ریشه‌شناسی علل وقوع کودتای ۲۸ مرداد
کودتای سیاه ۲۸ مرداد یکی از نقاط عطف تاریخ ایران معاصر بوده که تاکنون بزرگان و صاحبنظران در خصوص این رخداد سیاسی مطالب ارزشمند فراوانی بیان نموده‌اند و پیامد‌های آن را در حوزه‌های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و... مورد کاوش و کنکاش قرار داده‌اند، اما در مورد علت‌کاوی این پدیده مهم نیاز است تا بیشتر و دقیق‌تر به موضوع بنگریم
بررسی قدیمی‌ترین جنایت امریکا در گفت‌وگو با یعقوب توکلی- تاریخ‌نگار معاصر
۲۸ مرداد روز تلخی برای تمام ایرانیان است؛ زمانی که دولت ملی دکتر مصدق سرنگون شد و زمانه برای یک دیکتاتوری چند ده سال به غارت رفتن منابع ملی فراهم شد. درباره این کودتا و تأثیر آن در تاریخ ایران سخنان فراوانی گفته شده است. همین بس که هم اکنون یکی از موضوعات مطرح در رقابت‌های انتخاباتی ریاست جمهوری امریکا بحث نقش دولت امریکا در این وقایع است. اما سؤال اصلی اینجاست که با وجود محکومیت امریکا در این واقعه، دولت انگلستان به رغم ایفای نقش اصلی در چنین واقعه‌ای هیچ‌گاه مورد نقد جدی قرار نگرفته است. همین مسئله سبب شد با یعقوب توکلی تاریخ‌نگار کشورمان مباحثه‌ای داشته باشیم.
آیت الله کاشانی در قسمتی از نامه خود به مصدق در ۲۷ مرداد ۳۲، به اعتماد بی جای مصدق به آمریکا اشاره کرد و نتیجه این اعتماد را چیزی جز غارت نفت ایران توسط غرب ندانست و خطاب به مصدق نوشت: «همانطور که در آخرین ملاقاتم در دزاشیب به شما گفتم و به هندرسن هم گوشزد کردم که آمریکا ما را در گرفتن نفت از انگلیسی‌ها کمک کرد و حالا به صورت ملی و دنیاپسندی می‌خواهد به دست جنابعالی این ثروت ما را به چنگ آورد.»
۴