جوان آنلاین: «سید عمار حکیم» رئیس جریان حکمت ملی عراق به مناسبت آیین وداع و تشییع رهبر شهید امت، در گفت وگو با شبکه العالم به تشریح زوایایی از حیات سیاسی ایشان، مهمترین شاخصه ها و ویژگیهای شخصیتی و تاثیرگذاری معظم له در سطح ایران و جهان پرداخت.
وی گفت: رهبر شهید انقلاب اسلامی، از جامعیت برخوردار بودند و شخصیتی جامع و فراگیر داشتند که ابعاد متنوع علمی، فکری، اجتماعی، فرهنگی، امنیتی و سیاسی را در بر می گرفت.
شخصیت جامع و فراگیر امام شهید
رئیس جریان حکمت ملی عراق با اشاره وجه جامعیت شخصیت امام شهید، حضرت آیت الله خامنهای، رضوان الله علیه تصریح کرد: اگرچه جنبه سیاسی قطعاً یکی از وجوه شخصیت ایشان است، اما ایشان از شخصیتی جامع و فراگیر برخوردار بودند که ابعاد متنوع علمی، فکری، اجتماعی، فرهنگی، امنیتی و نظایر آن از جمله جنبه سیاسی را در بر می گرفت.
وی افزود: آنچه در مورد شخصیت ایشان برجستهتر می نماید، رویکرد اصولی و مبانی ثابت ایشان است. رویکرد اصولی ایشان، امتداد مکتب فکری حضرت امام خمینی، قدس سره شریف، است. این اصول و مبانی ثابت، بیش از سه دهه، در طول رهبری ایشان بر امت اسلامی، بدون تغییر باقی ماند. حتی در جلسات خصوصی که ما و بسیاری از رهبران دیگر جهان اسلام را با ایشان گردهم میآورد، همیشه به این اصول اساسی بازمیگشتیم و این مبانی ثابت و اصول مورد یادآوری قرار می گرفت.
سید عمار حکیم در ادامه تصریح کرد: در سخنرانیهای عمومی ایشان که برای روشن کردن افکار عمومی بود، همیشه ایشان را در حال تأکید بر این مبانی ثابت و اصول مبتنی بر مبانی اسلام و استناد به آیات قرآنی می دیدیم و سپس براساس شرایط سیاسی اگر متغیری رخ می داد، تطبیق صورت می گرفت.
وی افزود: ترکیب بین مبانی ثابت و اصول و متغیرها و تطبیق این متغیرها بر اساس این مبانی ثابت و اصول و به کارگیری این مبانی ثابت در زندگی با انعطافپذیری خاص و به شیوهای متناسب با شرایط، یکی از ویژگی های بسیار برجسته شخصیت سیاسی حضرت امام خامنهای رضوانالله تعالی علیه بود.
روایت دیدارهای خصوصی با رهبر شهید انقلاب
رئیس جریان حکمت ملی عراق درباره ملاقات های خود با حضرت آیت الله سید علی خامنه ای رهبر شهید انقلاب اسلامی گفت: حقیقت این است که جلسات خصوصی متعددی با ایشان داشتیم. برخی از آنها طولانی بودند، یک ساعت و نیم یا چیزی شبیه به آن. این جلسات پر از بحث و مشورت در مورد مسائل و امور مختلف بود.
وی افزود: خاطرات بسیار زیاد است، اما آنچه میتواند مناسب این مناسبت باشد، اهتمام حضرت آیتالله سید علی خامنه ای رضوانالله تعالی علیه به عراق بود. من شخصاً هیچ یک از مقامات ارشد در جمهوری اسلامی از جمله کسانی که به امور عراق اهتمام و توجه دارند، را با نگاه و عمقی که در حضرت امام سید علی خامنهای رضوانالله تعالی علیه یافتم، ندیدهام.
نگاه ویژه به عراق و شناخت عمیق تحولات این کشور
سید عمار حکیم در ادامه گفت: ایشان اهتمام زیادی در توجه سیاست خارجی ایران به عراق داشتند. از این منظر و با توجه به اینکه حضرت امام سیدعلی خامنه ای رضوانالله تعالی علیه در ابتدای مسیر علمی خود، هرچند کوتاه، چند ماهی را در نجف اشرف زندگی کردند و همچنین بنا به امر حضرت امام خمینی (ره) در سالهای ریاست جمهوری خود، مسئول پرونده عراق بودند و با این پرونده درگیر و با واقعیت عراق در ارتباط بودند، از پیچیدگیهای صحنه عراق آگاه بودند و جزئیات آن را به طرز شگفتانگیزی درک میکردند و ملاحظات ایشان در این زمینه بسیار ارزشمند و مهم بود.
وی ادامه داد: ایشان همیشه توصیه میکردند که ویژگیهای خاص عراق در نظر گرفته شود. عراق یک کشور عربی است؛ یعنی اکثر شهروندان آن عرب هستند و آداب و رسوم خاص خود را دارند.
رئیس جریان حکمت ملی عراق افزود: در واقع، اهتمام حضرت آیت الله سید علی خامنه ای رضوانالله تعالی علیه به معنای ارتباط مداوم با رهبران عراقی بود، در سطحی که فکر نمی کنم برای رهبران کشورهای دیگر در این سطح و با این شدت و وسعت وجود داشت.
سید عمار حکیم خاطرنشان کرد: موضع جمهوری اسلامی ایران در حمایت از عراق، حتی زمانی که گاهی اوقات با سیاستهای روزمره آن در تضاد می بود، قابل توجه است.
وی گفت: میدانید، ایالات متحده رژیم صدام را سرنگون کرد و رسماً عراق را از طریق قطعنامهها و در لوای به ظاهر قانونی اشغال کرد و شورای حکومتی را در آن شرایط تشکیل داد. طبیعی است که سیاست جمهوری اسلامی ایران در مخالفت با ایالات متحده است اما با این حال، جمهوری اسلامی اولین کشوری بود که این شورای حکومتی را که نشان دهنده آغاز یک نظام سیاسی عراقی مبتنی بر اراده مردم عراق بود، به رسمیت شناخت و در هر شرایطی نیز، همین گونه بوده است.
حمایت از روند سیاسی استقلال عراق پس از سقوط صدام
سید عمار حکیم در پاسخ به این سوال که به رسمیت شناختن این شورای حکومتی چه معنا و مفهومی داشت، تصریح کرد: به رسمیت شناختن شورای حکومتی در سایه اشغالگری آمریکا، به نوعی به معنای تلاشی برای کمک به عراقیها در تقویت استقلال و توانمندسازی آنها در کشورشان بود. قرار دادن عراق در مسیر استقلال، به نوعی آغاز کار بود و جمهوری اسلامی از روند حمایت کرد.
رئیس جریان حکمت ملی عراق در ادامه گفت: مرحوم پدرم، سید عبدالعزیز حکیم رحمه الله علیه، از همان ابتدا خواستار گفتگوی آمریکا و ایران در مورد عراق شد. از سال اول، اصطکاک و تنشی وجود داشت و همه میدانند که جمهوری اسلامی ایران موضع روشنی در مورد موضوع گفتگو داشت.
وی افزود: با این حال، پس از این درخواست علنی و رسمی مرحوم پدرم، که رئیس ائتلاف یکپارچه عراق (نهاد سیاسی نماینده نیروهای سیاسی شیعه عراق در آن زمان) بود، معظم له چند روز بعد در مشهد مقدس سخنرانی کردند. در آنجا، ایشان علناً پاسخ خود را به درخواست عراقی ها اعلام کردند و موافقت خود را با آغاز گفتگو ابراز داشتند.
سید عمار حکیم تصریح کرد: این امر منجر به اولین جلسات گفتگوی سه جانبه رو در رو بین آمریکا، ایران و عراق در بغداد، برای کاهش فشارها، شد. این امر به این دلیل بود که اختلاف ایران و آمریکا به هیچ وجه بر صحنه عراق بازتاب منفی نداشته باشد.
نقش جمهوری اسلامی ایران در مقابله با تروریست های داعش
رئیس جریان حکمت ملی عراق درباره نقش جمهوری اسلامی ایران در مقابله با گروه تروریستی داعش گفت: زمانی که داعش به عراق حمله کرد و همه در بهت و حیرت بودند و در لحظه ای که ارتش و نیروهای مسلح فروپاشیدند و کسی حاضر نشد به عراق کمک کند، این جمهوری اسلامی ایران بود که به فرمان حضرت امام سید علی خامنه ای رضوانالله تعالی علیه فرمانده میدان شهید حاج قاسم سلیمانی در صحنه حاضر شد و حمایت و پشتیبانی کامل از همه مردم عراق در تمام مناطق را در سایه تجربه ای که داشت، انجام داد.
وی افزود: در همین زمینه حضرت امام آیت الله سید علی حسینی سیستانی فتوای جهاد دفاعی را صادر کردند و صدها هزار جوان بسیج شدند. چه کسی می توانست این افراد را سازماندهی کند و چگونه در عملیات جنگی و مقابله با داعش به کار گرفته شوند؟ این کار به تخصص بالایی نیاز داشت که در آن شرایط، عراق از آن برخوردار نبود.
سید عمار حکیم در ادامه تصریح کرد: در اینجا بود که جمهوری اسلامی ایران و شهید سلیمانی و تیم وی با تمام توان خود ایستادند و کمک کردند و حتی انبارهای راهبردی ارتش و نیروهای مسلح ایران را باز کردند و به طور گسترده برای کمک به عراقیها در رویارویی با داعش سلاح منتقل کردند.
وی گفت: حمایت و پشتیبانی جمهوری اسلامی ایران تحت امر معظم له روشن بود. در یک مورد، معظم له فرمودند که سید عمار خدا می داند- با این تعبیر- اگر یک نفر بیاید بگوید سید علی - معظم له اینگونه بیان کردند - اگر فلان کار را انجام دهید، جایگاه عراق ۱۰۰ درجه بالا می رود و این کار برای من مقدور باشد، در انجامش تردید نخواهم کرد تا جایگاه عراق ۱۰۰ درجه از آن چیزی که هست، بالاتر برود. ما عراق را عزیز میخواهیم، قوی میخواهیم، مؤثر و تأثیرگذار میخواهیم. این نگاه معظم له بود و رویکرد ایشان این بود که قدرت و عزت عراق را ببینند و برای تحقق این امر تلاش میکردند.
دو نعمتی که عراقی ها باید قدر آن را بدانند از نگاه رهبر شهید انقلاب
سید عمار حکیم در ادامه تصریح کرد: هر زمان که رهبران عراق در طول سالها با ایشان دیدار میکردند، ایشان می فرمودند که شما در عراق دو نعمت دارید و قدر آنها را بدانید. اول مرجعیت آقای سیستانی است. این نعمت بزرگی از جانب خداست. از شخصیتی با این دانش، عمق و بینش بیاموزید. معظم له می فرمودند که اگر نظر من با نظر آقای سیستانی متفاوت شد، نظر آقای سیستانی را بر نظر من در جامعه عراق مقدم بدارید.
وی افزود: وقتی از ایشان در مورد موضوعی مربوط به عراق سؤال میشد، اولین چیزی که میپرسیدند این بود که نظر آقای سیستانی در این مورد چیست؟ تا مطمئن شوند که اگر نظری درباره این موضوع داشته باشند، با نظر آقای سیستانی مغایرت نداشته باشد.
سید عمار حکیم خاطرنشان کرد: حضرت آیت الله سید علی خامنه ای نعمت دوم در عراق را نیروی الحشد الشعبی عنوان و تصریح کردند سازمان الحشد الشعبی در نتیجه فتوای (آیت الله سیستانی) تشکیل شد و این جوانان مخلص و مؤمن به میدان رفتند و با داعش جنگیدند و با آن مقابله کردند.
وی افزود: معظم له، مرجعیت و الحشد الشعبی را دو نعمت اساسی میدانستند که باید حفظ و مراقبت شوند و عزت عراق در آنهاست. در واقع، مرجعیت دینی در نجف اشرف، در طول هزار سال، همواره در بسیاری از موقعیتهای خطرناک و نقاط عطف، منبع روشنگری و هدایت مردم عراق بوده است. ما مواضع حضرت آیت الله سیستانی دام ظله را در شرایط خطرناک و نقاط عطف کشورمان مشاهده کردهایم. الحشد الشعبی همچنین در کنار برادرانشان در ارتش، پلیس و سایر نیروهای مسلح، ستون مهمی برای امنیت کشور و امنیت نظام سیاسی هستند. این دیدگاه روشن معظم له در حفاظت از عراق و تقویت وضعیت عراق بود.
توصیه به اولویت دادن به منافع ملی عراق
سید حکیم با اشاره به تأکید معظم له بر ضرورت توجه شهروندان عراقی به منافع ملی کشورشان خاطرنشان کرد: معظم له (حضرت آیت الله سید علی خامنه ای) کاملاً از شرایط نجف اشرف و روابط بین مراجع دینی آگاه بودند و اینکه آیت الله سیستانی به دلیل حضور میدانی خود در عرصه عراق فردی آگاه و مطلع از بسیاری از جزئیات و صاحب نظر هستند... این به خاطر احترام به حوزه علمیه نجف اشرف، مرجعیت دینی در نجف اشرف و به خاطر احترام به ویژگیهای خاص عراق بوده است.
وی گفت: همچنین، در چندین مورد، وقتی از معظم له در مورد دیدگاه شان در باره برخی جزئیات سؤال میکردیم، ایشان میگفتند که شما عراقی هستید و باید مصحلت کشور خود را مقدم بدارید. به مصلحت کشور خود نگاه کنید، آن را ارزیابی و مطالعه کنید، ارزیابی کنید و ببینید چه چیزی به مصلحت کشور شماست، حتی اگر ارزیابی شما از این مصلحت با دیدگاه برادرانتان در جمهوری اسلامی ایران متفاوت باشد، شما مصلحت کشورتان را مقدم بدارید.
سید عمار حکیم افزود: معظم له به برادران مسئول اشاره داشتند در صورت تضاد منافع، جمهوری اسلامی ایران ممکن است به دلیل اختلاف منافعش در این جنبه خاص از شما حمایت نکند، اما در مسیر کلی همچنان از شما حمایت میکند و میخواهد عراق عزیز باشد. تا این حد، معظم له در احترام و تحکیم تقویت ویژگیهای خاص عراق، انعطافپذیری و برخورد واقعبینانه نشان میدادند.
تشییع رهبر شهید امت در عراق به لحاظ جایگاه مرجعیت ایشان است/ عراقیها به سوگ نشستهاند
پیامهای تشییع پیکر رهبر شهید امت در عراق
رئیس جریان حکمت ملی عراق درباره تشییع پیکر پاک رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران حضرت امام سید علی خامنهای در کربلای معلی و نجف اشرف و پیامهای مهم آن گفت: فکر نمیکنم که پیکر مطهر معظم له به عنوان رهبر یک کشور برای تشییع در کشور دیگری، به عراق منتقل میشود بلکه پیکر ایشان به عنوان مرجعی از مراجع مسلمانان منتقل خواهد شد.
وی افزود: بنابراین، آمدن این پیکر مطهر و زیارت ائمه اطهار (ع) به عنوان مقدمهای برای خاکسپاری در مشهد مقدس و در جوار حضرت امام رضا علیه السلام، در واقع از یک منظر، بیانگر سیره امام سید علی خامنهای رضوانالله تعالی علیه و وفاداری به اهل بیت (ع) و آرزوی ایشان است، که بارها در طول زندگیشان شنیدیم که میخواستند به زیارت ائمه اطهار علیهم السلام بیایند، اما شرایط اجازه نداد، لذا آنچه در طول زندگی ایشان محقق نشد، پس از شهادت و قبل از خاکسپاری ایشان محقق میشود.
سید عمار حکیم تصریح کرد: در این تشییع اما جنبه دیگری نیز وجود دارد که به اشتراکات فرهنگی، دینی و اجتماعی در گستره بزرگ تاریخی مرتبط است. بنابراین، شکی نیست که همه این پیامها در دل چنین تشییع جنازهای وجود دارد.
رئیس جریان حکمت ملی عراق افزود: ما میدانیم که مردم عراق، پس از شهادت امام سید علی خامنهای رضوانالله تعالی علیه، به طور خودجوش واکنش نشان دادند، به طوری که مردم، عشایر و صدها هزار نفر برای مدت طولانی، یعنی برای روزهای طولانی، به خیابانها آمدند بدون اینکه کسی از آنها بخواهد، سیاه پوشیدند و هزاران مجلس عزاداری در مکانهای بزرگ و کوچک و در روستاها برگزار شد.
وی گفت: مردم از نظر عاطفی با مرجع مسلمانان که به این شکل هدف ترور قرار گرفتند، همدردی کردند. حس بزرگی از مظلومیت و همدردی ایجاد شد. من فکر میکنم این همدردی و پیوند عظیم عاطفی در مراسم تشییع پیکر مطهر امام سید علی خامنه ای رضوانالله تعالی علیه در بین مردم عراق نیز خود را نشان خواهد داد.
تلفیق آرمانگرایی انقلابی با واقعگرایی سیاسی
رئیس جریان حکمت ملی عراق در پاسخ به این سوال که رهبر شهید انقلاب اسلامی در بیش از سه دهه هدایتگری خود، چگونه بین ایدئولوژی و مکانیزم بینالمللی و منطقهای تلفیق ایجاد کردند، تصریح کرد: در حقیقت، تکامل بین فقه انقلاب و فقه دولت است و ایشان جایگاه رهبری انقلاب اسلامی را خارج از شاخصه های عملکرد سیاسی رئیس جمهور و دولت ایران می دانستند، زیرا دولت شاخصه هایی دارد، اما جایگاه رهبر از انعطاف بزرگتری در گفتمان انقلابی و مسائل امت برخوردار است.
حمایت رهبر شهید انقلاب از مسئله فلسطین
وی در ادامه گفت: مسئله حمایت از فلسطین نیز به وضوح در چارچوب سیاست ثابت جمهوری اسلامی ایران در طول دههها به عنوان امتداد سیاست حضرت امام خمینی (ره) بوده است. این امر در رویکرد معظم له نیز مشهود و واضح بود.
رئیس جریان حکمت ملی عراق تصریح کرد: معظم له گفتمان انقلابی را پاسداری و ملت را بسیج کردند و روحیه و خوش بینی و امید بخشیدند. این جایگاه رهبری در بزنگاهها و نقاط عطف در شرایط سختی است که جمهوری اسلامی ایران یا منطقه با آن روبرو می شد. ما در معظم له صلابتی را که از ویژگی های رهبری است، یافتیم. ایشان از موضع صلابت همراه با درایت و واقع گرایی برخوردار بودند.
تأثیر منطقهای و بینالمللی رهبر شهید انقلاب
سید عمار حکیم درباره تاثیر شخصیت و جایگاه رهبر شهید انقلاب اسلامی در معادلات منطقه ای و بین المللی گفت: اولاً، ایران از نظر وسعت، وزن و تواناییهایش در جایگاه یک قاره است. ثانیاً، گفتمان و مسائل مورد اهتمام جمهوری اسلامی محدود به مرزهای ایران نبوده بلکه فراتر از این مرزها بوده و توجه به امور عمومی مسلمانان و حتی غیرمسلمانان مظلوم را نیز شامل شده است.
وی افزود: میدانیم که قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران شامل مفادی است که بر این وظیفه محول شده به نظام اسلامی تاکید می کند و از رسیدگی به دغدغههای عمومی مستضعفان و مسلمانان سخن می گوید. در هر صورت، این رویکرد، این توجه و این اهتمام به وضوح بیان شده است و همین امر نیز، تأثیر ابتکارعمل های جمهوری اسلامی را بسیار گستردهتر از مرزهای آنها میکند.
رئیس جریان حکمت ملی عراق خاطرنشان کرد: ما این تأثیر را در بسیاری از مقاطع شاهد بودهایم. حضرت امام شهید، با نهادگرایی شناخته می شدند. یکی از ویژگیهای ایشان از زمان آغاز رهبری خود، تأسیس نهادها در طول سه دهه بود. این نهادها رشد کرده و بسیار تأثیرگذار شده اند و به طور کلی حضور قابل توجه و مهمی در جهان اسلام داشته اند.
وی افزود: مجمع جهانی اهل بیت (ع) به پیروان خود در سراسر جهان اهمیت میدهد. مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی، گفتگو و نزدیکی بین مذاهب مختلف اسلامی را ترویج میکند و بر این جنبه تمرکز دارد. جامعه المصطفی شروع به جذب دانشجویانی از نزدیک به ۱۰۰ کشور کرده که تحصیل میکنند و یاد میگیرند و در کشورهای خود تاثیرگذار هستند. به همین ترتیب، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و سایر نهادها هستند که در ابتدا کوچک بودند اما گسترش یافتند، رشد کردند و در حوزههای مختلف در جهان اسلام تأثیرگذار شدند.
تحکیم ساختارهای نهادی و مقابله با بزرگترین ارتش جهان
سید عمار حکیم درباره میراث حضرت آیت الله سید علی خامنه ای رهبر شهید انقلاب اسلامی گفت: ایشان یک روش و یک جریان بزرگ در جهان اسلام را طراحی کردند. این جریان مومن به ارزشهای انقلاب در مناطق مختلف جهان ظهور کرد و ایشان نهادگرایی را ایجاد کردند.
وی خاطرنشان کرد: بعد از یاری و توفیق خداوند، اگر این ساختارهای نهادی - که در طول سه دهه براساس اصل «برخیزید و توکل به خدا کنید» ادامه یافتند- نبودند، پایداری و استقامت در برابر تجاوز نظامی تحمیلی اخیر (آمریکا و رژیم صهیونیستی) علیه جمهوری اسلامی ایران حاصل نمی شد. یعنی قویترین ارتش جهان و قویترین ارتش منطقه همراه با بسیاری از کشورها در یک طرف و جمهوری اسلامی ایران به تنهایی در طرف دیگر قرار گرفت.
سید عمار حکیم تصریح کرد: اینکه ۲۵۰ شخصیت ارشد سیاسی و نظامی صف اول، دوم و سوم نظام هدف قرار بگیرند و نظام پابرجا بماند و آمادگی آن در بالاترین سطح خود باقی بماند و نهادها کار خود را انجام دهند؛ این بزرگترین آزمایش و مهر تایید بر ساختارهای نهادی مستحکمی است که بسیاری از ناظران جهان را شگفتزده کرد.
