جوان آنلاین: هفته گذشته وزارت جهاد کشاورزی با آزادسازی صادرات شیر خشک صنعتی، بار دیگر منافع مصرفکنندگان را فدای عدهای سودجو کرد و ورود ارز را به تأمین امنیت غذایی کشور ترجیح داد. مدیرعامل اتحادیه تولیدکنندگان فرآوردههای لبنی از تبدیل شیر خام به شیر خشک به بهانه نبود تقاضا انتقاد کرد و گفت: سرانه مصرف شیر در کشور به ۱۰ تا ۱۵ درصد استاندارد جهانی کاهش یافته است. حال در شرایط جنگی که حفظ امنیت غذایی مردم اهمیت زیادی دارد، وزارت جهاد کشاورزی در کمال ناباوری با صادرات شیر خشک صنعتی موافقت کرده است. این تصمیم خیانت به سفره مردم است. ظاهراً مدیران مربوطه هنوز شرایط جنگ، تحریم و محاصره اقتصادی را درک نکردهاند.
معاونت برنامهریزی و مقررات سازمان توسعه تجارت ایران، نهم اردیبهشت سال جاری طی نامهای به شماره ۷۶۲۰۳۱۶ به گمرک جمهوری اسلامی ایران، ممنوعیت صادرات برخی اقلام لبنی مشمول بازنگری قرار گرفته و صادرات شیر خشک صنعتی را در چارچوب مشخصی آزاد کرد.
در این نامه که از سوی مدیرکل دفتر مقررات صادرات و واردات ابلاغ شده، با استناد به نامه شماره ۷۲۶۶۴۸۷ مورخ ۱۴/۱۲/۱۴۰۴ و فهرست ممنوعیتهای صادراتی فصل یک تا ۲۴ کتاب مقررات صادرات و واردات و اصلاحات بعدی آن، اعلام شده است که اقلام شیر خشک صنعتی کمچرب یا بدون چربی با کد تعرفه ۰۴۱۲۱۰۱۰ و شیر خشک صنعتی پرچرب با کد تعرفه ۰۴۱۲۱۰۲۰، از این پس بهصورت مجاز مشروط امکان صادرات خواهند داشت. بر اساس مفاد این ابلاغیه، رعایت کامل سایر ضوابط و مقررات مرتبط با صادرات این اقلام الزامی بوده و دستگاههای اجرایی و گمرکات کشور موظف به اجرای دقیق آن شدهاند. این تصمیم در حالی اتخاذ شده که طی ماههای گذشته، محدودیتهایی در حوزه صادرات محصولات لبنی به منظور تنظیم بازار داخلی اعمال شده بود و اکنون به نظر میرسد سیاستگذار با اتخاذ رویکردی تعدیلشده، به دنبال مدیریت همزمان بازار داخل و حمایت از صادرات است.
سفره خانوار گروگان درآمد ارزی واردکنندگان
ابلاغیه جدید سازمان توسعه تجارت مبنی بر آزادسازی صادرات شیر خشک صنعتی تحت عنوان مبهم «مجاز مشروط»، نه تنها آسیب به سبد غذایی خانوار را نشانه گرفته، بلکه صنایع پاییندستی مانند شکلات و بیسکویت نیز دچار آسیب میشوند. اکنون این سؤال مطرح است: آیا در شرایط جنگی که تأمین نهادههای دامی با مشکلاتی روبهروست و شیر خام به سختی تأمین میشود، صادرات شیر خشک صنعتی که میتواند در شرایط سخت و کمبود شیر خام به فرآوردههای لبنی تبدیل شود، چه ضرورتی دارد؟
ظاهراً دولت بار دیگر در دوراهی حمایت از مصرفکننده و تأمین ارزی برای خواص، مسیر دوم را برگزید و نامه اخیر معاونت برنامهریزی سازمان توسعه تجارت برای آزادسازی صادرات شیر خشک، آن هم تنها ۴۰ روز پس از ممنوعیتهای اسفندماه، نشاندهنده یک بیثباتی مزمن در سیاستگذاری است. این اقدام که ماده اولیه کلیدی دهها صنعت غذایی را هدف قرار داده، به معنای صدور مجوز برای موج جدید گرانی کالاها و توزیع رانت ارزی میان صادرکنندگانی است که به شروط خاص پشتپرده دسترسی دارند.
ابلاغیه سازمان توسعه خیانت به سفره مردم است
علی احسان ظفری، مدیرعامل اتحادیه تولیدکنندگان فرآوردههای لبنی، در گفتوگو با «جوان» با انتقاد از ابلاغیه فوق میگوید: در شرایط جنگی کشور و ادامه تحریمها و محاصره اقتصادی، کدام عقل سلیمی ذخیره استراتژیک کشور را صادر میکند؟ شیری که باید با قیمت ارزان عرضه شود، به بهانه کاهش تقاضا به شیر خشک تبدیل میشود و تحت فشار برخی خواص، دولت مجبور به آزادسازی صادرات شیر خشک میشود.
وی میافزاید: در این سالها با افزایش مداوم قیمت شیر، مصرف شیر و لبنیات را به زیر ۳۰ تا ۴۰ کیلو رساندیم که ۱۰ تا ۱۵ درصد کمتر از استاندارد جهانی است. غذایی که سلامت مردم را تضمین میکند، قیمتش را گران میکنیم، به شیر خشک تبدیل و صادر میکنیم تا ارز نصیب کشور شود و تولیدکنندگان سود ببرند. سپس با همین ارز، دولت دارو وارد میکند. اگر از ابتدای زنجیره چارهای برای حفظ سلامتی مردم بیندیشیم، نیاز به واردات دارو کمتر میشود.
وی تأکید میکند: رانت صادرات شیر خشک نصیب شرکتهای معدودی میشود و دستگاههای دولتی آگاهانه یا ناآگاهانه با این شرکتها همکاری میکنند و نیاز سفره مردم را غارت میکنند. به خاطر تأمین منافع ۵۰ شرکت سودجو، نسل آینده را تباه میکنیم.
این تولیدکننده محصولات لبنی میگوید: ابلاغیه اخیر وزارت جهاد کشاورزی خیانت به سفرههای مردم است. آنقدر قیمت شیر و لبنیات را گران میکنند که قشر متوسط توان خرید ندارند، لذا بهانهای میشود برای سودجویان تا شیر خام را به شیر خشک تبدیل کنند و به راحتی با گرفتن امضاهای طلایی، راه برای صادرات باز میشود، حتی در ایام جنگ.
ظفری تأکید میکند: دولت در شرایط سخت نهاده دام وارد میکند تا شیر و مواد لبنی تأمین شود. تصمیمگیران وزارت جهاد کشاورزی یک درصد هم احتمال نمیدهند که اگر واردات نهاده با مشکل مواجه شود، شیر خام و لبنیات چگونه باید تولید شود؟ اگر ذخایر استراتژیک شیر خشک در کشور موجود باشد، در شرایط سخت میتوان فرآورده لبنی تولید و در اختیار مردم قرار داد. همچنین آزاد کردن صادرات شیر خشک که ماده اولیه بسیاری از صنایع لبنی است، عملاً به معنای چراغ سبز به گرانی بیشتر است.
افزایش قیمت در راه است
ظفری با پیشبینی موج جدید افزایش قیمت شیر و لبنیات و حتی بیسکویت و کیک و شکلات و... میگوید: شیر خشک صنعتی، ماده اولیه صنایع بیسکویت، شکلات، مواد لبنی و بستنی است. با آزاد شدن صادرات این کالا، قیمت داخلی شیر خشک بالا میرود، چراکه تولیدکننده ترجیح میدهد با دلار صادر کند و این به معنای موج جدید گرانی در تمام محصولاتی است که از شیر خشک استفاده میکنند؛ از کیک و کلوچه گرفته تا لبنیات فرآوریشده.
به نظر میرسد این ابلاغیه برای شرکتهای بزرگ و نورچشمی که نفوذ دارند، شروط را محقق میکنند و شرکتهای کوچکتر پشت سد «مقررات» میمانند و این به معنای مهندسی صادرات برای مجموعههای خاص است.
