سفیر جمهوری اسلامی ایران در واتیکان در نامهای به پاپ لئون چهاردهم، با انتقاد از اقدامات ظالمانه و ضدانسانی آمریکا و پیامدهای آن بر زندگی مردم عادی، خواستار استفاده از ظرفیت معنوی و دیپلماتیک رهبر کاتولیکهای جهان برای مقابله با این سیاستها و دفاع از حقوق انسانی قربانیان تحریمها و محدودیتهای تحمیلی واشنگتن شد. جوان آنلاین: محمدحسین مختاری روز پنجشنبه (۱۶ مهرماه ۱۴۰۵) در این نامه با انتقاد از سیاستهای ظالمانه و اقدامات ضدانسانی آمریکا، نسبت به پیامدهای محدودیتهای تحمیلی واشنگتن بر زندگی مردم عادی هشدار داد و تأکید کرد که تصمیمات سیاسی نباید حقوق اولیه انسانها را تحت تأثیر قرار دهد. وی از رهبر کاتولیکهای جهان خواست با بهرهگیری از جایگاه معنوی و نفوذ بینالمللی خود، در برابر سیاستهایی که زندگی انسانهای بیگناه را قربانی اهداف سیاسی میکند، موضعگیری کرده و از حقوق آسیبدیدگان دفاع کند.
به گزارش ایرنا، سفیر ایران در واتیکان همچنین با اشاره به آموزههای مشترک اسلام و مسیحیت درباره کرامت انسانی، خواستار دفاع علنی پاپ از حفظ مسیرهای بشردوستانه، استفاده از ظرفیت اخلاقی و دیپلماتیک واتیکان برای جلوگیری از اقدامات آسیبزا علیه غیرنظامیان و دعوت از رهبران ادیان برای اتخاذ موضعی مشترک در حمایت از ملتهای مظلوم شد.
وی با تأکید بر اینکه اختلافات سیاسی و اعتقادی نباید مانع همکاری ادیان برای کاهش رنج انسانها شود، خطاب به پاپ نوشت: «آسمان را بر مردم عادی نبندید. زیرا آسمان، پیش از آنکه میدان قدرت باشد، راه پیوند انسانهاست.»
متن کامل نامه سفیر جمهوری اسلامی ایران در واتیکان به پاپ لئون چهاردهم که نسخهای از آن توسط خبرنگار ایرنا رویت شد، به شرح زیر است:
بسم الله الرحمن الرحیم
عالیجناب پاپ لئون چهاردهم، رهبر کاتولیکهای جهان
با سلام و احترام، و با آرزوی صلح، عدالت و رحمت برای تمامی ابناء بشر.
این نامه را از موضع وجدان انسانی و مسئولیت دینی به حضور حضرتعالی مینویسم. موضوع سخن، انسانهایی هستند که در شکلگیری تصمیمات دولتهای مستکبر نقشی ندارند، اما سنگینترین پیامدهای آنها را بر دوش میکشند؛ مردمی که میخواهند زندگی کنند، درمان شوند، تحصیل کنند، خانوادههایشان را ببینند، به وظایف دینی خود عمل نمایند و از ابتداییترین مناسبات یک زندگی انسانی برخوردار باشند و آینده فرزندان خود را ترسیم نمایند.
هنگامی که تصمیم نابخردانه و ضد انسانی رئیس جمهور متوهم آمریکا به محدودیتهای گسترده هوایی و دشوار شدن رفتوآمد مردم میانجامد، موضوع دیگر صرفاً مسئلهای مربوط به خطوط پروازی یا مناسبات سیاسی نیست. بیماری که برای درمان باید به بیمارستانی در کشوری دیگر برسد؛ مرسولات درمانی جهت نجات حیات انسان در کشور از طریق خطوط هوائی؛ دانشجویی که حاصل سالها تلاش خود را در دانشگاهی آن سوی مرزها دنبال میکند؛ مادری که مدتهاست فرزند خود را ندیده است؛ فرزندی که شاید تنها چند روز برای رسیدن به بالین پدر یا مادر سالخورده خویش فرصت داشته باشد؛ خانوادهای که بیماری، مرگ یا حادثهای ناگوار آنان را به سفری فوری فراخوانده است؛ و انسانی مؤمن که قصد حج، زیارت یا حضور در مکانی مقدس را دارد و به امور دینی بپردازد. برای این انسانها، پرواز کالایی تجملی نیست. گاه راه رسیدن به درمان، دانش، خانواده، ایمان و امید و نجات ابناء بشر است.
عالیجناب.
در جهانی پر از صدای قدرت، صدای وجدان ضروری است. جایگاه جناب عالی تنها جایگاه رهبری یک نهاد دینی نیست. صدای اسقف رم در موضوعاتی، چون صلح، جنگ، فقر، مهاجرت، خانواده و کرامت انسان در سراسر جهان شنیده میشود و از مرزهای جامعه کاتولیک فراتر میرود. این جایگاه، قدرت نظامی یا اقتصادی نیست؛ اما از سرمایهای برخوردار است که جهان سیاست سخت به آن نیازمند است. از همین رو، هنگامی که سیاست از «منافع» سخن میگوید، دین میتواند از «انسان» سخن بگوید. هنگامی که قدرت از «هزینه» سخن میگوید، وجدان دینی میتواند بپرسد: این هزینه را چه کسی میپردازد؟ هنگامی که آمار از هزاران مسافر سخن میگوید، دین میتواند یادآوری کند که پشت هر عدد، یک انسان، یک خانواده و یک داستان زندگی وجود دارد. این مسئولیت، پیش از آنکه سیاسی باشد، انجیلی است. پس صدای شما رساتر از مرزهاست.
عالیجناب.
همان گونه که استحضار دارید، درخواست سخن گفتن از رنج انسانهای عادی، ریشه در خود انجیل دارد. مسیح در انجیل متی، نگاه پیروان خویش را به سوی گرسنه، تشنه، غریب، بیمار و زندانی معطوف میسازد و میفرماید: «غریب بودم و مرا پذیرفتید... بیمار بودم و به دیدارم آمدید.» (متی ۲۵: ۳۵ـ۳۶)
این سخن پس از قرنها هنوز زنده است. غریب امروز شاید مسافری باشد که میان مرزها گرفتار شده است. بیمار امروز شاید انسانی باشد که راه رسیدنش به درمان دشوار شده است. این فرمان، اخلاق را از مرز منفعت شخصی فراتر میبرد و ما را به دیدن انسان دیگری فرا میخواند؛ حتی هنگامی که آن دیگری از ملت، سرزمین یا آیینی متفاوت باشد.
ما از سنت اسلامی خویش نیز با حقیقتی مشابه روبهرو هستیم. قرآن در بیان منزلت حیات انسانی میفرماید: «وَمَنْ أَحْیَاهَا فَکَأَنَّمَا أَحْیَا النَّاسَ جَمِیعًا»
هر کس جانی را زنده بدارد، گویی همه انسانها را زنده داشته است. (مائده: ۳۲)
اینجاست که قرآن و انجیل، با وجود تفاوتهای الهیاتی، در برابر وجدان انسان معاصر حقیقتی مشترک را یادآور میشوند: انسان آسیبپذیر را فراموش نکنید.
عالیجناب.
اگر مسلمانی این نامه را خطاب به رهبر کلیسای کاتولیک مینویسد، شاید خود این امر حامل پیامی باشد.
جهان ما بیش از آنکه به رقابت ادیان نیاز داشته باشد، به همکاری وجدانهای دینی و بیدار نمودن دلها و روح کالبد انسانی برای کاستن از رنج انسان نیازمند است.
عالیجناب.
آنچه ادیان با زبان ایمان و اخلاق بیان میکنند، در بخشهایی از نظام معاصر حقوق بشر نیز بازتاب یافته است. آزادی در تردد و حق ترک کشور، حمایت از خانواده، آزادی فکر، وجدان و دین، و اهمیت سلامت و مراقبتهای پزشکی از بدیهیاتی است که در اسناد بنیادین حقوق بشر مورد شناسایی قرار گرفتهاند. در این نقطه، زبان حقوق و زبان دین به یکدیگر ممزوج میگردند.
از عالیجناب درخواست دارم:
جانب انسان را بگیرید. جانب بیماری که صدای او شنیده نمیشود را به گوشها رسانید.
جانب کودکی که زیاده خواهی و تجاوزگری ارتش تروریستی آمریکا، زندگی را برای او تلخ کرده و آینده او را نابود میسازد.
جانب مادری که تنها آرزویش دیدار فرزند است.
جانب دانشجویی که سرمایهاش علم و امید به آینده است.
جانب خانوادهای که نمیخواهد قربانی امیال نفسانی و جنگ طلبی مستکبران و متجاوزان باشد و رفاه را به معنای واقعی لمس نماید؛ و جانب انسانی مؤمن که عبادت و زیارت را بخشی از حیات معنوی خود میداند و تداوم کرامت و بخشش را از پروردگار طلب نماید.
این جانبداری، جانبداری از کرامت خدادادی انسان است.
عالیجناب.
با احترام به استقلال، جایگاه و رسالت معنوی کرسی رسولی، سه درخواست روشن اخلاقی و انسانی را به حضور شما عرضه میدارم:
نخست: دفاع علنی از حفظ مسیرهای بشردوستانه.
از دولت کودک کش و تروریست آمریکا صریحا و مجدانه بخواهید که با اعمال ناجوانمردانه محدودیتهای گسترده هوایی، از تضییع حقوق اولیه بیماران و همراهان ضروری آنان، کودکان، سالمندان، دانشجویان و موارد اضطراری خانوادگی جلوگیری به عمل آید.
بیمار نباید برای رسیدن به درمان در بنبست قرار گیرد. فرزند نباید تنها به سبب جاه طلبیهای یک دولت زورگو، از آخرین دیدار با والدین خویش محروم شود. دانشجو نباید بدون ضرورت و تناسب، آینده علمی خود را قربانی توسعه طلبی دولتهای مستکبر ببیند.
دوم: استفاده از ظرفیت اخلاقی و دیپلماتیک کرسی رسولی.
از دولت مسئولیت گریز و قانون شکن آمریکا خواسته شود که پیش از اتخاذ محدودیتهای گسترده، آثار انسانی آنها را بهطور جدی ارزیابی کند تا به آحاد مردم آسیب وارد نگردد. چرا که هر تصمیم بزرگی، پیش از اجرا، سزاوار آن است که یک بار از چشم ضعیفترین انسانی دیده شود که قرار است پیامد آن را متحمل گردد.
سوم: دعوت به همصدایی رهبران ادیان.
چه پیام نیرومندی برای جهان خواهد بود اگر رهبران دینی، فارغ از اختلافات اعتقادی و سیاسی، بر یک اصل مشترک توافق کنند:
از انسانهای بیگناه و ملتهای مظلوم باید با گفتار و رفتار بطور همه جانبه حمایت نمود.
عالیجناب.
مسلمان و مسیحی لازم نیست همه اختلافات الهیاتی خود را حل کنند تا بتوانند در کنار یکدیگر از بیمار دفاع نمایند. لازم نیست در همه مسائل همعقیده باشند تا برای کودکی که نیازمند درمان است همصدا شوند. میتوانیم در عقیده متفاوت باشیم و در رحمت متحد. میتوانیم در الهیات اختلاف داشته باشیم و در حرمت جان انسان همپیمان شویم. میتوانیم هر یک، خداوند را بر اساس سنت دینی خویش عبادت کنیم و در عین حال برای کاهش رنج بندگان خدا دست در دست یکدیگر بگذاریم. شاید این یکی از اصیلترین صورتهای گفتوگوی ادیان باشد: نه فقط گفتوگو درباره خدا، بلکه همکاری در خدمت بندگان خدا.
عالیجناب.
جهان به زبان رحمت نیاز دارد و چه کسی بیش از رهبران ادیان مسئول زنده نگاه داشتن این زبان است؟
با نهایت احترام به جایگاه معنوی جنابعالی و با امید به همصدایی همه رهبران ادیان در دفاع از انسان، یک درخواست ساده، اما عمیق را به حضور شما و وجدان جهانی عرضه میکنم:
آسمان را بر مردم عادی نبندید. زیرا آسمان، پیش از آنکه میدان قدرت باشد، راه پیوند انسانهاست؛ راه بیمار به درمان، راه دانشجو به دانش، راه فرزند به خانواده، راه مؤمن به عبادت، و راه انسان به سوی انسان.
باشد که در روزگار قدرت، عدالت را فراموش نکنیم؛ در روزگار اختلاف، رحمت را از یاد نبریم؛ و در روزگار سیاست، انسان را گم نکنیم.
با نهایت احترام.
با امید به صلح و عدالت و با دعای خیر برای همه اعضای خانواده بشری
دکتر محمد حسین مختاری
سفیر جمهوری اسلامی ایران در واتیکان