جوان آنلاین: با وجود وعدههای قبلی درباره افزایش اعتبار کالابرگ تا ۲ یا ۳ میلیون تومان، خبرهای رسیده نشان میدهد کالابرگ خرداد احتمالاً بدون تغییر و در همان سطح یک میلیون تومان به ازای هر نفر باقی میماند و زمزمههای مخالفت سازمان برنامه و بودجه با این مهم به گوش میرسد. در این خصوص، سخنگوی دولت با تأکید بر اینکه فعلاً خبری از افزایش مبلغ کالابرگ نیست، میگوید: از علاقهمندیهای دولت است که بتواند رقم کالابرگ را افزایش دهد. این افزایش مبلغ کالابرگ از مطلوبات دولت است، اما باید مطلوبات را با مقدورات هماهنگ کرد.
در زمان اجرای طرح کالابرگ الکترونیک همزمان با حذف ارز ۲۸۵۰۰ تومانی در دیماه، دولت وعده داد که حمایت از خانوارها بهصورت مستقیم و بهعنوان اعتبار مصرفکننده (کالابرگ) پرداخت شود. از این رو، مقرر شد مابهالتفاوت نرخ ارز در قالب اعتبار یک میلیون تومانی برای هر نفر به مردم اختصاص پیدا کند. در همان زمان، مبلغ کالابرگ هر خانوار به مدت چهار ماه تا پایان فروردین ماه ۱۴۰۵ در حساب سرپرستان خانوار قرار گرفت.
در دی ماه، با کالابرگ یک میلیون تومانی برای یک خانواده سهنفره، امکان خرید ۷ تا ۸ قلم کالا وجود داشت. اما با آغاز جنگ رمضان و افزایش قیمت کالاهای مصرفی در فروردین ماه امسال، اصلاح مبلغ کالابرگ ضرورتی اجتنابناپذیر شد. به دلیل شرایط جنگی، کالابرگ اردیبهشت ماه بدون تغییر باقی ماند. اما این روزها با رسیدن به نیمه خرداد و افزایش چندباره قیمت کالاها، موضوع شارژ اعتبار کالابرگ به یکی از داغترین محورهای بحث در محافل اقتصادی و رسانهای تبدیل شده است. در حالی که فشار تورمی ناشی از شرایط خاص منطقهای، سبد مصرفی خانوارها را تحت تأثیر قرار داده است، اظهارات اخیر نمایندگان مجلس و مقامات دولتی از یک چرخش استراتژیک در سیاستهای حمایتی حکایت دارد. دولتی که پیش از این، بودجه را در شرایط غیرجنگی تدوین کرده بود، اکنون با واقعیتهای جدیدی روبهروست که بازنگری در ارقام یارانه و کالابرگ را به یک ضرورت اجتنابناپذیر تبدیل کرده است.
ضرورت افزایش مبلغ کالابرگ و اصلاح بودجه
در روزهای اخیر، نمایندگان مجلس از ضرورت اصلاح قانون بودجه و ارسال لایحه از سوی دولت با هدف افزایش مبلغ کالابرگ الکترونیکی خبر دادند، اما فعلاً افزایشی در کار نیست و همه چیز در حد همان مصاحبهها و سخنرانیهاست.
در این خصوص، مهرداد لاهوتی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس، در گفتوگو با باشگاه خبرنگاران جوان میگوید: بر اساس جلساتی که در وزارتخانههای مختلف، سازمان برنامه و بودجه و حتی با حضور شخص رئیسجمهور برگزار شد، همگی به این نتیجه رسیدند که باید در رقم کالابرگ بازبینی صورت گیرد، اما سؤال اصلی این است که رقم جدید چقدر باشد و از چه منبعی تأمین مالی شود. بودجه کشور در شرایط غیرجنگی تنظیم شده بود، اما اکنون کشور در شرایط جنگی به سر میبرد. بنابراین، دولت نیاز به ارائه لایحه اصلاح بودجه دارد تا مشخص شود که منابع جدید از کجا تأمین خواهد شد. در حال حاضر رقم جدید در حال نهایی شدن است تا به زودی مبلغی به یک میلیون تومان اضافه شود تا مردم بتوانند این گرانی تحمیلشده را مدیریت کنند.
مهرداد لاهوتی درباره ضرورت اصلاح بودجه میافزاید: اصلاح بودجه یک ضرورت اجتنابناپذیر است. بودجه کشور حدود ۶ هزار و ۴۰۰ هزار میلیارد تومان بوده است و ۵ هزار و ۹۰۰ هزار میلیارد تومان بودجه عمومی دولت است. با احتساب دو منبع بزرگ درآمدی دولت که یکی نفت است (یک میلیون و ۷۷۲ هزار بشکه با نرخ ۵۴ دلار پیشبینی شده بود)، اما اکنون قیمت نفت افزایش یافته و طبیعی است که باید در قیمت نفت اصلاحیه داشته باشیم.
لاهوتی تصریح میکند: در بخش مالیات نیز ۲ هزار و ۷۳۰ میلیارد تومان پیشبینی شده بود، اما در ماههای جنگ، دستیابی به این رقم کار سختی است. طبیعتاً باید منابع جدیدی برای جبران کسری بودجه تأمین کرد. به عنوان مثال، مولدسازی یکی از مواردی است که میتواند کسری بودجه را جبران کند.
عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس تأکید میکند: نکته دوم، بحث هزینههاست. هزینهها در شرایط عادی بسته شده بود که با ۸۳۰ هزار میلیارد تومان کار عمرانی انجام دهیم و بقیه آن صرف هزینههای جاری و روال طبیعی باشد، اما در شرایط جنگی، برخی هزینهها باید حذف یا کاهش یابند. بنابراین منتظر لایحه دولت هستیم که بتوانیم اصلاح بودجه را انجام دهیم تا دولت منابع درآمدیاش مشخص شود. این اظهارات در حالی است که به دلیل اختلاف نظر در کابینه دولت بر سر افزایش مبلغ کالابرگ و منبع تأمین آن، به گفته سخنگوی دولت، فعلاً از افزایش مبلغ کالابرگ خبری نیست.
توضیح مهاجرانی درباره افزایش مبلغ کالابرگ
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، در برنامه زنده تلویزیونی «صف اول» درباره علاقهمندی دولت به افزایش کالابرگ میگوید: این موضوع اتفاقاً از خواستههای دولت است، اما واقعیت این است که باید خواستهها را با داشتهها هماهنگ کنیم.
وی میافزاید: ما حق نداریم به عنوان دولت چیزی را مطرح کنیم که در مرحله اجرا احساس کنیم با مشکل مواجه خواهیم شد. وزارتخانههای مربوطه در حال انجام بررسیها هستند.
سخنگوی دولت تأکید میکند: با توجه به شرایط اقتصادی که اکنون در آن قرار داریم و همچنین اتفاقاتی که در مرزهای جنوبی ما در دریا در حال رخ دادن است، این مسائل بر درآمد کلی کشور تأثیر میگذارد و بدیهی است که باید در این زمینه، مطلوب را با مقدور هماهنگ کنیم. مهاجرانی تصریح میکند: برای ما بسیار مطلوب است که بتوانیم افزایش کالابرگ داشته باشیم، اما باید بررسیها انجام شود و انشاءالله امیدوار هستیم که این امر محقق شود.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا خبر قطعی در اینباره وجود دارد یا خیر، میگوید: فعلاً خبری نیست، اما این نکته را تأکید میکنم که این موضوع جزو مطلوبات دولت است و از جمله نکاتی است که آقای رئیسجمهور در هر جلسه پیگیری میکنند؛ چراکه باید موضوع معیشت مردم را مراقبت کنیم.
سخنگوی دولت میگوید: این موضوع از جمله نکاتی بود که در ابتدای اجرای طرح نیز درباره آن صحبت کردیم و قطعاً ما هم مایلیم که این اتفاق بیفتد. این اظهارات در حالی است که به رغم اختلاف نظر کابینه دولت بر سر مبلغ افزایش کالابرگ، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی سناریوهای مختلفی پیشبینی کرده و در دست بررسی دارد.
کارشناس اقتصادی: اعتبار فعلی کالابرگ پاسخگو نیست
همچنین یک کارشناس اقتصادی با بیان اینکه طبق قانون در صورت افزایش تورم و هزینهها، اعتبار کالابرگ نیازمند افزایش است، میگوید: رقمهایی که برای تخصیص کالابرگ در نظر گرفته شده، تقریباً برای خرید مایحتاج یک نفر کفاف نمیدهد؛ چراکه تورم افزایش یافته و قیمت بسیاری از اقلام کالابرگ گرانتر شده و اعتبار فعلی پاسخگو نیست. حمید حاجاسماعیلی در گفتوگو با ایسنا، با بیان اینکه ارزیابیهایی که در کشور صورت گرفته نشان میدهد طرح کالابرگ فینفسه طرح مثبت و مؤثری بوده و توانسته از اقشار متعدد در کشور، خصوصاً دهکهای پایین جامعه که دچار مشکل درآمدی هستند، حمایت کند، میافزاید: با توجه به اینکه کالابرگ برای دهکهای ضعیف و کمدرآمد یک حمایت مؤثر بوده است، دولت نیز بر اساس شرایطی که طی سالهای گذشته در موضوع یارانههای نقدی مورد پژوهش و ارزیابی قرار داده، مسئله کالابرگ را نسبت به یارانههای نقدی کاملاً ارجح دانسته است.
این کارشناس اقتصادی ضمن تأکید بر لزوم افزایش مبلغ کالابرگ میگوید: رقمهایی که برای تخصیص کالابرگ در نظر گرفته شده، تقریباً برای خرید مایحتاج یک نفر کفاف نمیدهد؛ چراکه تورم افزایش یافته و قیمت بسیاری از اقلام کالابرگ ۲۰۰ و بعضاً ۴۰۰ درصد گرانتر شده و اعتبار فعلی پاسخگو نیست.
حاجاسماعیلی تأکید میکند: سازمان برنامه و بودجه باید تأمین نیاز و حمایت از مردم را متناسب با شرایطی که در کشور اتفاق افتاده در اولویت قرار دهد. همانطور که وضعیت رفاهی و هزینهها تغییر کرده است، باید به همان نسبت در خصوص معیشت مردم این اولویت رعایت شود و سازمان برنامه منابع اعتباری بیشتری را در نظر بگیرد و هرچه سریعتر برای این ماه (که خودشان قول دادند به مبلغ کالابرگ اضافه کنند) اقدام کند. در غیر این صورت، سرنوشت کالابرگ به یارانههای نقدی دچار خواهد شد.
