برخی رسانهها و کارشناسان چینی با استقبال از توافق میان جمهوری اسلامی ایران و آمریکا، این تحول را گامی مهم در مسیر کاهش تنشهای خاورمیانه و تقویت ثبات بازارهای جهانی انرژی ارزیابی کردند. جوان آنلاین: خبرگزاری شینهوا و نشریه گلوبال تایمز امروز (دوشنبه) در گزارشهایی جداگانه، توافق میان ایران و آمریکا برای توقف درگیریها و آغاز مذاکرات سیاسی را یک دستاورد مهم دیپلماتیک توصیف کردند که میتواند خطر گسترش بحران در خاورمیانه را کاهش دهد.
براساس این گزارشها، توافق یادشده که قرار است ۱۹ ژوئن (۲۹ خرداد) در سوئیس به امضا برسد، پس از هفتهها تنش نظامی و تلاشهای دیپلماتیک فشرده با مشارکت برخی بازیگران منطقهای حاصل شده و دو طرف را متعهد میکند درباره موضوعات اختلافی از جمله برنامه هستهای ایران، رفع تحریمها و امنیت تنگه هرمز وارد گفتوگو شوند.
شینهوا با اشاره به استقبال گسترده بینالمللی از این توافق نوشت که بسیاری از رهبران جهان آن را گامی مثبت در جهت کاهش تنشها دانستهاند.
درهمین پیوند،سخنگوی دبیرکل سازمان ملل نیز اعلام کرد که آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل از این توافق استقبال کرده و امیدوار است طرفها از فرصت به وجود آمده برای دستیابی به راهحلی پایدار استفاده کنند.
جلیل عباس جیلانی سفیر پیشین پاکستان در آمریکا نیز این توافق را «دستاوردی بزرگ در عرصه دیپلماسی» توصیف کرد و گفت تلاشهای میانجیگرانه اسلامآباد در شکلگیری این پیشرفت نقش داشته است.
در همین حال، توغرال یامین تحلیلگر مسائل دفاعی و ژنرال بازنشسته پاکستانی، تاکید کرد، تجربه ماههای اخیر نشان داد که تقابل نظامی به تنهایی قادر به ایجاد صلح پایدار نیست و تنها از مسیر گفتوگو و تعامل سیاسی میتوان به ثبات بلندمدت دست یافت.
از سوی دیگر، گلوبال تایمز به نقل از سون دگانگ رئیس مرکز مطالعات خاورمیانه دانشگاه فودان چین نوشت که این توافق میتواند به کاهش محسوس تنشها در منطقه و جلوگیری از گسترش درگیریها منجر شود.
وی افزود، بازگشایی تنگه هرمز و بازگشت عبور و مرور عادی کشتیها، به ثبات بازارهای جهانی انرژی کمک خواهد کرد و خبری مثبت برای اقتصاد جهانی محسوب میشود. این روزنامه همچنین کاهش قیمت نفت پس از انتشار اخبار مربوط به توافق را نشانه واکنش مثبت بازارها به چشمانداز کاهش تنشهای ژئوپلیتیکی دانست.
با وجود این، کارشناسان تأکید کردند که توافق کنونی تنها آغاز یک روند دیپلماتیک است و حل مسائل پیچیدهای همچون برنامه هستهای ایران، رفع تحریمها، سازوکارهای راستیآزمایی و ترتیبات امنیتی منطقهای نیازمند مذاکرات بیشتر خواهد بود.
به گفته سون دگانگ، در صورت امضای رسمی توافق، بخش عمده رویارویی چند ماهه تهران و واشنگتن پایان خواهد یافت، اما هنوز مشخص نیست در مرحله اجرای توافق چه موانعی ممکن است بروز کند.
ژو یونگبیاو کارشناس مسائل خاورمیانه در دانشگاه لنجو نیز هشدار داد که مخالفت برخی بازیگران منطقهای، بهویژه اسرائیل، میتواند روند اجرای توافق را با چالش مواجه سازد.
گلوبال تایمز همچنین به گزارشهایی درباره نارضایتی محافل سیاسی اسرائیل از توافق احتمالی ایران و آمریکا اشاره کرد و نوشت برخی جریانها در تلآویو معتقدند این توافق نگرانیهای امنیتی اسرائیل را به طور کامل برطرف نمیکند.
این رسانهها در عین حال یادآور شدند که چین از آغاز بحران بر ضرورت توقف درگیریها، بازگشت طرفها به مذاکرات و حل اختلافات از طریق راهکارهای سیاسی و دیپلماتیک تأکید کرده و همچنان از تلاشهای صلحآمیز برای دستیابی به آتشبس پایدار حمایت میکند.