسرائیل به غزه را بهخوبی نشان میدهد.
تصاویر ماهوارهای نشان میدهند که شهرهای کاملی به تلی از آوار تبدیل شدهاند. مساجد و بیمارستانهایی که سه سال پیش قابل مشاهده بودند، اکنون ناپدید شدهاند و سواحلی که زمانی خالی بودند، حالا مملو از چادر شدهاند. این همان تصویری است که از تلاش برای نابودی یک ملت بر جای میماند.
این روزنامه همچنین نوشت که اسرائیل نیز دوران پیش و پس از هفتم اکتبر را تجربه کرده است. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، پیشتر این تصور را ایجاد کرده بود که این رژیم از امنیتی پایدار و حتی از آسیبناپذیری برخوردار است. اما طوفان الاقصی این باور را برای همیشه از بین برد.
گاردین تاکید کرد که سه سال پس از هفتم اکتبر، اسرائیل و غزه هر دو بهشکلی تغییر کردهاند که دیگر بهسختی میتوان آنها را شناخت؛ با این حال، پیامدهای عملیات حماس و واکنش بیرحمانه اسرائیل که بیش از ۷۳ هزار فلسطینی، از جمله ۲۱ هزار کودک، را به کام مرگ کشانده است، بسیار فراتر از این دو منطقه گسترش یافته است.
گسترش جنگها از لبنان تا ایران و یمن
این روزنامه در ادامه گزارش خود نوشته است که اسرائیل به بهانه حفاظت از مرزهایش، جنگها و عملیات نظامی متعددی را در سراسر منطقه آغاز کرده است؛ از اعزام نیرو به سوریه گرفته تا آنچه عملا به الحاق بخشهایی از جنوب لبنان انجامیده است.
به نوشته گاردین، اسرائیل در جنوب لبنان همان تاکتیکهایی را به کار گرفته است که پیشتر در غزه استفاده کرده بود. این رژیم همچنین با همراهی آمریکا، جنگی را علیه ایران آغاز کرده که پیروزی در آن ناممکن به نظر میرسد و به درگیری منطقهای تبدیل شده که هر ۶ کشور حوزه خلیج فارس را تحت تاثیر قرار داده است.
این روزنامه انگلیسی در ادامه آورده است: جنگ ایران، درگیری تازهای میان انصارالله یمن و عربستان سعودی را نیز شعلهور کرده است. این تحولات به فعال شدن پیمان دفاعی میان عربستان، پاکستان و ترکیه در همین هفته انجامیده و دو کشور دیگر را نیز به این گرداب کشانده است.
در آن سوی دریای سرخ نیز برخی از همین طرفهای درگیر در جنگ سودان و درگیری تازهای در داخل اتیوپی مشارکت دارند.
این روزنامه با اشاره به ابعاد فزاینده بحران نوشت که اکنون بیش از ۱۲ کشور در دو قاره، در شمار رو به افزایشی از جنگها گرفتار شدهاند؛ جنگهایی که طرفهای درگیر در آنها با یکدیگر همپوشانی دارند و منافع متعارض متعددی در آنها دخیل است.
جایگزینی حقوق بینالملل با قدرت نظامی
گاردین در بخش دیگری از گزارش خود تاکید کرد که در کنار گسترش درگیریهای نظامی، تغییر دیگری نیز رخ داده که پیامدهای عمیقتری دارد: حاکمیت حقوق بینالملل، هرچند پیش از این نیز شکننده بود، آشکارا جای خود را به قدرت نظامی داده است.
این روزنامه نوشت که در سال ۲۰۲۲، رهبران غربی با تشکیل ائتلافی در مخالفت با حمله روسیه، به اوکراین، بر ضرورت رعایت حقوق بینالملل تاکید میکردند و از استدلالهای اخلاقی مبتنی بر نقض این قوانین بهره میگرفتند. اما در غزه، همین رهبران، اسرائیل را تشویق و حمایت کردند، حتی زمانی که آشکار شده بود قواعد بینالمللی زیر پا گذاشته میشوند.
به نوشته گاردین، این رویکرد دوگانه از چشم کشورهای جنوب جهانی و همچنین میلیونها شهروند در کشورهای غربی پنهان نمانده است.
ثبت جنایات جنگی در برابر چشمان جهانیان
این روزنامه با اشاره به انتشار گسترده تصاویر جنگ غزه نوشت که جهان شاهد وقوع این تحولات در زمان واقعی بوده است.
با وجود ممنوعیت حضور خبرنگاران بینالمللی در غزه، هر کسی که تلفن همراهی در اختیار داشت، از همان روزهای نخست حملات اسرائیل میدانست که در این منطقه چه میگذرد. صدها خبرنگار فلسطینی، بمباران بیمارستانها و مدارس، بمباران کافهها و چاههای آب، کشتار در مراکز توزیع غذا و مرگ کودکان و نوزادان را گزارش کردهاند.
گاردین تاکید کرد که پیش از این، جنایات جنگی هرگز بهصورت زنده، بیوقفه، در تمام ساعات شبانهروز و در سراسر جهان پخش نشده بود.
نقش دولت بایدن در تضعیف نظم بینالمللی
گاردین در ادامه با اشاره به وضعیت نظم بینالمللی مبتنی بر قواعد نوشت که تمام این اتفاقات در دورهای رخ داد که غرب همچنان میتوانست ادعا کند چنین نظمی وجود دارد.
شاید دونالد ترامپ این نظم را نابود کرده باشد، اما روند برچیدن آن پیشتر و در دوران ریاستجمهوری جو بایدن آغاز شده بود. این بایدن بود که تضمین کرد جریان ارسال تسلیحات به اسرائیل بدون وقفه ادامه یابد؛ او بود که بر وتوی قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل متحد برای برقراری آتشبس اصرار داشت و او بود که هنگامی که دیوان کیفری بینالمللی در پی صدور حکم بازداشت بنیامین نتانیاهو به اتهام جنایات جنگی برآمد، به این نهاد حمله کرد.
حمایت آمریکا از اسرائیل همواره قدرتمند بوده و در مجموع کمتر مورد تردید قرار گرفته است؛ همه رؤسایجمهور آمریکا نیز میدانستند که بر اقدامات اسرائیل نفوذ دارند و برای تأثیرگذاری بر رفتار این رژیم آماده بودند از این نفوذ استفاده کنند.
سابقه فشار دولتهای آمریکا بر اسرائیل
گاردین در تشریح نمونههایی از اعمال فشار دولتهای پیشین آمریکا بر اسرائیل نوشت که رونالد ریگان، رئیسجمهور وقت آمریکا، در سال ۱۹۸۱ پس از الحاق بلندیهای جولان از سوی اسرائیل، یک توافق تسلیحاتی را به حالت تعلیق درآورد. یک سال بعد، دولت ریگان پس از آنکه دولت مناخم بگین در جریان حمله به لبنان از مهمات خوشهای در مناطق مسکونی استفاده کرد، ارسال این تسلیحات به اسرائیل را متوقف ساخت.
همچنین در سال ۲۰۰۲، کشته شدن ۱۵ فلسطینی در غزه کالین پاول، وزیر امور خارجه وقت آمریکا را واداشت تا از بازنگری در نحوه استفاده اسرائیل از تسلیحات آمریکایی خبر دهد.
حمایت اولیه قدرتهای غربی از اسرائیل
گاردین در ادامه نوشت که اسرائیل از سوی دیگر اعضای گروه ۷، از جمله کشورهایی که دولتهای میانهرو یا متمایل به چپ میانه داشتند، نیز از حمایت برخوردار شد. امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه، اولاف شولتز، صدراعظم آلمان، جاستین ترودو در کانادا و آنتونی آلبانیز در استرالیا، همگی در مراحل اولیه از اسرائیل حمایت کردند.
تنها آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد است که خود با انتقادهای فراوانی روبهرو بوده، تا اندازهای شایسته تقدیر به نظر میرسد. گوترش کمتر از سه هفته پس از هفتم اکتبر، واکنش اسرائیل را «مجازات جمعی مردم فلسطین» خواند و خواستار برقراری فوری آتشبس شد.
تغییر فضای سیاسی در غرب و بارقه امید برای آینده
گاردین در پایان گزارش خود آورده است که تنها بارقه امید برای آینده این است که درک مشترک از آنچه طی سه سال گذشته رخ داده، در بسیاری از کشورها به تغییر فضای سیاسی منجر شده است. اندی برنهام، حتی پیش از ورود به دفتر نخستوزیری در شماره ۱۰ خیابان داونینگ، بابت نحوه عملکرد حزب کارگر انگلیس در روزهای نخست حملات عذرخواهی کرده بود.
این روزنامه همچنین به تمایل اد میلیبند، وزیر خارجه انگلیس برای توصیف اقدامات اسرائیل در کرانه باختری با عنوان «پاکسازی قومی» اشاره کرده و نوشت که این تغییر در نحوه توصیف تحولات میتواند نشانه دگرگونی نگرشی باشد که به اقدامات بینالمللی هماهنگتر علیه اسرائیل منجر شود.