جوان آنلاین: وزیر خارجه دیروز در سخنانی با اشاره به مذاکرات اخیر میان ایران و امریکا تأکید کرد که تهران با رویکردی جدی وارد این گفتوگوها شده و تلاش دارد به نتیجهای ملموس دست یابد، اما تحقق این هدف بیش از هر چیز به نحوه رفتار و مواضع واشینگتن بستگی دارد. عراقچی با اذعان به وجود دیوار بلند بیاعتمادی میان دو طرف، تصریح کرد که ایران متناسب با ادبیات و رفتار طرف امریکایی پاسخ خواهد داد. این رویکرد قاطعانه، در سخنان ترامپ و مقامات پیشین واشینگتن مورد اشاره قرار گرفته که از ایرانیها به عنوان افرادی سرسخت یاد کردهاند که با جدیت در پی تأمین منافع ملی خود هستند.
به گزارش «جوان»، درحالی که امریکا با حضور فرماندهان نظامی در مذاکرات هستهای با ایران میکوشد فضای گفتوگوها را به سمت امنیتی شدن سوق دهد و از این مسیر امتیازات بیشتری کسب کند، مقامات ایرانی تأکید دارند که طرف مقابل باید با تکیه بر عقلانیت و منطق سیاسی رفتار کند تا امکان دستیابی به راهحلی برای حل اختلافات فراهم شود. سیدعباس عراقچی، وزیر خارجه ایران و رئیس هیئت مذاکرهکننده در عمان، دیپلماسی را تنها مسیر مؤثر برای حلوفصل پرونده هستهای ایران عنوان کرد.
عراقچی روز دوشنبه در مراسم سلام سفرا به مناسبت چهلوهفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی ایران گفت: «دیوار بیاعتمادی نسبت به امریکا وجود دارد که ناشی از رفتارهای امریکاست». وی افزود: در مذاکرات بسیار جدی هستیم، به دنبال مذاکرات واقعی برای رسیدن به نتیجه هستیم به شرطی که طرف مقابل ما هم جدیت داشته باشد و برای مذاکرات نتیجه محور آمادگی داشته باشد. وزیر خارجه ادامه داد: امیدواریم اعتماد لازم برای به نتیجه رسیدن مذاکرات به وجود بیاید. وی افزود: «امیدوارم سال آینده سالی با صلح و آرامش و غلبه دیپلماسی بر جنگ باشد. امیدوارم منطقه ما روی آرامش بیشتر ببیند.»
اظهارات عراقچی درحالی مطرح میشود که دور نخست مذاکرات تهران و واشینگتن روز جمعه در عمان برگزار شد و هر دو طرف آن را سازنده و مثبت ارزیابی کردهاند و قرار است در روزهای آینده نیز روند دیپلماتیک ادامه یابد. با این حال، همانطور که عراقچی نیز تأیید کرد بیاعتمادی گسترده میان دو کشور وجود دارد و کاهش این فاصله، نیاز به ایجاد فضای اعتمادساز دارد تا شاید از این طریق بتوان اختلافات را حل کرد و خطر رویارویی مستقیم را کاهش داد.
عراقچی در ادامه اظهاراتش با بیان اینکه «سیاست ما همکاری نزدیک با همسایگانمان است» گفت: «انشاءالله همه با هم برای حفظ صلح و ثبات منطقه و جلوگیری از افزایش تنش و برخورد، تلاش خواهیم کرد.»
عراقچی تأکید کرد: «جنگ دوازده روزه پدیده مهمی بود. کسانی که در اوایل جنگ خواهان تسلیم بدون قید و شرط بودند در روز دوازدهم جنگ درخواست آتشبس بدون قید و شرط را داشتند». عراقچی با اشاره به تجربه تلخ وقایع یک سال اخیر در ایران از جمله جنگ دوازدهروزه و اغتشاشات اخیر گفت: «آنچه که در تمام وقایع روشن است، مقاومت مردم ایران بود. مردم ایران در تمام این وقایع محکم ایستادگی کردند و برای حفظ کشور و نظام جمهوری اسلامی ایران محکم ایستادند و تمام توطئهها را رد کردند. آنچه باعث شد بار دیگر همه به دیپلماسی روی آورند همین مقاومت مردم ایران است.»
عراقچی همچنین با تأکید بر اینکه با زور نمیتوان ایرانیها را به تسلیم واداشت، گفت: «هر گاه با زبان زور با ملت ایران سخن گفته شده ملت ایران مقاومت کرده و هر گاه با زبان تکریم با مردم صحبت کردند، مردم ایران هم با همان زبان پاسخ دادند.»
عراقچی و دیگر مقامات جمهوری اسلامی بارها تأکید کردهاند که ایران همواره آماده بازگشت به مذاکرات است، اما تنها در صورتی که طرف امریکایی با رعایت احترام متقابل وارد گفتوگو شود. مقامات تهران همچنین اعلام کردهاند که از خطوط قرمز خود برای حفظ منافع ملی کوتاه نخواهند آمد و در برابر تهدید و فشار هرگز تسلیم نخواهند شد.
این دور از مذاکرات در شرایطی برگزار میشود که ایران و امریکا در آستانه یک رویارویی مستقیم قرار دارند و دولت ترامپ ناوهای امریکایی را در خاورمیانه مستقر کرده تا با استفاده از اهرم فشار نظامی و اقتصادی خواستههای خود را در مذاکرات با تهران پیش ببرد. با این حال، ایران هشدار داده که برای هرگونه سناریویی آماده است و در صورت ماجراجویی مجدد از سوی واشینگتن، واکنش قاطعی نشان خواهد داد. بررسی اظهارات مقامات کاخ سفید نیز نشان میدهد که واشینگتن همچنان حلوفصل اختلافات از مسیر دیپلماسی را گزینه مطلوب خود میداند و به دلیل هزینههای سنگین تمایلی به توسل به گزینه نظامی ندارد.
رقیقسازی اورانیوم ۶۰ درصد
همزمان با آغاز مذاکرات هستهای و احتمال دستیابی به توافق در آینده، ایران برای نشان دادن حسننیت و ایجاد اعتماد اعلام کرده در صورتی که واشینگتن اراده واقعی داشته باشد، تهران حاضر است مواضع خود در برنامه هستهای را تعدیل کند. محمد اسلامی، رئیس آژانس انرژی اتمی ایران دیروز از احتمال رقیقسازی اورانیوم ۶۰ درصد در مقابل لغو تمامی تحریمها خبر داد.
لازم به ذکر است که اورانیوم غنی شده ایران که میزان آن به ۴۰۰ کیلوگرم میرسد، یکی از موضوعات اختلافی اصلی میان دو طرف است که باید در مذاکرات حلوفصل شود. ایران بر حفظ این ذخایر هستهای در خاک خود تأکید دارد، درحالی که امریکا خواستار انتقال و نگهداری آن در یک کشور ثالث است.
برای دستیابی به توافق درباره برنامه هستهای، رایزنیهای فشردهای میان مقامات جمهوری اسلامی و کشورهای همسایه در جریان است. علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، امروز (سهشنبه) به عمان سفر میکند تا با مقامات ارشد این کشور دیدار کرده و در مورد آخرین تحولات منطقهای و بینالمللی و همچنین همکاریهای دوجانبه در سطوح مختلف گفتوگو کند.
ایرانیهای سرسخت
عزم و جدیت ایران در برابر فشارهای غرب که خواستار تسلیم بیقید و شرط است، مقامات امریکایی را وادار کرده تا اعتراف کنند که ایرانیها مردمی نیستند که در برابر تهدیدات عقبنشینی کنند. ترامپ در گفتوگو با شبکه انبیسی، بار دیگر به لفاظی دوباره علیه ایران پرداخت و به قدرت نظامی کشورش بالید. ترامپ در پی سخنان تحریکآمیزش و مداخله در امور داخلی ایران و دادن وعدههایی به اغتشاشگران مدعی شد: «خب، ما از آنها حمایت کردیم! ببینید، ایران الان به خاطر ما آشفته است. ما وارد شدیم و سلاحهای هستهای آنها را از بین بردیم». ترامپ در ادامه سخنان خود اذعان کرد که ایران کشوری سرسخت است. این نوع موضعگیری در واقع اعتراف غیررسمی است که فشارهای اقتصادی و تهدیدات نظامی نتوانسته است خللی در اراده حکومت و مردم ایران ایجاد کند.
وندی شرمن، معاون پیشین وزیر خارجه امریکا و از اعضای هیئت مذاکرهکننده برجام، دیروز عراقچی را فردی با اعتبار نزد رهبر انقلاب خواند و گفت: «او حریف بسیار جدی است و بنابراین مذاکرات دشواری در پیش خواهد بود». شرمن با بیان اینکه اختلاف اصلی بر سر حق غنیسازی، نظارتهای سخت و برنامه موشکی ایران است، افزود: «هر توافقی ممکن است با فشار اسرائیل و کنگره امریکا روبهرو شود و پذیرش آن قطعی نیست.»
راه سخت مذاکرات از دید شرمن درحالی است که بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل و مخالف هرگونه مذاکره با ایران، روز چهارشنبه به واشینگتن سفر خواهد کرد تا در دیدار با ترامپ مانع از دستیابی به هر توافق احتمالی شود.
